Του Παντελή Σαββίδη
Ο σταθμός «Νομαρχία» του μετρό Θεσσαλονίκης, ένας από τους πέντε νέους στην επέκταση της γραμμής προς την Καλαμαριά (φωτ.: Γιώργος Κονταρίνης/ EUROKINISSI)
Καιρό είχαμε να δούμε τέτοια πανηγύρια. Η επέκταση του μετρό προς την Καλαμαριά είναι αναμφίβολα ένα σημαντικό έργο. Πέντε νέοι σταθμοί –«Νομαρχία», «Καλαμαριά», «Αρετσού», «Νέα Κρήνη» και «Μίκρα»– προστέθηκαν στο υφιστάμενο δίκτυο, βελτιώνοντας τις μετακινήσεις στην ανατολική Θεσσαλονίκη.
Οι Θεσσαλονικείς δικαιούνται να χαρούν. Εκείνο που δεν δικαιολογείται είναι η προσπάθεια να παρουσιαστεί η παράδοση μιας αναγκαίας υποδομής ως περίπου ιστορικό κατόρθωμα της εξουσίας.
Από την πρώτη οργανωμένη πρωτοβουλία για το μετρό, το 1986, μέχρι τη λειτουργία της βασικής γραμμής, τον Νοέμβριο του 2024, πέρασαν 38 χρόνια. Έπειτα από μια τέτοια καθυστέρηση, τα εγκαίνια της επέκτασης θα έπρεπε να συνοδεύονται περισσότερο από αυτοκριτική και λιγότερο από πολιτική αυτοδοξασία. Μια κανονική ευρωπαϊκή πόλη δεν πανηγυρίζει επειδή απέκτησε, με καθυστέρηση δεκαετιών, ένα στοιχειώδες μέσο μαζικής μεταφοράς. Το χρησιμοποιεί και σχεδιάζει αμέσως το επόμενο.
Βεβαίως, οι πανηγυρικές τελετές δεν αποτελούν ελληνική ιδιομορφία. Η βασίλισσα Ελισάβετ εγκαινίασε το 2022 τη γραμμή Elizabeth στο Λονδίνο, παρουσία του πρωθυπουργού και του δημάρχου. Ο Εμανουέλ Μακρόν εγκαινίασε το 2024 την επέκταση της γραμμής 14 του παρισινού μετρό, ενώ ανάλογες φιέστες οργανώνονται συστηματικά στην Τουρκία, με την παρουσία του προέδρου Ερντογάν.
Η διαφορά δεν βρίσκεται στην κορδέλα. Βρίσκεται σε όσα υπάρχουν πίσω από αυτήν. Στο Παρίσι, η επέκταση εντάσσεται στο Grand Paris Express, ένα δίκτυο δεκάδων νέων σταθμών που αναδιαμορφώνει ολόκληρη τη μητροπολιτική περιφέρεια.
Στη Θεσσαλονίκη, κάθε μικρό βήμα παρουσιάζεται ως τελικός θρίαμβος, επειδή εξακολουθεί να απουσιάζει ένα συνολικό σχέδιο για την πόλη.
Την ίδια ώρα, η Αθήνα θυμίζει τρύπιο κουμπαρά: όσοι πόροι και αν διατίθενται, χάνονται μέσα σε προβλήματα δεκαετιών. Τα λάθη δεν είναι συγκυριακά αλλά δομικά, αποτέλεσμα ενός μοντέλου που συγκέντρωσε στην πρωτεύουσα πληθυσμό, υπηρεσίες και οικονομική δραστηριότητα χωρίς τις αντίστοιχες υποδομές.
Η Αττική συγκεντρώνει 3,81 εκατομμύρια κατοίκους, δηλαδή περισσότερο από το ένα τρίτο του μόνιμου πληθυσμού της χώρας. Η κυκλοφοριακή συμφόρηση, η πανάκριβη κατοικία, η πίεση στις δημόσιες υπηρεσίες και η υποβάθμιση του δημόσιου χώρου συνθέτουν την εικόνα μιας πρωτεύουσας που απορροφά διαρκώς ανθρώπους και δραστηριότητες, χωρίς να μπορεί πλέον να τους εξυπηρετήσει αξιοπρεπώς.
Η κεντρική εξουσία πρέπει να αρχίσει να σχεδιάζει μια πολιτική ουσιαστικής αποκέντρωσης, πρωτίστως για το καλό των ίδιων των κατοίκων της πρωτεύουσας. Η πληθυσμιακή συσσώρευση αυξάνεται ταχύτερα από τις δυνατότητες των υποδομών. Το μοντέλο ανάπτυξης της χώρας έχει αποτύχει και χρειάζεται να αντικατασταθεί. Καθώς οδεύουμε προς τις εκλογές, είναι καιρός τα κόμματα να προβληματιστούν και να παρουσιάσουν συγκεκριμένες προτάσεις.
Οι συνέπειες της υπερσυγκέντρωσης γίνονται ακόμη εντονότερες όταν το κράτος καλείται να διαχειριστεί σύνθετα κοινωνικά ζητήματα, όπως το Μεταναστευτικό. Η εικόνα που παρουσιάζει κυρίως η Αθήνα είναι ανησυχητική. Οι σκηνές στην πλατεία Κοτζιά προκάλεσαν φόβο και προβληματισμό, αναδεικνύοντας την απουσία μιας συνεκτικής πολιτικής ένταξης, στέγασης, εργασίας και προστασίας του δημόσιου χώρου.
Η ανθρώπινη συμπάθεια δεν αναιρεί την ανάγκη κανόνων. Αντιθέτως, οι σαφείς και δίκαιοι κανόνες προστατεύουν τόσο τους κατοίκους όσο και τους μετανάστες.
Γίνεται πλέον φανερό ότι η Αθήνα δεν αντέχει τη συνέχιση αυτής της πολιτικής. Μία από τις πρώτες διεξόδους είναι η ουσιαστική ενίσχυση της Θεσσαλονίκης, χωρίς να αποκλείονται ανάλογες παρεμβάσεις και σε άλλες πόλεις. Η αποκέντρωση, όμως, δεν επιτυγχάνεται με διοικητικές μετακινήσεις πληθυσμών. Προϋποθέτει θέσεις εργασίας, προσιτή κατοικία, δημόσιες υπηρεσίες και υποδομές που θα επιτρέψουν σε ανθρώπους και επιχειρήσεις να εγκατασταθούν συνειδητά εκτός Αθηνών.
Η Θεσσαλονίκη διαθέτει πανεπιστήμια, λιμάνι διεθνούς ενδιαφέροντος και μια γεωγραφική θέση που τη συνδέει με τη Βουλγαρία, τη Σερβία, τη «Βόρεια Μακεδονία» και τις αγορές της Κεντρικής Ευρώπης. Το λιμάνι επιδιώκει ήδη την ανάπτυξη σιδηροδρομικού εμπορευματικού διαδρόμου προς τα Βαλκάνια.
Αυτό είναι το πραγματικό στοίχημα: προαστιακός σιδηρόδρομος, σύνδεση του μετρό με το αεροδρόμιο, επέκτασή του προς τις δυτικές συνοικίες, αναβάθμιση της βιομηχανικής ζώνης, προσιτή κατοικία, έρευνα, καινοτομία και σύγχρονες δημόσιες υπηρεσίες.
Η Θεσσαλονίκη δεν χρειάζεται άλλες φιέστες. Χρειάζεται να πάψει να αντιμετωπίζεται ως σκηνικό εγκαινίων και να γίνει, επιτέλους, η δεύτερη πραγματική μητρόπολη της χώρας και ένα σύγχρονο βαλκανικό και ευρωπαϊκό κέντρο. Το απαιτεί η ιστορία της την οποία δεν μπορούν να παραβλέπουν στο κέντρο αλλά, κυρίως, η προοπτική που μπορεί να προσφέρει στη χώρα.
Έργα υποδομών ανάπτυξης και διευκόλυνσης των κατοίκων της Θεσσαλονίκης να ολοκληρώνονται και ας κάνουν οι όποιες κυβερνήσεις (συμβαίνει να είναι της ΕΡΕ και της Νέας Δημοκρατίας από το 1959 μέχρι σήμερα) και τέτοια εγκαίνια .
Παρέστησαν οι -τρόπος του λέγειν αντίπαλοι κομματικά- Δήμαρχοι (και ο Μπουτάρης θα το καταχαιρόταν και ας το πολέμησε ) ,
ας το χαρούμε όλοι μας .
Η Θεσσαλονίκη θα είναι αγνώριστη μετά το 2030.
Μαρία Νεγρεπόντη Δελιβάνη
Οι δύο Ελλάδες
Αυτή είναι η ωμή πραγματικότητα, για μια χώρα που θέλαμε να εκσυγχρονισθεί και να πάει μπροστά.
Τι με-Θεσσαλονικιώτικα- θύμισε , τι με θύμισε το άρθρο ”Οι δυο Ελλάδες” της Θεσσαλονικιάς κυρίας Μαρίας Νεγρεπόντη -Δελιβάνη , τον σύζυγο της οποίας Δημήτριο Δεληβάνη(μη ήτα) είχα καθηγητή στην Νομική Θεσσαλονίκης , όταν η ίδια ήταν καθηγήτρια στην τότε Βιομηχανική Σχολή Θεσσαλονίκης -και τώρα Πανεπιστήμιο Μακεδονίας ,στην αίθουσα τελετών του οποίου πέρυσι βράβευσαν τον κ. Τσίπρα , γιατί με την Συμφωνία των Πρεσπών παραχώρησε τις ανύπαρκτες ”μακεδονικές” υπηκοότητα και γλώσσα στους Αλβανοσλάβους των Σκοπίων .
Πρώτα τις δύο Ελλάδες του Ελευθερίου Βενιζέλου μετά το στρατιωτικό Κίνημα της Θεσσαλονίκης το 1916 και
τις δυο Ελλάδες στην 8ετία του Σημίτη, που τις καθιέρωσε και τις εξέφρασε ο ίδιος ο Σημίτης, ο οποίος με τον υπουργό του επί των Δημοσίων Έργων μέχρι το 2001 κ. Κώστα Λαλιώτη ”ξέχασαν ” την Θεσσαλονίκη -γιατί -το διέρρεαν κιόλας- ψήφιζε για Δήμαρχο ,με ποσοστά άνω του 50% τον δεξιό Νεοδημοκράτη κ. Βασίλη Παπαγεωργόπουλο .
Με την ευκαιρία να ενημερώσουμε την κυρία αρθρογράφο των δύο Ελλάδων, που αναφέρει στο άρθρο της την Βουλγαρία, ότι ο κατώτατος μισθός εκεί είναι 620 ευρώ (στην Ελλάδα 920) και η κατώτερη σύνταξη 322 ευρώ , με την μέση σύνταξη τα 519 ευρώ.
Πως ζούνε με αυτούς τους μισθούς και τις συντάξεις στη Βουλγαρία και άραγε έχουν και οικόσιτα ζώα, όπως στην Ελλάδα;;;.
Κοντάς μας είναι η Βουλγαρία και γνωρίζουμε εύκολα τώρα , που έρχονται για τουρισμό ή για ζητιανιά -και κλεψιές- στη Θεσσαλονίκη .
Παράκληση να σταματήσουν οι συγκρίσεις μας με την Βουλγαρία ,την πρώην κομμουνιστική και που δεν πέρασε οικονομική κρίση και έχει προϋπολογισμό στο Υπουργείο Εθνικής Αμύνης (2,708) δισ. ευρώ ,ενώ εμείς (7,063) δισ. ευρώ.
“τον σύζυγο της οποίας Δημήτριο Δεληβάνη(μη ήτα) είχα καθηγητή στην Νομική Θεσσαλονίκης”
Να πού και πάλι έπεσε το μάτι μου σε σχόλιό σου κι διερωτώμαι:
α) Πώς είναι δυνατόν το όνομα τού αειμνήστου καθηγητού να γράφεται μα ήτα, ενώ τής συζύγου του με ιώτα; Μήπως μπερδεύτηκες λίγο; Άλλωστε, εκείνος χρησιμοποιούσε πάντα το όνομα ΔΗΜΗΤΡΗΣ έγραφε το επίθετό του με ιώτα, όπως το βλέπομε και στην ονομασία τού Ιδρύματός των.
β) Πώς είναι δυνατόν να σπουδάζεις νομικά, όταν δεν ξέρεις καθόλου λατινικά, τα οποία είναι sine qua non για την επιστήμη αυτή; Αν βέβαια μπήκες σε μία αίθουσα και απλώς άκουγες τις έλεγε, ε αυτό δεν το λέμε “είχα καθηγητή”! Έλεος με τα παιδικά ψεμματάκια, ρε φίλε!
Μάς έχεις φλομώσεις στο ψέμμα (κακό μεν, σύνηθες δε παιδικό χούι) και στις αρλούμπες και όταν παραθέτω άρθρο, μάλλον πρέπει να καλείς να σού εξηγούν τι γράφει και να σού λένε τι να απαντάς, αφού ούτε τα στοιχειώδη καταλαβαίνεις. Όπως σού έχω εξηγήσει και άλλες φορές, σημασία δεν έχει ο μισθός, αλλά το κόστος ζωής, δηλαδή, τι αγοράζεις στην Βουλγαρία με € 620/μήνα και τι στην Ελλάδα με € 920/μήνα. Αυτά τα πράγματα δεν απαιτούν σπουδές, σαν τις λαμπρές τής Κυρίας Νεγρεπόντη-Δελιβάνη, αλλά απλή λογική.
Στην Βουλγαρία το λίτρο η βενζίνη, για παράδειγμα, κοστίζει € 1.40, ενώ παρ’ ημίν € 2,01€ – 2,03 και στα νησιά ακριβότερα (Κρήτη € 2,10 – 2,30). Γιατί οι Βορειοελλαδίτες πάνε και φουλάρουν στα Σκόπια και την Βουλγαρία; Γιατί επ’ ευκαιρία αγοράζουν τρόφιμα και όχι μόνον απ’ εκεί;
Αμφιβάλλω αν κατάλαβες τι σού γράφω, αλλά είμαι υποχρεωμένος να γράψω τα στοιχειώδη, που συνήθως είναι γνωστά.
Οι φλυαρίες και οι πλατειασμοί, οι οποίοι είναι άσχετοι με το εξαίρετο άρθρο τής Κυρίας Πρυτάνεως, καλό θα ήταν να έλειπαν, αλλά φαίνεται ότι σού αρέσει η γλιστρίδα.
Δεν μάς εξήγησες το (β), για το οποίο σ’ έχω ρωτήσει πολλές φορές.
Δεν μού είπες αν τελικά κατάλαβες πού κάνεις το λάθος και την δική μου εξήγηση.
Επίπεδο-δάπεδο, κομματόσκυλου. Καθόλου περίεργο που σ’ έδιωξαν από την αστυνομία.
Τὸ μετρὸ στὴν Ἀθήνα ἔφερε πολὺ πληθυσμό. Φαντάζομαι ὅτι τὸ ἴδιο θὰ γίνει καὶ στὴ Θεσσαλονίκη. Ἐλπίζω νὰ μὴν γίνει ἀγνώριστη λόγω ξένων πληθυσμῶν καὶ νὰ δοθοῦν κίνητρα γιὰ ἀποκέντρωση σὲ νέους ἀνθρώπους μὲ ἱκανότητες παραγωγικῆς δράσης. Ὅμως πῶς νά γίνει ἀποκέντρωση χωρίς συνολική πολιτική σκέψη, γι αὐτό συμφωνῶ μέ ὅ,τι γράψατε:
«Η αποκέντρωση, όμως, δεν επιτυγχάνεται με διοικητικές μετακινήσεις πληθυσμών. Προϋποθέτει θέσεις εργασίας, προσιτή κατοικία, δημόσιες υπηρεσίες και υποδομές που θα επιτρέψουν σε ανθρώπους και επιχειρήσεις να εγκατασταθούν συνειδητά εκτός Αθηνών.»
Εἴδατε κ. Σαββίδη, τὰ παράπονά σας ἔπιασαν τόπο καὶ θαύματα γίνονται ἀφοῦ καὶ οἱ μὴ Θεσσαλονικεῖς θυμοῦνται καὶ μιλοῦν Θεσσαλονικιώτικα.
Πάλι ”την μπάλα στις εξέδρες” για τα γνωστά παράπονα όχι μόνο του κυρίου Σαββίδη για την πόλη μας ,στην οποίαν -η ιστορία της ”λέει ”-ότι ξεκινούν και εγκαινιάζονται έργα υποδομής όταν ”δημαρχεύουν” και ”κυβερνούν” δημοτικές αρχές και κυβερνήσεις , πολιτικά παιδιά του αειμνήστου Μακεδόνος Κωνσταντίνου Καραμανλή,
το άγαλμα του οποίου τοποθετήθηκε στην πανέμορφη νέα παραλία της με ”συγκατάβαση” του κ. Ευάγγελου Βενιζέλου στο τέλος του 2010 ,γιατί τότε ούτε ο νεοεκλεγείς -με το ΠΑΣΟΚ-Δήμαρχος Γιάννης Μπουτάρης τον ήθελε στη Θεσσαλονίκη του και ως άγαλμα.
Σχεδόν πάντα οι ”δημοκράτες” φθονούν.
Υ.Γ Όταν ζεις-εγώ- στη Θεσσαλονίκη από το 1970 -56 γεμάτα χρόνια-και όντας από τον ακριτικό Έβρο , την βλέπεις και συμβασιλεύουσα και συμπρωτεύουσα την πόλη -όχι το χωριό ,που κάποτε υπήρξε η Αθήνα- που κατοικείται συνεχώς από τότε (315 π. Χ) που δημιουργήθηκε
ε… τότε τα μαθαίνεις όλα και μάλιστα χ α λ α ρ ά-να είμαστε καλά-.
Ἡ ἱστορία τῶν ὀνομάτων εἶναι πολὺ ἀρχαία καὶ ἀνιχνεύσιμη. Καὶ στὴν νεώτερη ἱστορία γνωστὰ τὰ γενεαλογικὰ δένδρα καὶ οἱ καταγωγές, ὅπως ὁ Κωνσταντῖνος Καραμανλῆς ἀπὸ τὴν Πρώτη Σερρῶν. «Συμβασιλεύουσα» ἀπὸ τὸ 1224 ὅταν ἡ Βασιλεύουσα εἶχε καταληφθεῖ ἀπὸ τοὺς Σταυροφόρους καὶ Συμπρωτεύουσα γιατί εἶναι ἡ δεύτερη μεγαλύτερη πόλη τῆς χώρας. Ἡ ἱστορία της λέει ὅτι ἦταν ἡ σημαντικότερη, πολυπληθέστερη καὶ πιὸ πλούσια πόλη τοῦ βυζαντινοῦ κόσμου μετὰ τὴν Κωνσταντινούπολη. Ποιοί `κυβερνοῦν ` καὶ ` δημαρχεύουν ` καὶ ποιοί φθονοῦν; 56 χρόνια κατοικεῖτε ἐκεῖ, τί νὰ ποῦν καὶ οἱ ἀρχαῖοι;
Ποια είναι η πυκνότητα πληθυσμού στην Θεσσαλονίκη; Η πυκνότητα δόμησης; Όσο πιο χαμηλές τιμές λαμβάνουν αυτά τα δύο, τόσο πιο εύκολα βρίσκεις να παρκάρεις. Η γνώμη μου είναι ότι η Θεσσαλονίκη όπως και όλες οι πόλεις στην Ελλάδα έχουν γίνει εξίσου χάλια με την Αθήνα, κυρίως ως προς το ότι πλέον κατοικούνται από άβουλους πολίτες-δημότες, που δεν νοιώθουν την πόλη ως πατρίδα τους και ως εκ τούτου δεν συνέρχονται και δεν συζητούν για το τι θα κάνουν για τα προβλήματά της. Η κατάντια της πολιτικής ζωής του τόπου αντικατοπτρίζεται πλήρως στην κατάντια των πόλεών μας. Ας κοιτάξουμε τα σκουπίδια στην Θεσσαλονίκη (αλλά και οποιαδήποτε άλλη ελληνική πόλη) και ας τολμήσουμε μετά να πούμε για το πόσο όμορφη είναι η πόλη και κατ’ επέκταση η χώρα μας. Στρέφουμε καμαρώνοντας τα μάτια μας μόνο σε ότι μας αρέσει και αποστρέφουμε το βλέμμα μας από τα πραγματικά προβλήματα, επειδή είναι δύσκολα. Στρουθ;
Βιβλίο ”Η μεταπολεμική νομισματική πολιτική” Δημήτριος Δεληβάνης ,εκδόσεις Αργύρης Παπαζήσης ,έτος 1945 κατηγορίες Οικονομικά-ας παν’στο καλό και αυτά-
Έχω και άλλα βιβλία του καθηγητού Δεληβάνη (1909-1997) και το ίδρυμά του έγινε το 1999 ,με αλλαγή του ήτα σε γιώτα , άγνωστο γιατί από την κυρία αρθρογράφο -να είναι γερή- που πάντως δεν μου διαμαρτυρήθηκε.
Υ.Γ Σήμερα στη Βουλγαρία ,βενζίνη 1,56 , ντήζελ 1,80 – με το πήγαινε -έλα πάνω από 2,5 ,
ΓΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΟΣΩΝ ΔΕΝ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΕΝΗΜΕΡΩΘΟΥΝ
Πάλι δεν κατάλαβα γιατί δειλιάζεις να βάλεις το σχόλιό σου σαν απάντηση σε μένα, αφού εμένα αφορά.
“Αμέσως μετά το τέλος των σπουδών της, το 1959, παντρεύτηκε, στο Λονδίνο τον καθηγητή Δημήτριο Ι. Δελιβάνη, που υπήρξε και καθηγητής της στο ΑΠΘ.”
Δεν θα σού δώσω περισσότερες εξηγήσεις, από σεβασμό στην συγγραφέα τού άρθρου που παρέθεσα και το οποίο δεν διάβασες, ως συνήθως.
“Υ.Γ Σήμερα στη Βουλγαρία ,βενζίνη 1,56 , ντήζελ 1,80 – με το πήγαινε -έλα πάνω από 2,5”
Ε, και; Σού τα έχω εξηγήσει, αλλά δεν κατάλαβες, ως φαίνεται, τίποτε.
Η αγοραστική δύναμη των πολιτών: Ελλάδα και Βουλγαρία οι ουραγοί του 2025
Δεν αυταπατώμαι: Ούτε κι αυτό πρόκειται να το διαβάσεις, αλλά ενδιαφέρει άλλους, οι οποίοι θα το διαβάσουν και προπαντός θα το καταλάβουν.
Αυτά ΓΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΟΣΩΝ ΔΕΝ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΕΝΗΜΕΡΩΘΟΥΝ 🙂
Πλούσιο κράτος και πολιτικοί – φτωχοποιημένοι πολίτες
Τους φτωχοποιημένους Έλληνες -που όσοι έχουν δύο χέρια και δύο πόδια και δεν είναι άεργοι(τεμπέληδες) –
δεν μπορείς να τους μαζέψεις στα σπίτια τους .
Να μη διαβάζουμε ό,τι γράφουν οι ”επιτήδειοι” ενόψει και εκλογών ,αλλά να βλέπουμε και τι γίνεται γύρω μας, αγαπητοί αναγνώστες των Ανιχνεύσεων . Η ζωή δεν ακούει τις κάργες-καλιακούδες-.
Τελικά, έχεις στοιχεία να απαντήσεις στο άρθρο, αν το διάβασες βέβαια, ή το μόνο που σ’ ενδιαφέρει είναι οι εκλογές και το κόμμα; Και δεν απαντάς, γιατί ενώ αναφέρεσαι σε συγκεκριμένο σχόλιό μου, δεν τολμάς να το βάλεις σαν απάντηση. Μα διότι απλούστατα δεν έχεις τίποτε άλλο να πεις, εκτός από τις συνήθεις παρλαπίπες.
Σ’ ένα άρθρο 342 λέξεων κι ενός αναλυτικού πίνακα, εσύ “απαντάς” (sic) με 53 λέξεις, άρες-μάρες. Πιο γελοίος πεθαίνεις. Αυτό είναι το επίπεδο τού κομματόσκυλου, που κάθε σοβαρός άνθρωπος βδελύσεται.