Πώς να κάνεις το καλό και να σωθεί και η Ε.Ε.*

Print Friendly, PDF & Email
spot_img

Των Wolfgang Ischinger και Boris Ruge

[Πρέσβεις, αντίστοιχα Διευθυντής και Υποδιευθυντής του μη Κερδοσκοπικού Οργανισμού Munich Security Conference]

Επιμέλεια-Μετάφραση

Ιωάννης Ε. Χρυσάφης, Δημοσιογράφος

Την εποχή του Covid-19, οι τεράστιες συνέπειες της πανδημίας γίνονται όλο και πιο εμφανείς κάθε εβδομάδα που περνάει. Το άμεσο καθήκον είναι να σωθούν ζωές. Αλλά και να διασωθεί  η Ευρωπαϊκή Ένωση: Οι αρμόδιοι για τη λήψη αποφάσεων πρέπει να λειτουργήσουν έτσι ώστε η ΕΕ να βγει από την κρίση αρκετά ισχυρή για να αντιμετωπίσει τις προκλήσεις μέσα στους κόλπους της και να διατυπώσει τη δική της άποψη σε έναν κόσμο που χαρακτηρίζεται από ανταγωνισμό μεταξύ μεγάλων δυνάμεων.

Η γερμανική κυβέρνηση επαινέθηκε για τη διαχείριση της κρίσης υπό ένα πρίσμα οικονομικό και κοινωνικό. Αλλά ενήργησε καθυστερημένα στην άρθρωση μιας ευρωπαϊκής αντίληψης και χρειάστηκε να λογαριαστεί με την αυστηρή κριτική που της ασκήθηκε από τις Βρυξέλλες και τους άλλους εταίρους της Ένωσης.

Πολλοί Ιταλοί και Ισπανοί θεωρούν ότι ούτε οι Βρυξέλλες ούτε τα άλλα κράτη-μέλη παρέχουν κάποια ουσιαστική υποστήριξη. Οι δημοσκοπήσεις είναι σαφείς: Πάνω από το 60% των ερωτηθέντων στην Ιταλία δηλώνει ότι η Ευρώπη δεν βοηθά τη χώρα σε αυτή την ώρα έκτακτης ανάγκης. Κατά την άποψή τους, δεν υπάρχει καμία προστιθέμενη αξία στην ΕΕ, ενώ η κατάσταση γίνεται ολοένα και πιο απελπιστική.

Στο μεταξύ, η Κίνα και η Ρωσία παρουσιάζονται ως ανιδιοτελείς σωτήρες στην Ιταλία όπως και σε άλλες χώρες. Όπως έγραψε ο Ύπατος Εκπρόσωπος της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφάλειας Josep Borrell με μια δική του ανάρτηση, η Ευρώπη βρίσκεται στο επίκεντρο μιας «μάχης αφηγήσεων». Στην πραγματικότητα, η υποστήριξη που παρέχουν οι Ευρωπαίοι εταίροι είναι πιο σημαντική από αυτή που πρόσφερε το Πεκίνο στο πλαίσιο μιας προσεκτικά σχεδιασμένης προπαγανδιστικής ενέργειας. Στην πραγματικότητα, πέρα από την αποστολή κρίσιμου νοσηλευτικού υλικού πρέπει να προστεθεί και η νοσηλεία Ιταλών και Γάλλων ασθενών στη Γερμανία (και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες), όπως επίσης και οι κοινές προσπάθειες για την επιστροφή στις χώρες τους των ευρωπαίων ταξιδιωτών που αποκλείστηκαν σε όλο τον κόσμο.

Το πρόβλημα είναι ότι αυτή η βοήθεια άργησε να φτάσει και συνοδεύτηκε από ελλιπή επικοινωνία. Και, φυσικά, όλα όσα έγιναν ούτε κατ’ ελάχιστον ήταν αρκετά, καθώς οι αριθμοί των όσων μολύνονται αυξάνονται εκρηκτικά.

Δεν αποτελεί βεβαίως δευτερεύον ζήτημα το ότι οι πολίτες των διαφόρων κρατών-μελών αισθάνονται εγκαταλελειμμένοι στη μέση μιας υπαρξιακής κρίσης. Μια νέα ομάδα Facebook στην Ιταλία, που ονομάζεται # StopEuropa-Italexit, προσέλκυσε γρήγορα 850.000 ακολούθους και στοχεύει να υπερβεί το ένα εκατομμύριο σε σύντομο χρονικό διάστημα. Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει την πολυτέλεια να αποξενωθεί από τόσους πολλούς από τους πολίτες της. Πρέπει να αλλάξει πορεία.

Στην ουσία, είναι προφανές ότι η Ευρώπη δεν θα μπορέσει να διαχειριστεί αυτήν την κρίση εκτός εάν βρεθούν λύσεις σε επίπεδο ΕΕ. Στην απόλυτα σαφή ομιλία της προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 26 Μαρτίου 2020, η Πρόεδρος της Επιτροπής κ. Ursula von der Leyen δικαίως επέκρινε τα κράτη-μέλη για τον εγωισμό που επέδειξαν και την έλλειψη συντονισμού κατά τις προηγούμενες εβδομάδες.

Ως ηγέτιδα δύναμη στην Ευρώπη, το Βερολίνο πρέπει να καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για να προωθήσει τη δράση της ΕΕ. Ένας προφανής τρόπος για να γίνει αυτό θα ήταν να υποστηριχθούν σθεναρά οι ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες που συζητούνται ήδη, περιλαμβανομένων των μέτρων για τον συντονισμό του εφοδιασμού και της διανομής βασικού εξοπλισμού, όπως μάσκες, γάντια, κιτ για τα τεστ και μηχανικοί αναπνευστήρες. Ενώ το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 26 Μαρτίου παρότρυνε την Επιτροπή να επιταχύνει τα πράγματα, στην πραγματικότητα η μπάλα βρίσκεται στα χέρια των κρατών-μελών, τα οποία πρέπει να υπογράψουν τις συμβάσεις και να αμβλύνουν τις διοικητικές διαδικασίες.

Εξίσου σημαντική είναι και η χειροπιαστή και ορατή αλληλεγγύη μεταξύ των Ευρωπαίων. Η Επιτροπή έχει οπωσδήποτε ένα ρόλο-κλειδί να διαδραματίσει σε αυτό τον συντονισμό. Ωστόσο, οι πόροι και η βοήθεια προς τις πλέον πληγείσες χώρες πρέπει να προέρχονται από τα κράτη-μέλη. Η Γερμανία και οι άλλοι εταίροι πρέπει να αυξήσουν περαιτέρω την υποστήριξή τους προς την Ιταλία, την Ισπανία και τη Γαλλία. Μια θετική απάντηση στο γαλλικό αίτημα για τη δυνατότητα χρήσης των ελικοπτέρων του Γερμανικού Στρατού θα ήταν μια βοήθεια που είναι απολύτως απαραίτητη τώρα και θα είχε επίσης μεγάλη συμβολική αξία.

Η ταχεία πρόοδος στην ανάπτυξη, πειραματισμό και διάθεση ενός εμβολίου για τον Covid-19, όπως υπογράμμισε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, είναι μια άλλη “επιχειρησιακή γραμμή” στην οποία η ΕΕ μπορεί να αξιοποιήσει το συγκριτικό της πλεονέκτημα ενώ, στη διάρκεια αυτής της διαδικασίας, δύναται να μεταβάλει τους προσανατολισμούς της κοινής γνώμης.

Για να μπορέσει να αντιμετωπίσει τον αντίκτυπο της πανδημίας, η ΕΕ πρέπει να αναλάβει πολλές πρωτοβουλίες, περιλαμβανομένης της διατήρησης της ενιαίας αγοράς, της υιοθέτησης πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου με επαρκή διάθεση πόρων και της επίτευξης συμφωνίας για μελλοντικούς μηχανισμούς χρηματοδότησης.

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) έχει λάβει σημαντικές αποφάσεις που θα βοηθήσουν την Ευρώπη να προχωρήσει. Επίσης παρενέβη και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ). Αντιθέτως, οι υπουργοί και οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων δεν κατάφεραν να βρουν ένα σημείο σύγκλισης. Παραμένουν οι διαφορές απόψεων αναφορικά με τα χρηματοδοτικά μέσα. Αυτές οι διαφορές δεν θα αρθούν από τη μια στιγμή στην άλλη, αλλά πρέπει να συζητηθούν με απόλυτη ευαισθησία και σεβασμό. Σταθερές απόψεις πρέπει να επανεξεταστούν και να εξετασθεί η καταλληλότητά τους για την τρέχουσα κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Σε τελική ανάλυση, αυτό που χρειάζεται είναι ταχεία δράση που να μπορεί να επιδράσει και να στηρίξει τις ευρωπαϊκές οικονομίες και τα μέσα διαβίωσης εκατομμυρίων πολιτών.

Τέλος, είναι κρίσιμης σημασίας να επικοινωνήσουμε τη δράση της ΕΕ και την προστιθέμενη αξία της Ένωσης σε ένα σκεπτικιστικό και σε κάποιο βαθμό εχθρικό κοινό. Για να είναι επιτυχής, η ΕΕ πρέπει να κινητοποιήσει τα καλύτερα ταλέντα και να εξασφαλίσει τον πληρέστερο δυνατό συντονισμό ανάμεσα στις Βρυξέλλες και τις εθνικές πρωτεύουσες. Ίσως μπορεί να είναι διδακτικό το παράδειγμα του Media Operations Center που συστήθηκε κατά τη διάρκεια των αεροπορικών επιχειρήσεων του ΝΑΤΟ το 1999, κατά την οποία ειδικοί επικοινωνίας της κάθε μιας χώρας και της συμμαχίας εργάστηκαν από κοινού, στηρίζοντας καθημερινά τους εκπρόσωπους Τύπου υψηλότερου επιπέδου. Σε κάθε περίπτωση, αυτό που χρειάζεται είναι μια πραγματικά στρατηγική επικοινωνιακή προσπάθεια.

Σε συνέχεια του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της περασμένης εβδομάδας, παρατίθεται η δήλωση του πρωθυπουργού της Πορτογαλίας Antοnio Costa σύμφωνα με τον οποίο “είτε η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να κάνει ό, τι πρέπει να γίνει ή θα τελειώσει”. Στην πραγματικότητα, είναι ζήτημα επιβίωσης. Απέναντι στη σοβαρότερη κρίση μετά το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, η ΕΕ πρέπει να επικεντρωθεί στην κατάκτηση της καρδιάς και του μυαλού των πολιτών της. Για να γίνει αυτό, τα κράτη-μέλη πρέπει να αποδείξουν ότι η αλληλεγγύη είναι πραγματική και ότι όλοι μαζί μπορούμε να κάνουμε τη διαφορά για εκατομμύρια Ευρωπαίους στην κατάσταση της ζωής ή θανάτου που είναι τώρα η πραγματικότητα που μοιραζόμαστε.

*Το άρθρο δημοσιεύτηκε στις 03/04/2020 στην ηλεκτρονική έκδοση του Think TankAffari Internazionali, στις εφημερίδες La Stampa [ιταλική] και Die Zeit [γερμανική] και στο διαδικτυακό τόπο της Munich Security Conference

Ιωάννης Ε. Χρυσάφης, Δημοσιογράφος

 johngoldis@aol.com

spot_img

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Διαβάστε ακόμα

Stay Connected

2,900ΥποστηρικτέςΚάντε Like
2,702ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
19,700ΣυνδρομητέςΓίνετε συνδρομητής
- Advertisement -spot_img

Τελευταία Άρθρα