ΚΑΛΩΣ ΗΛΘΑΤΕ ΣΤΟ ΕΦΙΑΛΤΙΚΟ (;) ΜΕΛΛΟΝ (ΣΕ 30 ΧΡΟΝΙΑ ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ).

Print Friendly, PDF & Email
spot_img

του Παντελή Σαββίδη

Η αίσθηση ότι κάτι μας κρύβουν κέντρα και παράκεντρα της εξουσίας που έχει σχέση με τις ελευθερίες και τη ζωή μας δεν είναι, μόνο ελληνικό φαινόμενο. Υπάρχει παντού, ακόμη και στις κοινωνίες των πιο προηγμένων κρατών. Το γιατί και πως μεταδίδεται είναι το ερώτημα.

Το θέμα χρήζει κοινωνιολογικής μελέτης αλλά μια δημοσιογραφική ματιά θα εντόπιζε στο γιατί, την αγωνία, συνειδητή η ασυνείδητη δεν έχει σημασία, της παγκόσμιας κοινωνίας για τα επερχόμενα. Το ανθρωπολογικό είδος που θα διαμορφωθεί δεν θα έχει καμιά σχέση με τον άνθρωπο που γνωρίσαμε. Όσο για την διάδοση, η απάντηση σ αυτό είναι πολύ πιο εύκολη. Τα μέσα που υπάρχουν σήμερα είναι πολλά. Η διάδοση, βεβαίως, σε ένα παγκόσμιο δίκτυο προσθέτει διάφορες συνομοσιολογικές παραμέτρους απο hub σε hub που μπορεί να μην έχουν σχέση με καμιά δυναμική επιστημονικών εξελίξεων αλλά εδώ είναι το σημείο που τίποτε δεν μπορεί νε ελεγχθεί.

Ο εγκληματίας πολέμου και, παγκοσμίως, αντιπαθής Χένρυ Κίσιγκερ έχει συγγράψει ένα βιβλίο μαζί με τον πρώην Εκτελεστικό Διευθυντή της Google Έρικ Σμίντ και έδωσαν μια συνέντευξη στο Time.

Σε κρίσιμες περιόδους της ανθρωπότητας, όπως για παράδειγμα στο πέρασμα απο τον Μεσαίωνα στην Αναγέννηση και στη συνέχεια στον Διαφωτισμό, η ανθρωπότητα είχε διαμορφώσει μια φιλοσοφική θεωρία που μαζί με τις θρησκευτικές αντιλήψεις την καθοδήγησαν στην προσαρμογή της στο καινούριο.

Μαι κρίσιμη και ιστορική στιγμή της ανθρωπότητας είναι και η σημερινή, καθώς, απο τον κλασικό άνθρωπο περνάμε σιγά σιγά σε ένα νέο ανθρωπολογικό είδος το οποίο θα δημιουργηθεί απο την τεχνολογία. Το είδος που θα διαμορφωθεί είναι, ακόμη, αποσδιόριστο. Και δεν υπάρχει φιλοσοφική θεωρία που να το καθορίσει. Τα δε θρησκευτικά δόγματα έχουν μείνει πολύ πίσω. Δεν μπορούν να βοηθήσουν σ αυτό.

Αν υπήρχαν φιλοσοφικές παραδοχές κυρίαρχες στην ανθρωπότητα θα προετοίμαζαν τον άνθρωπο για το νέο που έρχεται και, παράλληλα, θα έθεταν και τα όρια της νέας τεχνολογίας.

Πάνω σ αυτά τα όρια θα “παιχθούν” και οι πολιτικές ιδεολογίες. Ποιες θα είναι οι αριστερές και ποιες οι δεξιές;

Αν συνεχίσουν να υπάρχουν οι όροι, η αριστερά, εν ονόματι, πάντοτε μιας αυτοικανοποίησης περί προοδευτικότητας επικροτεί το νέο. Το νέο, στην προκειμένη περίπτωση είναι η απόλυτη ελευθερία της έρευνας. Θα την επικροτήσει; Και που μπορεί να οδηγήσει η απόλυτη ελευθερία; Μήπως σε εναν τεχνολογικό εκμηδενισμό του ανθρώπου, όπως τον γνωρίσαμε ως σήμερα;

Απο την άλλη, όσοι επιθυμούν και επιδιώκουν την συνέχιση του σημερινού ανθρωπολογικού είδους ανήκουν, συνήθως, σε ακροδεξιά, η σκληρά θρησκευτικά ρεύματα. Και δεν έχουν κανένα πρόβλημα να επιδιώξουν όχι, απλώς, τον περιορισμό αλλά και την δίωξη, ακόμη και βιολογική εξαφάνιση οποιουδήποτε ερευνητή.

Όπως, πάντα, η Αριστοτελική μεσότης είναι η καλύτερη λύση. Ναι στην έρευνα αλλά με κανόνες και χωρίς την έκλειψη του κλασικού ανθρώπου.

Αυτό χρειάζεται την κυριαρχία μιας ιδεολογικής και πολιτικής αντίληψης που δεν είναι δυνατόν ούτε να διαμορφωθεί ούτε να επικρατήσει, σε μια εποχή που χαρακτηρίζεται απο την επιθυμία για άκρα.

Όχι, μόνο, δεν μπορεί να διαμορφωθεί μια τέτοια φιλοσοφική αντίληψη αλλά και οποιαδήποτε προσπάθεια ελέγχου της έρευνας δεν θα έχει επιτυχία παρά, μόνο, προσωρινή.

Γι αυτό το μέλλον διαγράφεται σκοτεινό. Με την έννοια ότι όσους μας αρέσει η σημερινή μας βιολογική κατάσταση δεν είμαστε σίγουροι πως θα συνεχίσει να υπάρχει. Αυτό δεν είναι τεχνολογική φοβία.

Ο κόσμος, καταλήγει, ήδη σε συμπεράσματα με την σημερινή πρόοδο της τεχνολογίας, χωρίς να γνωρίει το γιατί. Τον βοηθούν οι μηχανές. και αυτό το status δεν μπορεί και δεν θέλει να το αλλάξει. Και δεν έχει χρόνο να διαβάσει. Με το που αρχίζει κάτι, έρχεται κάτι άλλο και προστίθεται. Ο βομβαρδισμός αυτός πληροφοριών και απόψεων είναι αποδομητικός.

Καλώς ήλθατε σε ένα εφιαλτικό μέλλον. Σε τριάντα χρόνια θα είναι πραγματικότητα.

 

spot_img

5 ΣΧΟΛΙΑ

  1. Αγαπητέ μας κύριε Σαββίδη, είναι αξιέπαινη η αδιάκοπη προσπάθειά σας να μας προβληματίζετε για το ποιόν του νέου κοινωνικού περιβάλλοντος και τα χαρακτηριστικά του νέου ανθρώπινου τύπου (δηλαδή τον τρόπο ψυχικής ύπαρξης) που αυτό διαμορφώνει.
    Και είναι ηρωισμός το ότι γίνεστε ο μπροστάρης της αντίστασης στον αφανισμό του Ανθρώπου.
    Τέτοιον ηρωισμό, για την περίπτωση της αρχαίας Αθήνας, ο ελληνικός Μύθος τον απέδιδε στον αθηναϊκό ήρωα Θησέα. Ένας από τους άθλους του ήταν η εξόντωση του Πολυπήμονα (Προκρούστη), δηλαδή του Ολέθρου της ψυχικής καταστροφής: Με δόλιο τρόπο, δήθεν για φιλοξενία, ο Προκρούστης έκοβε και έραβε την ανθρώπινη ψυχή σύμφωνα με τη ναρκισσιστική εμμονή για Κυριαρχία-Παντοδυναμία.
    Εμείς οι υπόλοιποι έχουμε υποκύψει στις ψυχικές επιθέσεις, λυγίσαμε, παραλύσαμε από φόβο. Τα παραδείγματα είναι αρκετά για την τύχη που περιμένει όσους διαφωνούν με την “κομματική γραμμή” ή “πολιτική ορθότητα”. Ο “βελούδινος ολοκληρωτισμός” εξοντώνει τους διαφωνούντες. Ειδικά στον ακαδημαϊκό χώρο δεν προλαβαίνει κανείς να μιλήσει επιστημονικά και παύεται. Δεν χωράει η επιστήμη στην επιταγή να υπερτιμηθούν οι Άραβες σε βάρος των Ευρωπαίων και οι ομοφυλόφιλοι σε βάρος της διάκρισης των φύλων.
    Η συρρίκνωση του ανθρώπου στη ζωώδη υπόσταση, στον “ελάχιστο εαυτό”, στον ανθρωπολογικό τύπο που δεν αντέχει τις διακρίσεις ήταν η προϋπόθεση για να γίνει ο άνθρωπος ιδιοκτησία της εξουσίας. Χωρίς την ανάγκη-ικανότητα για διάκριση, δεν υπάρχει Κρίση. Μετά το κράτος-ιδιοκτησία, ο άνθρωπος-ιδιοκτησία.
    Αυτή η διαστροφική βία δεν ανήκει στον καπιταλισμό αλλά στο Κοινωνικό Φαντασιακό των νυν και αεί (όχι πρώην) βαρβάρων: Για τα γερμανικά φύλα δεν υπάρχει Άνθρωπος, Κοινωνία, Φιλοσοφία. Δεν υπάρχει ούτε όριο ούτε φιλότιμο. Η “πρόοδος” είχε και έχει το νόημα των εξελίξεων στην τεχνο-επιστήμη. Η “ορθολογικότητα” είχε και έχει το νόημα της αποτελεσματικότητας των μέσων. Η “ελευθερία” είχε και έχει το νόημα του ατομικού συμφέροντος σε βάρος του κοινού. Το μέλλον είναι σκοτεινό επειδή σκοτεινό ήταν και το απώτατο παρελθόν. Ο τρόπος των Βίκινγς και όλων των πολεμοχαρών νομάδων δεν αλλάζει. Δεν μπορεί παρά να είναι για τους λαούς μια προκρούστεια κλίνη.

  2. Μία είναι η προφητεία που επιβεβαιώνεται ”ο θάνατος όλων όσων εμβίων όντων γεννήθηκαν”.
    Για τις υπόλοιπες ας κρατήσουμε επιφυλάξεις ,γιατί- και αν επιβεβαιωθούν- θα ακολουθήσουν και άλλες ,αφού ”τα πάντα ρει” μέχρι της συντελείας το αιώνος.
    ΚΑΙ λίγος Επίκουρος ”Άφοβον ο Θεός, ανύποπτον ο θάνατος και τ’αγαθόν μεν εύκτητον το δε δεινόν ευεκκαρτέρητον”.

  3. Δέν εἶναι ἡ πρώτη φορά πού ὑπάρχουν αὐτά τά προβλήματα, σέ κάθε ἱστορική περίπτωση μέ τά μέσα πού ὑπῆρχαν. Γι αὐτό, ἄν ἀνατρέξουμε σέ ἱστορική ἔρευνα, θά βροῦμε πολλές περιπτώσεις πού ἡ γνώση περιοριζόταν στούς μυημένους, καί οἱ θρησκεῖες εὕρισκαν κανόνες καθοδήγησης.
    Ὅμως, σέ θέματα βασικῆς παιδείας, ἔχει προοδεύσει ὅλη ἡ ἀνθρωπότητα. Ἀπό τήν ἐποχή πού μόνο κάποια ἐλίτ εἶχε μόρφωση, ἔχουμε φθάσει στήν ὑποχρεωτική ἐκπαίδευση γιά ὅλους, στό ἄνοιγμα τῆς γνώσης καί τῶν πηγῶν της. Αὐτό ἔγινε δυνατό μέ προσπάθειες πολλές καί πολλῶν. Ἡ πληροφόρηση ἀπό τόσους πολλούς καί μέ τόσα μέσα εἶναι ὑπερβολική γιά τόν κάθε ἕνα.
    Ἡ Ὀρθοδοξία εἶναι πάντα ἐπίκαιρη, ὅπως καί τά ἔργα τῶν ποιητῶν μας καί τῶν φιλοσόφων, γιατί ὑπάρχει διαδρομή ἀπό τήν ἀνάγκη γιά ἐξουσία μέχρι τό ἄνοιγμα στήν ἀγάπη, ἀπό τήν εὐκολία τῆς κριτικῆς τοῦ ἄλλου μέχρι τήν αὐτοκριτική, ἀπό τήν ἀσχήμια στήν ὀμορφιά καί στό δικαίωμα τοῦ κάθε ἀνθρώπου σέ αὐτήν.

    https://el.wikipedia.org/wiki/Ο_ύμνος_της_αγάπης

  4. Μεσότητα, κ. Παντελή, υπάρχει στους αριθμούς και τα διαστήματα. Προφανώς ο Αριστοτέλης εννοούσε μέτρο κι αν δεν εννοούσε αυτό και εννοούσε πράγματι μέσο, τότε αφήστε το είναι αποτυχία. Δεν υπάρχει μέσο σ’ αυτά που περιγράφετε. Μέτρο όμως υπάρχει και είναι αυτό που προσδιορίζει μια πολιτικά και πραγματικά δημοκρατική κοινωνία, η οποία πράγματι λείπει από πάντα, όχι μόνο σ’ εμάς αλλά παντού στον κόσμο.
    Είπατε πως δεν υπάρχει φιλοσοφία που να… κλπ κλπ. Και βέβαια, γιατί αυτά που θεωρούσαμε ως φιλοσοφικά συστήματα τα πλατωνικά, αριστοτελικά και στωικά απορροφήθηκαν και ενσωματώθηκαν στις θρησκείες που αδυνατούν να αναγνώσουν – πόσο μάλλον να καθοδηγήσουν – τον νέο ανθρωπολογικό τύπο.
    Όμως ας μην τρομάζουμε χωρίς λόγο. Ο άνθρωπος αποτελεί βιολογικό είδος και το βασικό κίνητρο για την ζωή είναι η ωφέλεια κι αυτό δεν πρόκειται να το αλλάξει ούτε ο μηχανικός πολιτισμός, ούτε η ταχύτητα, ούτε η τεχνολογία. Οι φιλοσοφίες που προαναφέραμε απέτυχαν επειδή στην κορωνίδα της ηθικής τους βόσκουν οι αρετές και τα νεφελώδη περί του αγαθού.
    Ο πάντα επίκαιρος Επίκουρος τα είχε ξεπετάξει αυτά πριν 23 αιώνες. Εμείς ακόμη παιδευόμαστε.

Leave a Reply

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Διαβάστε ακόμα

Stay Connected

2,900ΥποστηρικτέςΚάντε Like
2,656ΑκόλουθοιΑκολουθήστε
18,100ΣυνδρομητέςΓίνετε συνδρομητής
- Advertisement -spot_img

Τελευταία Άρθρα