David Agren
Λίμα, Περού – 18 Σεπτεμβρίου 2024
Φωτογραφία: Ο Καρδινάλιος Ρόμπερτ Πρέβοστ κάνει μια παύση για μια φωτογραφία μετά την προαγωγή του στο βαθμό του καρδιναλίου στο Βατικανό στις 30 Σεπτεμβρίου 2023. (OSV News/Yara Nardi, Reuters)
Τρεις γυναίκες κατήγγειλαν ότι η Καθολική Επισκοπή του Τσικλάγιο στο Περού δεν τιμώρησε δύο ιερείς που κατηγορούν ότι τις κακοποίησαν σεξουαλικά όταν ήταν ανήλικες.
Η επισκοπή διέψευσε τις κατηγορίες συγκάλυψης, δηλώνοντας σε ανακοίνωση της 10ης Σεπτεμβρίου ότι τα θύματα είχαν προσωπική επαφή με τον τότε επίσκοπο και νυν καρδινάλιο Ροβέρτο Πρεβόστ — σημερινό επικεφαλής του Δικαστηρίου για τους Επισκόπους στο Βατικανό — τον Απρίλιο του 2022.
Σύμφωνα με την επισκοπή, οι καταγγελίες καθώς και τα πορίσματα τοπικής έρευνας διαβιβάστηκαν τον Ιούλιο του 2022 στο Δικαστήριο για το Δόγμα της Πίστεως, αρμόδιο για την εξέταση υποθέσεων κακοποίησης από κληρικούς. Το Βατικανό έκρινε πως δεν υπήρχαν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία.
Παράλληλα, οι εισαγγελικές αρχές του Περού διερεύνησαν την υπόθεση, αλλά επίσης κατέληξαν ότι δεν υπήρχαν επαρκή στοιχεία και ότι είχε παρέλθει το όριο παραγραφής. Το ρεπορτάζ μεταδόθηκε στις 8 Σεπτεμβρίου από την τηλεοπτική εκπομπή Cuarto Poder, προκαλώντας ευρεία προσοχή στο εσωτερικό και το εξωτερικό.
«Αυτό που υποστήριξε το πρόγραμμα Cuarto Poder — ότι ο καρδινάλιος Ροβέρτος Πρεβόστ συγκάλυψε τις πράξεις του ιερέα Ελευθέριο Βάσκες Γκονζάλες και σιώπησε απέναντι στις καταγγελίες — δεν ανταποκρίνεται στην αλήθεια», ανέφερε η ανακοίνωση της επισκοπής.
«Από τη στιγμή της παραλαβής της καταγγελίας, και τηρώντας την αρχή του τεκμηρίου αθωότητας, η Εκκλησία ενήργησε σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές της, τόσο στην προκαταρκτική έρευνα όσο και στην επιβολή προληπτικών μέτρων: απομάκρυνση από την ενορία και απαγόρευση άσκησης δημόσιου ιερατικού έργου.»
Η επισκοπή κάλεσε επίσης το Cuarto Poder να «διορθώσει» το ρεπορτάζ του, προσθέτοντας: «Δεν είναι αλήθεια ότι η Καθολική Εκκλησία γύρισε την πλάτη στα φερόμενα ως θύματα. Αντιθέτως, τους επετράπη να καταθέσουν αγωγές στα πολιτικά δικαστήρια και τους προσφέρθηκε η απαραίτητη ψυχολογική υποστήριξη, αν το επιθυμούσαν.»
Ο Πρεβόστ, που προήχθη στο αξίωμα του επικεφαλής του Δικαστηρίου για τους Επισκόπους τον Απρίλιο του 2023, δεν απάντησε άμεσα σε σχετικό αίτημα για σχολιασμό που του εστάλη από το OSV News στις 14 Σεπτεμβρίου.
Η έρευνα του Cuarto Poder επικεντρώθηκε στις καταγγελίες τριών γυναικών, οι οποίες δήλωσαν πως είχαν πέσει θύματα ανάρμοστων αγγιγμάτων από τον Βάσκες όταν ήταν κορίτσια.
Η Άνα Μαρία Κίσπε ανέφερε στην εκπομπή ότι η οικογένειά της είχε στενές σχέσεις με τον Βάσκες. Η μητέρα της του έφτιαξε κέικ για τα γενέθλιά του και της είπε, σε ηλικία 9 ετών, να το πάει στον ιερέα. Όταν έφτασε, ο Βάσκες έλειπε, αλλά την υποδέχθηκε ο ιερέας Ρικάρντο Γεσκέν, ο οποίος την κάλεσε να μπει μέσα.
Μέσα στο σπίτι, «Κάθισε και με έβαλε στην αγκαλιά του και άρχισε να με φιλά», αφηγήθηκε η Κίσπε.
Σε άλλη περίπτωση, ο Βάσκες την προσκάλεσε σε ιεραποστολικό ταξίδι, πέντε ώρες μακριά από το Τσικλάγιο. Αφού τέλεσε λειτουργία, πέρασαν τη νύχτα στον ίδιο χώρο — ο ιερέας, όπως είπε η Κίσπε, την ανάγκασε να μοιραστεί το κρεβάτι μαζί του.
«Πάγωσα. Προσποιήθηκα πως κοιμόμουν, αλλά δεν έκλεισα μάτι», είπε. «Ξύπνησα μερικές ώρες αργότερα και πήγα να κάνω εμετό.»
Η Κίσπε είχε αναφερθεί ξανά δημόσια στις καταγγελίες της μέσω κοινωνικών δικτύων τον Νοέμβριο του 2023, λέγοντας πως γνώρισε τους κατηγορούμενους ιερείς μέσα από παιδική χριστιανική ομάδα. Σύμφωνα με την επισκοπή, ο βοηθός επίσκοπος της Λίμα και τότε αποστολικός διαχειριστής στο Τσικλάγιο, Γκιγιέρμο Κορνέχο, επανέφερε την υπόθεση προς εξέταση το 2023.
«Τα θύματα εκλήθησαν εκ νέου, αλλά μία εξ αυτών — η Άνα Μαρία Κίσπε — δεν προσήλθε. Όταν ενημερώθηκε, δήλωσε δημόσια πως δεν θα παρευρεθεί, επικαλούμενη λόγους ασφαλείας», ανέφερε η επισκοπή στις 10 Σεπτεμβρίου.
Μια δεύτερη γυναίκα, ονομαζόμενη Λουσία, κατήγγειλε πως κι εκείνη προσκλήθηκε να συμμετάσχει στην ίδια ιεραποστολή. Εξαναγκάστηκε, σύμφωνα με την ίδια, να περάσει τη νύχτα με τον Βάσκες, εκτός Τσικλάγιο. Απέκρουσε τις κινήσεις του, τον απώθησε και του «ξύσε το κεφάλι».
«Ακόμα και όταν με αποχαιρέτησε, φαινόταν εκνευρισμένος. Έτσι, μου έμεινε η αίσθηση ότι εγώ φταίω. Αν συνέβη κάτι, έφταιγα εγώ», είπε η Λουσία στο Cuarto Poder.
Μια τρίτη γυναίκα, ονομαζόμενη Ρουθ, ανέφερε ότι γνώρισε τον Βάσκες στα 8 της χρόνια και ότι ήταν «σαν αδελφός» για τους γονείς της. Υποστήριξε ότι την κακοποίησε στα 13 της, λίγο πριν από μια λειτουργία.
«Στο κήρυγμα άρχισε να λέει ότι οι ιερείς είναι άνθρωποι, κάνουν λάθη και πρέπει να ξέρουμε να συγχωρούμε», είπε η Ρουθ. «Ήταν σαν ένα κήρυγμα αποκλειστικά για μένα.»
Η Επισκοπή Τσικλάγιο διαψεύδει ότι ο ιερέας παραδέχτηκε την κακοποίηση — Οι καταγγέλλουσες επιμένουν: “Δεν έγινε ποτέ έρευνα”
Η εκπομπή Cuarto Poder υποστήριξε ότι ο ιερέας Ελευθέριος Βάσκες παραδέχτηκε στους εκκλησιαστικούς του ανωτέρους πως διέπραξε σεξουαλική κακοποίηση. Ωστόσο, η Επισκοπή Τσικλάγιο διέψευσε κατηγορηματικά αυτόν τον ισχυρισμό, σημειώνοντας σε επίσημη ανακοίνωση πως ο ιερέας «ουδέποτε παραδέχθηκε ότι διέπραξε τις πράξεις που του αποδίδονται».
Σύμφωνα με την επισκοπή, ο Βάσκες «αποδέχθηκε» την αναστολή της ιερατικής του διακονίας και αποχώρησε από την επισκοπή για να διαμείνει με την οικογένειά του στην επαρχία Σάντα Κρους. Για τον δεύτερο ιερέα, τον Ρικάρντο Γεσκέν, η επισκοπή ανέφερε πως βρίσκεται σε σοβαρή κατάσταση υγείας και «δεν είναι σε θέση να υπερασπιστεί τον εαυτό του, συνεπώς δεν μπορεί να ανοιχθεί υπόθεση εναντίον του». Ο Γεσκέν δεν ασκεί ιερατικό έργο εδώ και χρόνια.
Ο καρδινάλιος Ροβέρτος Πρεβόστ, γεννημένος στο Σικάγο και μέλος του Τάγματος των Αυγουστινιανών, έφτασε στο Περού το 1985 ως ιεραπόστολος. Επέστρεψε στη χώρα το 2014, όταν ο Πάπας Φραγκίσκος τον διόρισε επίσκοπο Τσικλάγιο. Παρέμεινε σε αυτή τη θέση μέχρι τον διορισμό του ως επικεφαλής του Δικαστηρίου για τους Επισκόπους τον Ιανουάριο του 2023. Κατά την επισκοπική του θητεία, ήταν εκείνος που δέχθηκε για πρώτη φορά την καταγγελία της Άνα Μαρίας Κίσπε τον Απρίλιο του 2022, ενώ ακολούθησαν και δύο ακόμη καταγγελίες.
Στις 14 Φεβρουαρίου 2024, ο Πάπας Φραγκίσκος όρισε νέο επίσκοπο Τσικλάγιο τον επίσης Αυγουστινιανό Έδινσον Φαρφάν Κόρδοβα.
Ο Μεξικανός κοινωνιολόγος Ροδόλφο Σοριάνο-Νούνιες, που καταγράφει περιπτώσεις κακοποίησης από κληρικούς στη Λατινική Αμερική, ανέφερε ότι η επισκοπή Τσικλάγιο δημιούργησε «κέντρα ακρόασης» για τη διαχείριση καταγγελιών κακοποίησης, καθώς και για την εκπαίδευση ιερέων, υποψηφίων κληρικών και λαϊκών στην πρόληψη σεξουαλικών εγκλημάτων. Η επιτροπή εποπτείας των κέντρων αποτελείται από ιερείς, έναν νομικό και τέσσερις ψυχολόγους.
«Ο καρδινάλιος Πρεβόστ έκανε πράγματα», δήλωσε στο OSV News ο Σοριάνο-Νούνιες. «Σίγουρα περισσότερα από τον μέσο όρο στη Λατινική Αμερική.»
Ωστόσο, οι καταγγέλλουσες έδωσαν στη δημοσιότητα κοινή δήλωση στις 11 Σεπτεμβρίου, με την οποία διαψεύδουν την επίσημη εκδοχή της επισκοπής. Όπως αναφέρουν, από τη στιγμή που ενημέρωσαν τον τότε επίσκοπο Πρεβόστ στις 5 Απριλίου 2022, μέχρι τον Νοέμβριο του 2023 όταν μία από τις γυναίκες μίλησε δημόσια, «δεν διεξήχθη καμία έρευνα, ούτε ελήφθησαν προληπτικά μέτρα για την προστασία των πιστών, αγοριών και κοριτσιών… Η υπόθεση τέθηκε στο αρχείο».
Προσθέτουν επίσης πως, ως απόδειξη των ισχυρισμών τους, «δεν υπάρχει κανένα διάταγμα έναρξης προκαταρκτικής έρευνας, ούτε διάταγμα για τη λήψη προληπτικών μέτρων», και ότι «ποτέ δεν κληθήκαμε να καταθέσουμε κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου από οποιονδήποτε ερευνητή». Τέλος, καταγγέλλουν ότι το όνομα του υποτιθέμενου ερευνητή παραμένει άγνωστο και καλούν την επισκοπή να δημοσιεύσει τα σχετικά διατάγματα εντός 48 ωρών.
Σε μια ακόμη απρόσμενη τροπή των γεγονότων, ο ιερέας Ricardo Coronado Arrascue, ιεροδίκης που εκπροσωπεί τα θύματα, τιμωρήθηκε από τη Διάσκεψη των Επισκόπων του Περού, η οποία, σε μία ανυπόγραφη ανακοίνωση της 22ας Αυγούστου, δήλωσε ότι ο εν λόγω δικηγόρος δεν μπορεί πλέον να ασκεί το έργο του ως κανονολόγος στο Περού και, κατά συνέπεια, δεν μπορεί να συνεχίσει να υπερασπίζεται τους τρέχοντες εντολείς του.
Η γενέτειρά του, η Επισκοπή του Καχαμάρκα, ενημέρωσε τον ιερέα στις 29 Αυγούστου ότι έχει υποβληθεί εις βάρος του καταγγελία στο Δικαστήριο του Κλήρου στο Βατικανό για ένα αδιευκρίνιστο έγκλημα “contra sextum”, δηλαδή κατά της Έκτης Εντολής, και ότι το ίδιο Δικαστήριο του προσφέρει τη δυνατότητα να υποβάλει οικειοθελώς αίτημα στον Πάπα για απαλλαγή από το ιερατικό αξίωμα, υπό την απειλή της έναρξης “διοικητικής ποινικής δίκης”.
Στις 14 Σεπτεμβρίου, η Διάσκεψη των Επισκόπων δημοσίευσε νέα ανακοίνωση στην ιστοσελίδα της — αυτή τη φορά υπογεγραμμένη από το Μόνιμο Συμβούλιο της Διάσκεψης — στην οποία αναφέρεται ότι «σύμφωνα με τον κανόνα 1483 του Κώδικα Κανονικού Δικαίου, ο π. Coronado δεν μπορεί να λάβει έγκριση για να εργαστεί ως δικηγόρος στα εκκλησιαστικά δικαστήρια, και ως εκ τούτου δεν μπορεί να συνεχίσει να αναλαμβάνει τις τρέχουσες υποθέσεις».
Ο Περουβιανός ιερέας δήλωσε ότι υπόκειται σε «κανονικοεκκλησιαστική διαδικασία στο ποινικό πεδίο, για καταγγελίες που βρίσκονται σε εξέλιξη στις αρμόδιες αρχές».
Σύμφωνα με την ισπανόφωνη ιστοσελίδα infovaticana.com, ο δικηγόρος του Coronado, υπερασπιζόμενος τον πελάτη του — τον κανονολόγο που εκπροσωπεί τα λαϊκά θύματα — έθεσε τα εξής ερωτήματα: «Είναι συνήθης πρακτική οι επισκοπικές διασκέψεις να δημοσιεύουν τις διαδικασίες εναντίον ιερέων ή επισκόπων; Γιατί είναι ενοχλητικές οι υπερασπίσεις του Ricardo Coronado Arrascue; Επιτρέπεται μόνο σε κανονολόγους που βρίσκονται σε δουλοπρεπή θέση έναντι ορισμένων επισκόπων να υπερασπίζονται τον εαυτό τους;»
Στις 11 Σεπτεμβρίου, οι καταγγέλλοντες φέρονται να δημοσίευσαν αρκετές φωτογραφίες του κατηγορούμενου ιερέα Vásquez να τελεί δημόσιες λειτουργίες σε σημαντικές περιστάσεις, όπως το Πάσχα, παρά τους περιορισμούς που ισχυρίστηκε η επισκοπή, στην ανακοίνωσή της της 10ης Σεπτεμβρίου, ότι ισχύουν.
Ντέιβιντ Άγκρεν
Ο David Agren καλύπτει το Μεξικό ως ανεξάρτητος ανταποκριτής για την Catholic News Service. Τα ρεπορτάζ του εμφανίζονται επίσης τακτικά στους Guardian, USA Today και Washington Post. Με καταγωγή από τον Καναδά, ζει στην Πόλη του Μεξικού τα τελευταία 11 χρόνια.
πηγή: ncronline.org
