06/12/2024
Ο συνασπισμός των ανταρτών, που αποτελείται από την οργάνωση Hayat Tahrir al Sham (HTS) και τον Συριακό Εθνικό Στρατό (SNA), έχει αλλάξει σημαντικά τις δυναμικές της σύγκρουσης από το 2020. Ακόμη κι αν η Τουρκία δεν συμμετέχει άμεσα, η έγκρισή της για την επίθεση συνδέεται με βασικά συμφέροντά της στη Συρία. Ως αποτέλεσμα, έχει καταστεί ο πιο ισχυρός εξωτερικός παράγοντας στη χώρα, σύμφωνα με τον Τούρκο αναλυτή, Ομέρ Οζκιζιλτζίκ.
Η επίθεση των ισλαμιστών ανταρτών αιφνιδίασε πολλούς, αλλά οι αναλυτές που γνωρίζουν την κατάσταση στη Συρία, είχαν προβλέψει ότι ήταν έτοιμοι να ξεκινήσουν την επίθεση από τα μέσα Οκτωβρίου. Σύμφωνα με τουρκικές πηγές, εκείνη την περίοδο, η Άγκυρα είχε “ανάψει κόκκινο φως” στην επίθεση, καθώς εστίαζε σε διπλωματικές προσπάθειες επικοινωνίας με τη Δαμασκό. Ο πρόεδρος Ερντογάν έκανε αρκετές προσπάθειες συνεννόησης με τον Άσαντ, δείχνοντας τη διάθεση της Τουρκίας για διάλογο.
Ωστόσο, οι συνομιλίες δεν προχώρησαν. Η Δαμασκός ερμήνευσε τη ρητορική της Τουρκίας ως ένδειξη αδυναμίας. Το καθεστώς Άσαντ, ενισχυμένο από τις σχέσεις του με τις αραβικές χώρες και τις συζητήσεις για ομαλοποίηση των σχέσεών του με την Ευρώπη, επέμεινε στην πλήρη απόσυρση των τουρκικών δυνάμεων από τη βόρεια Συρία, απαίτηση που η Άγκυρα δεν ήταν διατεθειμένη να αποδεχθεί. Η Τουρκία, συνειδητοποιώντας ότι η Δαμασκός δεν είναι πρόθυμη να διαπραγματευτεί, άναψε στους Σύριους ισλαμιστές αντάρτες το “πράσινο φως” για την επίθεση. Η εξέλιξη αυτή έχει τρεις βασικούς στόχους για την Τουρκία:
- Πολιτική λύση βάσει της Απόφασης 2254 του ΟΗΕ.
- Επιστροφή Σύριων προσφύγων σε ασφαλείς περιοχές υπό τον έλεγχο των ισλαμιστών ανταρτών.
- Εξουδετέρωση της απειλής του κουρδικού YPG, που η Άγκυρα θεωρεί παρακλάδι του PKK.
Η Τουρκία έχει επίσης κερδίσει σημαντική διπλωματική μόχλευση. Η δυναμική της σύγκρουσης στο στρατιωτικό επίπεδο παραμένει ακόμα ρευστή, αν και το πλεονέκτημα το έχουν αναμφισβήτητα οι ισλαμιστές αντάρτες. Από την πλευρά της, η Τουρκία προετοιμάζεται να αξιοποιήσει την κατάσταση στις διαπραγματεύσεις της με τη Ρωσία, το Ιράν και την επερχόμενη κυβέρνηση Τραμπ.
Ο ρόλος του Ισραήλ
Η ισραηλινή υπηρεσία πληροφοριών διαπιστώνει ταχύτερη, από το αναμενόμενο, κατάρρευση της άμυνας του συριακού στρατού στις συγκρούσεις με τους ισλαμιστές αντάρτες στη βορειοανατολική Συρία τις τελευταίες 24 ώρες, σύμφωνα με αναλυτές, οι οποίοι επικαλούνται ανώτατους Ισραηλινούς αξιωματούχους. Η ραγδαία προέλαση των ανταρτών εντός μιας εβδομάδας –η κατάληψη του Χαλεπίου πριν από λίγες ημέρες και της πόλης Χάμα σήμερα– έχει εγείρει ερωτήματα στη στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών του Ισραήλ, σχετικά με την επιχειρησιακή ικανότητα του συριακού στρατού. Αυτό καθιστά πιο πιθανό το σενάριο οι ισλαμιστές αντάρτες να προχωρήσουν προς τη Δαμασκό, ανέφερε Ισραηλινός αξιωματούχος.
Αυτή είναι η πρώτη φορά από την έναρξη της επίθεσης των ισλαμιστών ανταρτών στη βόρεια Συρία που το Ισραήλ προχωρά σε αεροπορική επιδρομή, η οποία έχει άμεση σχέση με τις εξελίξεις εκεί. Το Ισραήλ φαίνεται να παραμένει στο περιθώριο και να μην εμπλέκεται στρατιωτικά στα μέτωπα στη βορειοδυτική Συρία, ωστόσο διασφαλίζει ότι τα συμφέροντά του προστατεύονται και ότι οι εξελίξεις στο συριακό μέτωπο δεν θα το επηρεάσουν αρνητικά, τουλάχιστον σε βραχυπρόθεσμο επίπεδο.
