Η συζήτηση για το μέλλον της αλβανικής διπλωματίας παίρνει πλέον ανοιχτά πολιτικά χαρακτηριστικά, με φόντο το νέο σχέδιο νόμου για την Υπηρεσία Εξωτερικών που βρίσκεται προς εξέταση στο Κοινοβούλιο. Έμπειροι διπλωμάτες προειδοποιούν ότι ο τρόπος με τον οποίο προωθείται η ρύθμιση δεν διασφαλίζει ούτε συναίνεση ούτε θεσμική σταθερότητα.
Το Συμβούλιο Αλβανών Πρέσβεων, ένας φορέας που απαρτίζεται από πρώην υπουργούς Εξωτερικών, πρέσβεις και ανώτατα στελέχη της διπλωματικής υπηρεσίας, εκφράζει έντονη ανησυχία για την πορεία της διαδικασίας. Όπως επισημαίνει, επί σειρά ετών έχουν κατατεθεί τεκμηριωμένες προτάσεις από ανθρώπους με μακρά εμπειρία στη διεθνή εκπροσώπηση της χώρας, οι οποίες –κατά την άποψή τους– δεν ελήφθησαν υπόψη ούτε από την κυβερνητική πλειοψηφία ούτε από το αρμόδιο υπουργείο.
Κατά την εκτίμησή τους, η μεταρρύθμιση αντιμετωπίζεται περισσότερο ως αντικείμενο κομματικής αντιπαράθεσης και λιγότερο ως στρατηγική επιλογή εθνικής σημασίας. Αυτό, τονίζουν, δημιουργεί τον κίνδυνο να αποδυναμωθεί ο επαγγελματικός χαρακτήρας της διπλωματικής υπηρεσίας και να ενισχυθεί η πολιτική επιρροή στις τοποθετήσεις και στις προαγωγές.
Ιδιαίτερη δυσαρέσκεια προκαλεί στο Συμβούλιο το γεγονός ότι δεν του δόθηκε η δυνατότητα να παρουσιάσει αναλυτικά τις θέσεις του σε ειδική συνεδρίαση της αρμόδιας κοινοβουλευτικής επιτροπής, παρά το σχετικό επίσημο αίτημα. Όπως σημειώνουν, μια τόσο κρίσιμη θεσμική παρέμβαση όφειλε να συνοδευτεί από ουσιαστικό διάλογο με το σύνολο της διπλωματικής κοινότητας.
Οι έμπειροι διπλωμάτες προειδοποιούν ότι, εφόσον το νομοσχέδιο εγκριθεί στην παρούσα μορφή του, ενδέχεται να διαταραχθεί η συνέχεια της εξωτερικής πολιτικής, να δημιουργηθεί αβεβαιότητα για τους διπλωμάτες καριέρας και να πληγεί η αξιοπιστία της χώρας στο εξωτερικό. Υπογραμμίζουν ότι η διπλωματική υπηρεσία οφείλει να λειτουργεί με γνώμονα το κράτος και τα μακροπρόθεσμα συμφέροντά του, ανεξάρτητα από τις εκάστοτε πολιτικές εναλλαγές.
Στο πλαίσιο αυτό, ζητούν την απόσυρση του σχεδίου νόμου και την επανεκκίνηση της διαδικασίας με ευρύτερη πολιτική και επαγγελματική συμμετοχή. Παράλληλα, καλούν τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας να μην προχωρήσει στην κύρωση του νόμου εάν αυτός ψηφιστεί χωρίς αλλαγές, αλλά να τον επιστρέψει στη Βουλή για νέα εξέταση.
Το Συμβούλιο δηλώνει, τέλος, ότι εξετάζει και θεσμικές οδούς αντίδρασης, συμπεριλαμβανομένης της προσφυγής στο Συνταγματικό Δικαστήριο, με στόχο –όπως αναφέρει– τη διασφάλιση μιας ανεξάρτητης, επαγγελματικής και θεσμικά θωρακισμένης διπλωματικής υπηρεσίας.
Σύγκρουση κυβέρνησης – διπλωματών στην Αλβανία για νέο νομοσχέδιο εξωτερικής υπηρεσίας
