Σύνταξη – Επιμέλεια κειμένου
Ντόρα Σκορδαλάκη – https://xpress-news.gr/,
*
Η πνευματική εργασία δεν είναι Φιλοδώρημα… Σοβαρές Αναφορές για τον Ρόλο του ΟΣΔΕΛ στην Προστασία των Συγγραφέων – Σοβαρά ερωτήματα για τη θεσμική προστασία των πνευματικών δικαιωμάτων και τη λειτουργία της εκδοτικής αγοράς θέτει ο οικονομολόγος και συγγραφέας Κώστας Λάμπος, καταγγέλλοντας ένα «καθεστώς αορατότητας» που πλήττει χιλιάδες δημιουργούς . «Αόρατοι Συγγραφείς» σε μια Ανεξέλεγκτη Αγορά Βιβλίου… δεν απολαμβάνουν την ίδια μεταχείριση απόδοσης δικαιωμάτων – Ποιος ελέγχει την τήρηση των συμβάσεων;… Σκιές στην αγορά και «on demand» παραγωγή… Ζητείται Διαφάνεια!
· Σοβαρές Αναφορές για τον Ρόλο του ΟΣΔΕΛ στην Προστασία των Συγγραφέων
· Σοβαρά ερωτήματα για τη θεσμική προστασία των πνευματικών δικαιωμάτων και τη λειτουργία της εκδοτικής αγοράς θέτει, με αλλεπάλληλες παρεμβάσεις του από το 2016 έως σήμερα, ο οικονομολόγος και συγγραφέας Κώστας Λάμπος, καταγγέλλοντας ένα «καθεστώς αορατότητας» που όπως υποστηρίζει πλήττει χιλιάδες δημιουργούς.
· Με επιστολές του προς τον Οργανισμό Συλλογικής Διαχείρισης Έργων του Λόγου (ΟΣΔΕΛ) αλλά και προς το Υπουργείο Πολιτισμού, ο κ. Λάμπος κάνει λόγο για ένα «μεγάλο έγκλημα σε βάρος των συγγραφέων», υποστηρίζοντας ότι το ισχύον πλαίσιο αφήνει εκτεθειμένους τους δημιουργούς απέναντι σε ανεξέλεγκτες εκδοτικές πρακτικές και σε στρεβλώσεις της αγοράς.
· «Αόρατοι συγγραφείς» και «αόρατα βιβλία»
· Κεντρικό σημείο της κριτικής του αποτελεί η “μη αναγνώριση” των συλλογικών τόμων από τον ΟΣΔΕΛ στο πλαίσιο των προγραμμάτων διανομής δικαιωμάτων. Όπως επισημαίνει, έργα με σημαντική επιστημονική και διεπιστημονική συμβολή, στα οποία συμμετέχουν πολλοί συγγραφείς με εκτενή κείμενα (60-70 σελίδων και άνω), συχνά δεν απολαμβάνουν την ίδια μεταχείριση με μονογραφίες αντίστοιχης ή και μικρότερης έκτασης.
· Ιδιαίτερη αναφορά κάνει στους επιμελητές συλλογικών τόμων, οι οποίοι επωμίζονται το βάρος της οργάνωσης, της επιμέλειας, της συγγραφής προλόγου και της συνολικής επιστημονικής ευθύνης, χωρίς να αναγνωρίζονται ισότιμα ως δικαιούχοι. «Δεν μπορεί να υπάρχουν αόρατα βιβλία και αόρατοι συγγραφείς», τονίζει χαρακτηριστικά, καλώντας τον ΟΣΔΕΛ να επανεξετάσει τα κριτήρια ένταξης και απόδοσης δικαιωμάτων.
· Από την πλευρά του, ο ΟΣΔΕΛ έχει επισημάνει ότι οι καταστατικοί του σκοποί αφορούν αποκλειστικά τη συλλογική διαχείριση και προστασία πνευματικών δικαιωμάτων και όχι την επίλυση διαφορών μεταξύ συγγραφέων και εκδοτών. Η θέση αυτή, ωστόσο, δεν ικανοποιεί τον κ. Λάμπο, ο οποίος διερωτάται πώς μπορεί να υπάρξει ουσιαστική προστασία πνευματικής ιδιοκτησίας όταν σε πολλές περιπτώσεις οι συγγραφείς χρηματοδοτούν οι ίδιοι την έκδοση των έργων τους, χωρίς διαφανή λογοδοσία ή ουσιαστική απόδοση δικαιωμάτων.
· Σκιές στην αγορά και «on demand» παραγωγή
· Στις παρεμβάσεις του θίγει επίσης το ζήτημα της «on demand» παραγωγής βιβλίων, υποστηρίζοντας ότι η κατάργηση αποθηκών από εκδότες με αιτιολογία τη φορολόγηση αποθεμάτων έχει οδηγήσει σε πρακτικές διακίνησης βιβλίων με αδιαφάνεια, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο παραοικονομίας που πλήττει τόσο το Δημόσιο όσο και τους δημιουργούς.
· Ο ίδιος ζητά θεσμικές παρεμβάσεις, ενίσχυση της διαφάνειας στις συμβάσεις συγγραφέων–εκδοτών και σαφές πλαίσιο ελέγχου, ώστε να αποτραπεί όπως αναφέρει η εκμετάλλευση της πνευματικής εργασίας.
· Ένα ευρύτερο θεσμικό ζήτημα
· Το θέμα που αναδεικνύεται δεν αφορά μόνο μια μεμονωμένη καταγγελία, αλλά ανοίγει μια ευρύτερη συζήτηση για τη θέση του συγγραφέα στην ελληνική εκδοτική πραγματικότητα.
· Ποιος ελέγχει την τήρηση των συμβάσεων;
· Πώς διασφαλίζεται η ισότιμη αναγνώριση όλων των μορφών πνευματικού έργου;
Και τελικά, επαρκεί το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο για να προστατεύσει ουσιαστικά τον δημιουργό;
· Η απάντηση στα ερωτήματα αυτά παραμένει ανοιχτή.
· Ωστόσο, η επιμονή ενός συγγραφέα επί σχεδόν μία δεκαετία φέρνει ξανά στο προσκήνιο την ανάγκη διαλόγου για τη διαφάνεια, τη λογοδοσία και τη δικαιοσύνη στον χώρο του βιβλίου.
· «Δεν Υπάρχουν Αόρατοι Συγγραφείς – Υπάρχει Θεσμικό Κενό»
· Λυτρώστε τους Συγγραφείς από τους Ανεξέλεγκτους Εκδότες
Διαβάστε τις επίσημες επιστολές του κ. Κώστα Λάμπου:
Χαϊδάρι, 20 Μαρτίου 2021
· Προς
Τον Διευθυντή του ΟΣΔΕΛ κ. Γεωργανδρέα Ζάννο, info@osdel.gr, mbatziania@osdel.gr members@osdel.gr
· ΘΕΜΑ: ΛΥΤΡΩΣΤΕ ΤΟΥΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΥΘΑΙΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΕΚΔΟΤΩΝ
· Αγαπητέ κύριε Ζάννο,
· Ευχαριστώ για την επικοινωνία και για την καλοσύνη που είχατε να μου απαντήσετε στην τελευταία επιστολή μου από 17/03/2021. Επιτρέψτε μου μερικές διευκρινίσεις και μια επισήμανση. Πριν από όλα όμως θεωρώ χρέος μου να δηλώσω, ότι δεν θεωρώ όλους συλλήβδην τους εκδότες βιβλίων απατεώνες, αλλά είναι γενική η εντύπωση μεταξύ των συγγραφέων ότι οι περισσότεροι εκμεταλλεύονται ασύστολα τους συγγραφείς, επειδή η Πολιτεία δεν έχει πάρει τα αναγκαία μέτρα για την ομαλή λειτουργία της αγοράς βιβλίου, ορίζοντας με σαφήνεια τον ρόλο, τις υποχρεώσεις και τα δικαιώματα των επιμέρους συντελεστών της.
· Διευκρινίσεις:
1. Το 2013 είχα δηλώσει τον συλλογικό τόμο με τίτλο Η ΑΜΕΣΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΣΤΟΝ 21 ο ΑΙΩΝΑ, των εκδόσεων ΝΗΣΙΔΕΣ, με ISBN 978-960-9488-44-0 και αν θυμάμαι καλά ο αρμόδιος υπάλληλος του ΟΣΔΕΛ με ενημέρωσε ότι οι συλλογικοί τόμοι δεν εντάσσονται στο σχετικό πρόγραμμα. Από τότε είμαι με αυτή την εντύπωση και δεν θυμάμαι να έχω λάβει το σχετικό μερίδιο, όπως το περιγράφετε.
2. Αυτός είναι και ο λόγος που δεν δήλωσα τον καινούργιο συλλογικό τόμο (βλέπε συνημμένο 1, πίνακα περιεχομένων), με τίτλο ΕΝΑΣ ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΕΙΝΑΙ ΕΦΙΚΤΟΣ.
· Να θεμελιώσουμε τον πολιτισμό της κοινωνικής ισότητας, (ΙSΒΑΝ 978- 618-5333-58-4), (βλέπε συνημμένο 2, εξώφυλλο), τον οποίο επιστημονικά επιμελήθηκα σε συνεργασία με τους υπόλοιπους συγγραφείς (βλέπε συνημμένο 3, διάκριση μεταξύ επιστημονικής και εκδοτικής επιμέλειας) το προλόγισα (9-25 σελίδα) και συμμετείχα με κείμενο (247-316 σελίδες). Χαίρομαι που τα πράγματα άλλαξαν, κι’ αυτό όχι για το φιλοδώρημα, αλλά για λόγους τάξης που σχετίζονται με την αναγνώριση του συλλογικού έργου.
· 3.Το γεγονός, κύριε Ζάνο, ότι δεν λάβατε ποτέ γνώση των προσφυγών μου και το χειρότερο ότι δεν βρήκατε τίποτα στο αρχείο του ΟΣΔΕΛ αποτελεί σοβαρό θέμα που θα πρέπει να σας απασχολήσει, όπως και το γεγονός ότι ποτέ δεν πήρα μια απάντηση επί της ουσίας, εκτός και αν κάποιοι συνεργάτες σας έκριναν για λογαριασμό σας ότι το θέμα που έθετα υπόψη της Διοίκησης του ΟΣΔΕΛ στερείται σημασίας.
· ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΩ τα βασικά στοιχεία των παρεμβάσεών μου για ένα κρίσιμο για τους συγγραφείς θέμα:
- Κώστας Λάμπος, Χαϊδάρι, 24.02.2016.
Προς τον ΟΣΔΕΛ
- Δρ Κώστας Λάμπος, Οικονομολόγος -συγγραφέας, Χαϊδάρι, 18.10.2016.
Προς Τον Διευθυντή του ΟΣΔΕΛ κύριο Γιωργανδρέα Ζάννο
- Δρ Κώστας Λάμπος, Χαϊδάρι, 20.01.2017.
Προς Τον Πρόεδρο και τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου του ΟΣΔΕΛ.
- ΠΡΟΣΦΥΓΗ:
Κώστας Λάμπος,
Αγίας Παρασκευής 66, 12462 ΧΑΪΔΑΡΙ, Χαϊδάρι, 12.05.2017
Προς
την Υπουργό Πολιτισμού, κυρία Κονιόρδου και
τον υπουργό παιδείας κ. Κώστα Γαβρόγλου.
ΘΕΜΑ: Περί «ατομικής πνευματικής ιδιοκτησίας», δημιουργίας,
παραγωγής και διακίνησης βιβλίων και άλλων πνευματικών έργων, με κοινοποίηση μεταξύ όλων των αρμόδιων φορέων, μεταξύ των οποίων και ο ΟΣΔΕΛ και, αφού όλοι θεωρήσατε ότι το θέμα αποτελεί νομική διαφορά μεταξύ εκδοτών και συγγραφέων και δεν σας αφορά και συνεπώς δεν αφορά το βιβλίο και τον πολιτισμό μας, τότε, προσέφυγα, που αλλού, στους αναγνώστες:
- ΑΝΟΙΧΤΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ. 12 Ιουλίου 2017, που δημοσιεύτηκε στο Διαδίκτυο, https://classlessdemocracy.blogspot.com/2017/07/blog-post_12.html και αλλού.
επαναφέρω την από 24.02.2016 επιστολή μου με θέμα την αντιμετώπιση των σχέσεων καλής πίστης μεταξύ εκδοτών και συγγραφέων, που πάρα πολλές φορές καταλήγει σε σχέση κακής πίστης σε βάρος των συγγραφέων, του Βιβλίου, του ΟΣΔΕΛ, της Πολιτείας και του Πολιτισμού.
· Γνωρίζω, όπως κι εσείς, ότι το θέμα είναι ταμπού, αλλά κάποιος πρέπει να το αντιμετωπίσει και εκτιμώ ότι αρμοδιότερος από τον ΟΣΔΕΛ δεν υπάρχει. Εκτιμώ, επίσης ότι η τακτοποίηση αυτού του θέματος θα ωφελήσει και τους ίδιους τους εκδότες γιατί αφενός θα ξεκαθαρίσει τον κλάδο τους από κακούς επαγγελματίες και αφετέρου θα εκτοπίσει από τον χώρο μαυραγορίτες κλεψίτυπων βιβλίων που τους παρακάμπτουν για να τροφοδοτήσουν βιβλιοθήκες και βιβλιοπωλεία.
· Σας καλώ να ανταποκριθείτε στην πρόκληση εξορθολογισμού αυτού του τόσο σημαντικού για τον πολιτισμό μας χώρου διακριτικά και προληπτικά και χωρίς να προκληθούν αντιπαραθέσεις συντελεστών και παραγόντων της βιβλιοπαραγωγής και βιβλιοδιακίνησης.
Με τιμή
• Δρ Κώστας Λάμπος
Οικονομολόγος -συγγραφέας
Ιδού η Ρόδος…, η λύση που βρίσκεται;
Θ.Σ.
