Του Παντελή Σαββίδη
πηγή: Εφημερίδα “Θεσσαλονίκη”
Όταν ένας πρωθυπουργός δηλώνει ότι «το νεοελληνικό έθνος έχει ιστορία 200 ετών» και ένας ηθοποιός υποστηρίζει πως η Μεγάλη Ιδέα «ευτυχώς τελείωσε με τη Μικρασιατική Καταστροφή», δεν πρόκειται απλώς για δύο ατυχείς εκφράσεις. Είναι συμπτώματα μιας βαθύτερης αυτοακύρωσης. Σαν να βιαζόμαστε να μικρύνουμε τον εαυτό μας, να περιορίσουμε τη διαδρομή μας στο μέγεθος και τη νοοτροπία ενός μικρού, φοβισμένου κράτους.
Πρόκειται για τις δύο Ελλάδες. Τα δύο σύγχρονα ιδεολογικοπολιτικά ρεύματα: το ένα, πολιτικά κυρίαρχο αλλά κοινωνικά μειοψηφικό, εκφράζεται από τον κ. Μητσοτάκη. Το άλλο, που επιμένει ότι η Ελλάδα και ο ελληνισμός είναι ένας διαχρονικός τρόπος που πρέπει να διατηρήσει τα χαρακτηριστικά του είναι πλειοψηφικό στην κοινωνία αλλά ορφανό στην πολιτική έκφραση.
Το ερώτημα «ποιοι είμαστε» δεν απαντάται με χρονολογίες. Θέλει να ξαναδούμε, την έννοια του έθνους και του ελληνισμού από την αρχαιότητα. Διότι ως όρος το έθνος χρησιμοποιείτο από την αρχαία εποχή. Το περιεχόμενό του άλλαζε και η σχέση του υποκειμένου που όριζε με την πολιτεία, την αυτοκρατορία ή το κράτος.
Στην κλασική Ελλάδα, το έθνος σήμαινε λαό, φύλο, κατηγορία ανθρώπων – έθνος Περσών, έθνος Αιγυπτίων – ενώ το πραγματικό πολιτικό υποκείμενο ήταν η πόλις: Αθηναίοι, Σπαρτιάτες, Θηβαίοι. Υπήρχε «τὸ Ἑλληνικόν», η αίσθηση μιας κοινής γλώσσας, θρησκείας, τρόπου ζωής, αλλά όχι ένα «ελληνικό κράτος» όπως το φανταζόμαστε σήμερα. Ενιαίο κράτος προσπάθησε να κάνει τον τότε ελληνισμό ο Φίλιππος Β’ με τις γνωστές αντιδράσεις. Κυρίως αθηναϊκές.
Στα ελληνιστικά χρόνια, ο ελληνισμός απλώνεται σε μια οικουμένη από την Αλεξάνδρεια μέχρι τη Βακτριανή. Η γλώσσα και η παιδεία γίνονται κοινό νόμισμα, οι Έλληνες γίνονται μέρος ενός τεράστιου δικτύου πόλεων και βασιλείων. Αλλά πάλι: έθνη, λαοί, υπήκοοι· όχι λαοί-κυρίαρχα έθνη. Η εκτίμηση που απολαμβάνει ο ελληνισμός διατηρείται ως σήμερα. Αρκεί να επισκεφθείτε την έκθεση του Πάρη Γαβριηλίδη στο Λαογραφικό Μουσείο για να το διαπιστώσετε.
Με τη ρωμαϊκή και βυζαντινή συνέχεια, ο όρος έθνη κατά τους χριστιανούς συγγραφείς σημαίνει συχνά τους «εθνικούς», τους μη χριστιανούς. Η βασική συλλογική ταυτότητα γίνεται η Ρωμιοσύνη: οι Ρωμαίοι, ορθόδοξοι υπήκοοι της αυτοκρατορίας. Εκεί μέσα η ελληνική γλώσσα, η θεολογία, η λογοτεχνία, η τέχνη ανθίζουν για αιώνες, χωρίς να χρειάζεται η λέξη “έθνος” με νεωτερική έννοια.
Στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, ο ελληνισμός ζει μέσα στο Rum millet: μια ορθόδοξη κοινότητα χωρίς εθνικά σύνορα, από τη Μαύρη Θάλασσα μέχρι την Αίγυπτο και τα Βαλκάνια.
Η νεωτερική έννοια του έθνους έρχεται αργά, με τον Διαφωτισμό, τις επαναστάσεις, τη Γαλλική Επανάσταση, την άνοδο του εθνικισμού. Τότε η λέξη έθνος φορτίζεται με νέο περιεχόμενο: δεν σημαίνει απλώς πολιτισμική συγγένεια, αλλά κυριαρχία. Το έθνος γίνεται πηγή νομιμότητας, διεκδικεί κράτος, σύνορα, πολίτευμα.
Αυτό το έθνος εννοούσε ο κ. Μητσοτάκης. Με αυτά τα χαρακτηριστικά. Αλλά ελληνικό έθνος υπάρχει από την αρχαιότητα. Ελληνικό έθνος-κράτος υπάρχει εδώ και 200 χρόνια.
Το νεοελληνικό κράτος έχει ιστορία 200 χρόνων.
“Το ελληνικό έθνος όμως, ως ιστορική κοινότητα μνήμης, γλώσσας, πίστης, τρόπου ζωής, ακουμπά πολύ βαθύτερα στον χρόνο. Αν το περιορίσουμε στα τελευταία 200 χρόνια, κόβουμε μόνοι μας τις ρίζες μας. Κι ένας λαός χωρίς μνήμη, χωρίς συνέχεια, είναι εύκολο να μετατραπεί σε απλή «ανθρώπινη πρώτη ύλη» για την αγορά.
Μέσα σε αυτή τη μακρά διαδρομή, η Μεγάλη Ιδέα ήταν μια απόπειρα να δοθεί συνεκτικό όραμα και στόχος σε έναν ελληνισμό που απλωνόταν πολύ πέρα από τα σύνορα του μικρού βασιλείου.
Όταν ο κ. Μπέζος λέει ότι «ευτυχώς τελείωσαν με τη Μεγάλη Ιδέα» μέσω της Μικρασιατικής Καταστροφής, το ευτυχώς δεν αφορά μόνο τον τρόπο αν και αφορά και αυτόν. Αφορά την, τραγωδία για εκατομμύρια ανθρώπους. Κυρίως, όμως, αφορά την τραγωδία της ελληνικής συνέχειας στα εδάφη της Ιωνίας. Αφορά την ίδια την ιδέα ότι ένας λαός μπορεί να έχει ένα συλλογικό όνειρο πέρα από την απλή επιβίωση. Κι αυτό θέτει ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας απέναντι και στον κ. Μπέζο και στον κ. Μητσοτάκη.
Διότι η Μεγάλη Ιδέα ήταν πρώτα απ’ όλα ένα όραμα. Έβαζε τον ελληνισμό σε κίνηση, τον έκανε να σκέφτεται τον εαυτό του όχι μόνο ως φορολογούμενο πληθυσμό ενός Βαλκανικού κρατιδίου, αλλά ως ιστορική κοινότητα με ευθύνη στην Ανατολική Μεσόγειο, στη Μικρά Ασία, στον Εύξεινο, στα Βαλκάνια. Όταν αυτό το όραμα κατέρρευσε στη Σμύρνη, δεν χάθηκε μόνο έδαφος· χάθηκε και η ιδέα ότι «είμαστε κάτι παραπάνω από το κράτος μας».
Ακόμη και ο Μεταξάς μιλούσε για ανάγκη μετασχηματισμού της Μεγάλης Ιδέας σε πολιτισμική, δεν χαιρόταν που τελείωσε. Και η γενιά του ’30 όραμα προσπάθησε να δώσει μετά την μικρασιατική εκστρατεία.
Η αλήθεια είναι πως ο ελληνισμός που μαρτυρούν τα κείμενα, οι πόλεις, οι διασπορές, δεν χωρά σε μια αθηνοκεντρική κανονικότητα. Η Ελλάδα ήταν παρούσα σε ένα γεωπολιτικό τρίγωνο Βαλκάνια–Μέση Ανατολή–Κεντρική Ασία. Ο Αλέξανδρος δεν «πήγε μέχρι την Ινδία» για τουρισμό· άνοιξε δρόμους, έστησε δίκτυα που επέζησαν αιώνες. Η Μέση Ανατολή κουβαλά ακόμη ίχνη ελληνισμού στις πόλεις της, η Κεντρική Ασία επίσης, πολύ πιο ζωντανά από όσο υποψιαζόμαστε.
Ο σημερινός μικροελλαδισμός δεν μπορεί να τα αντιληφθεί. Πόρρω απέχει από αυτά. Δυστυχώς, δεν είναι μόνο ιδεολογία, είναι και γεωγραφία.
Η υπερσυγκέντρωση πληθυσμού, πλούτου, εξουσίας στην Αθήνα μετατρέπει τη χώρα σε μια παραμορφωμένη πόλη-κράτος. Τα σημερινά δεινά της Ελλάδας οφείλονται σε αυτήν την αντίληψη.
Δεν είναι τυχαίο ότι τα σύγχρονα «οράματα» περιορίζονται συχνά στο να γίνουμε «μια μικρή Σιγκαπούρη», όπως έγραψε ο Κ. Καραγιαννίδης: εύποροι, τακτοποιημένοι, άψυχα λειτουργικοί. Χωρίς καμία αξίωση να προτείνουμε κάτι στον κόσμο – πέρα από τουρισμό, real estate και data centers.
Ποιοι είμαστε, λοιπόν;
Αν ακούσει κανείς τον πρωθυπουργό και τον ηθοποιό, θα σχηματίσει την εντύπωση ότι είμαστε ένα έθνος 200 ετών, που ευτυχώς ξεμπέρδεψε με τα «μεγαλοϊδεατικά» οράματα, και καλό είναι να προσγειωθούμε στην πραγματικότητα μιας όμορφης, μικρής χώρας που να ζει ήσυχα.
Μόνο που αυτή η «πραγματικότητα» έχει οδηγήσει σε μια κοινωνία κουρασμένη, χωρίς συλλογικές φιλοδοξίες, βυθισμένη στην ανισότητα, στην αθηνοκεντρική μονοκρατορία, στην πολιτιστική αυτοακύρωση. Δεν έχουμε αντικαταστήσει την Μεγάλη Ιδέα με νέα. Και δεν θέλουμε από ο,τι μας είπαν ο κ. Μητσοτάκης και ο κ. Μπέζος με κυνισμό. Γι αυτό είμαστε απέναντί τους.
Άρθρο σπάνιας ακρίβειας. Επιτρέψετέ μου μόνο μια συμπλήρωση.
Αυτό, που καλούμε Μεγάλη Ιδέα, και κάποιοι το αποδίδουν στον Όθωνα, ενώ άλλοι στον Κωλέττη, στην πραγματικότητα υπάρχει ως ιδεολογία πριν από την Ελληνική Ανεξαρτησία. Ως εκ τούτου, η επιχειρησιακή μορφή που της δόθηκε από το Ελλαδικό Κράτος το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα δεν είναι παρά η μια από τις δύο ανταγωνιστικές ερμηνείες της. Από το 1824 κι έπειτα αυτή η εκδοχή έχει κυριαρχήσει και θα συνεχίσει δυστυχώς να κυριαρχεί.
Η άλλη ερμηνεία της, αν και πλειοψηφική, δεν διαθέτει την ισχύ, ώστε να επιβληθεί. Ακόμη και ο σπουδαίος Μεταξάς, έχοντας κατά διαστήματα το μέγιστο των δυνατών πόρων, δεν μπόρεσε να την καταστήσει επίσημη κρατική πολιτική. Οι λόγοι γνωστοί.
Αυτό που γνωρίζουμε όλοι ως Μεγάλη Ιδέα, η επικρατούσα εκδοχή της, μαζί με τους υποστηρικτές της(κάποιοι ακόμα την υπερασπίζονται) θα οδηγήσει μοιραία στην μεγάλη Καταστροφή(1922). Το ξεκάθαρο μύνημα είναι Πότε ξανά!
Δεν θα ήταν υπερβολή η ποινικοποίηση της όπως συμβαίνει πχ σε Γερμανία ή Ιταλία με αντίστοιχες καταστροφικές θεωρίες.
Δυστυχῶς ἢ εὐτυχῶς εἶναι στὰ ἀγγλικά:
https://academic.oup.com/book/46840
Πονάνε πολλούς οι αλήθειες που γράφει ο κύριος Σαββίδης. Καταστάσεις που συμβαίνουν σήμερα στον πολιτικό τομέα και γενικότερα στην Ελλάδα τα έχει γράψει εδώ και χρόνια. Απλά μερικοί άνθρωποι εχουν παρωπίδες.
Είναι γνωστές αυτές οι θέσεις, έχουν εκσυγχρονίσει πρόσφατα το παλιοκαιρισμένο εκπαιδευτικό μας σύστημα. Ένα μικρό, σύγχρονο νεοελληνικό εθνος δημιούργημα κυρίως του δυτικού διαφωτισμού. Το επί αιώνες ασύνεκτο άθροισμα ελληνόφωνων θα μετασχηματιστεί τελικά στο σημερινό έθνος πριν από 200 χρόνια όπως συνέβη και με τις λοιπές λαότητες της περιοχής.
Ο Μπέζος επισήμανε και τις ομοιότητες μεταξύ της μεγαλοϊδεατικής μικρασιατικής εκστρατείας και του επεκτατισμού της σημερινής Ρωσίας.
Αυτού του είδους οι απόψεις κυριαρχούν και στην ξένη βιβλιογραφία περί ελληνικής ιστορίας. Εμείς κινούμαστε ακόμα βάση της παρωχημένης ιστοριογραφίας του μουσειακού Παπαρρηγόπουλου, παλαιοεθνικιστικής κοπής.
Είναι απαραίτητες κάποιες μεταρρυθμίσεις και ένας εκσυγχρονισμός της ιστορίας μας που κατατρέχεται ακόμα από ιδεοληψίες του 20ου αιώνα, με σύνεση όμως.
Μακάρι οι Έλληνες πατριώτες -που έχουν ψυχή ΜΟΝΟ ελληνική και διάθεση αυτοθυσίας για την Πατρίδα (χωρίς να ρωτάνε τι κάνει αυτή για αυτούς ) και χωρίς τις ”σάλτσες” των διεθνιστών αριστερών-να είχαμε να αντιμετωπίσουμε μόνο τον κ. Μητσοτάκη και τον κ. Μπέζο , ειδικά τον τελευταίο , που ό,τι και να είναι -που είναι-ουδένα επηρεάζει .
Η Μεγάλη Ιδέα του τουρκοκατακτημένων Ελλήνων Χριστιανών ξεκίνησε με την Χάρτα του Ρήγα που πρότεινε την ανασύσταση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας με συμμετοχή όλων των ομόδοξων Βαλκάνιων και όσων Οθωμανών θα προτιμούσαν την ελληνική διοίκηση υπό καθεστώς προστασίας τους .
Ήταν τότε που οι Ρωμιοί εκπροσωπούσαν την εξωτερική πολιτική των Σουλτάνων , διοικούσαν τις Παραδουνάβιες περιοχές και ξεκινούσε την δράση της για υλοποίηση αυτής της Μεγάλης Ιδέας η μυστική οργάνωση της Φιλικής Εταιρείας για δράση, όταν η Οθωμανική Αυτοκρατορία θα έπνεε τα λοίσθια . ΟΜΩΣ
ποια Ξένη Δύναμη τότε θα δεχόταν ανασύσταση ΤΡΙΤΗΣ Ελληνικής Αυτοκρατορίας;;,
ΟΠΟΤΕ
εξέθεσαν την Φιλική Εταιρεία και ”έβαλαν” μερικά μέλη της (τον Παπαφλέσσα ας πούμε) να επισπεύσει το πρώτο ”κτύπημα ”, -που θα είχε απάντηση από την δυνατή ακόμη τότε Οθωμανική Αυτοκρατορία- και ΕΤΣΙ ΞΕΚΙΝΗΣΕ Ο ΜΩΡΙΑΣ ΚΑΙ Η ΡΟΥΜΕΛΗ ξαφνιάζοντας Πατριαρχείο -Εθναρχείο και την ηγεσία της Φιλικής Εταιρείας, που δεν είχαν δώσει την έγκριση της ως Ανώτατη Αρχή.
Τελικά αυτές οι Δυνάμεις -που δεν μας ήθελαν ως Νέα Αυτοκρατορία -μας έσωσαν μετά την Ναυμαχία του Ναυαρίνου το 1827 ΑΛΛΑ ”ΕΠΕΖΗΣΑΝ” και τον Σουλτάνο μέχρι το 1920 .
”Το ίδιο χαρτί” έπαιξαν οι Ξένες Δυνάμεις και το 1919 όταν μας ‘ξεσήκωσαν” να δώσουμε πάλι το δεύτερο χτύηπμα στην ετοιμοθάνατη Οθωμανική Αυτοκρατορία για να νικηθούμε και να θάψουμε οριστικά την Μεγάλη Ιδέα του Ελληνισμού , που δεν θα παρέμεινε στην Ανατολή και δεν θα ΦΡΟΥΡΟΥΣΕ τα Στενά , όπως έκανε από τον Τρωϊκό πόλεμο.
Έκτοτε μας έχουν στην εφεδρεία για τα Στενά και την Ανατολική Μεσόγειο .
Υ.Γ Τον ελληνικό πατριωτισμό τον υποθήκευσαν όσοι κατέστρεψαν τους δεσμούς των Ελλήνων με την Ιστορία και τις αξίες του και όσοι τους μετέβαλαν σε διεθνιστές και καταναλωτές .
Ας αναδράμουμε τα χρόνια της Μεταπολίτευσης για να εντοπίσουμε ποιες πολιτικές δυνάμεις και πολιτικοί τα κατάφεραν όλα αυτά .
ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΑΥΤΟΥΡΓΟΙ -ΠΟΥ ΔΕΝ ΗΤΑΝ ΚΑΙ ΟΥΤΕ ΕΙΝΑΙ ΕΥΗΘΕΙΣ – ΚΑΙ ΠΟΥ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΕΊΝΑΙ ΚΑΙ ΑΥΤΟΙ ΠΑΤΡΙΩΤΕΣ. . Στην Ελλάδα είσαι ό,τι δηλώσεις .
.
Καλησπέρα κ. Σαββίδη.
Επιτρέψτε μου μια μικρή διόρθωση, η πατρότητα του όρου της “μικρής Σιγκαπούρης” δεν ανήκει σε εμένα, αλλά στον αείμνηστο Χρ. Γιανναρά και τον χρησιμοποίησε σε επιφυλλίδα του, στην “Καθημερινή”, στις 28/11/2010.
https://www.kathimerini.gr/opinion/722944/to-orama-na-ginei-i-ellada-sigkapoyri/
Προφανώς συμμερίζομαι την αντίληψη του φιλοσόφου στο συγκεκριμένο ζήτημα, αλλά σε αυτόν ανήκει το… copyright!
Και επειδή πυρήνας της σκέψεως του Γιανναρά ήταν η πολεμική στον μιμητισμό και την συμπλεγματική ξενομανία, θα ήθελα να θέσω κάποια σχετικά ερωτήματα στον προηγούμενο ανώνυμο σχολιαστή (“Όχι στις υπερβολές”, 14:01), που επικαλείται την ξένη βιβλιογραφία και την ανάγκη “εκσυγχρονισμού της ιστορίας μας”!
(α) Γιατί θεωρούμε ότι οι ξένοι έχουν το αλάθητο, πολύ περισσότερο σε ό,τι αφορά την δική μας ιδιοπροσωπία; Και γιατί θεωρούμε ότι είναι απηλλαγμένοι από πολιτικές σκοπιμότητες στην ιστοριογραφία τους;
Για παράδειγμα, στο διάσημο βιβλίο “Ποιός σκότωσε τον Όμηρο” (εξεδόθη στα ελληνικά το 1999), πέρα από την προφανή εξύμνηση στην κλασική παιδεία, υποβόσκει και μια έμμεση υποστήριξη στην τότε πολιτική των ΗΠΑ για εξαγωγή του πολιτικού/πολιτισμικού της μοντέλου.
(β) Πώς ακριβώς εννοείται ο “εκσυγχρονισμός της ιστορίας”; Διότι είναι διαφορετική η επανεκτίμηση κάποιων συμβάντων, λόγω ανακαλύψεως νέων πηγών, από την επανασυγγραφή ή την λείανση ιστορικών κειμένων, προς εξυπηρέτηση σκοπιμοτήτων, που προωθεί λ.χ. το CDRSEE.
ΥΓ:
Σέβομαι την ευαισθησία πολλών για τον “επεκτατισμό της σημερινής Ρωσίας” (διότι πράγματι ο κ. Μπέζος εκεί στόχευε), μακάρι, όμως, να επεδείκνυαν ποσοστό της ανησυχίας τους αυτής για τον πολύ πιο υπαρκτό και πολύ πιο απειλητικό επεκτατισμό της Τουρκίας.
Έχουμε φθάσει στο έσχατο σημείο να διαμαρτύρονται οι Ισραηλινοί περισσότερο από εμάς, για την συμπεριφορά της Τουρκίας!
Δείτε για παράδειγμα ένα πολύ χαρακτηριστικό άρθρο του Shay Gal, στο “Βήμα”, που στηλιτεύει την υποκριτική στάση της ΕΕ έναντι Ρωσίας και Τουρκίας.
https://www.tovima.com/opinions/moral-geometry/
Η αντίθετη άποψη χρειάζεται ανθεκτικότητα και αντικειμενικότητα για να είναι αποδεκτή.
5 εκατομμύρια κατοίκων της Αθήνας παλεύουν για το μεροκάματο και την ενίσχυση του εθνικού ΑΕΠ κατά 70%.
Το κλάμπ της αντί – Αθήνας θα πρέπει να επιδείξει ιστορική ενσυναίσθηση και αντικειμενική αναδρομή στην ιστορία της Ελλάδας.
Προσεγγίσεις τύπου Πράβδα καλύτερα να αποφεύγονται και τα σχόλια να σβήνονται με δημοκρατική σκέψη.
Φυσιολογικό… το 70% του πληθυσμού να συνεισφέρει στο 70% του ΑΕΠ αφού κάνει αφαίμαξη το σύνολο ως διαθεσίμων πόρων. Ένα απλό παράδειγμα το μέτρο Θεσσαλονίκης ποσό χρόνο έκανε και ποσό θα κάνει…και όσο για δουλειά κάντε μια βόλτα στα γεμάτα υπουργεία στις ΕΡΤ στα απανταχού μεγαρα που νομίζει ότι δουλεύει… για πείτε μας εσείς η Αθηναίοι τι παράγετε? Μήπως κινητά τηλέφωνα? Μήπως αυτοκίνητα? Μήπως τσιπάκια όπως η Ταϊβανέζος και η Σιγκαπούρη? Θα σας απαντήσω εγω….παραγεται Παρθενώνα….δηλαδη τουρισμό….και μερικά logistics….με άπειρο εμπόριο και εισαγωγές για 10εκστομυρια Έλληνες….μηδεν παραγωγή…..όποτε το 70% είναι πλαστό….
Διακινείτε σκονάκι. Γι αυτό τα σχόλια όπως και αυτό θα κατέβουν. Πουθενά το άρθρο δεν ασχολείται με την Αθήνα. Να βοηθήσουμε κάποιους να βγάλουν μεροκάματο αλλά να αναφέρονται στο θέμα που θίγει η ανάρτηση.
Η ανάρτηση όπως και πολλές παρόμοιες μιλάνε για πλούτο στην Αθήνα και εξουσία. Στην Αθήνα ο κόσμος ξυπνά στις 6 το πρωί για να πάει στη δουλειά και δεν πίνει όλη μέρα φραπέ. Τα έχει πει πολύ καλά ο Λαζόπουλος με τον Σταρόβα. Δικό σου είναι το μπλογκ κάνε ότι θέλεις. Το ρωσικό κόμμα πάντα υποστήριζε τον ολοκληρωτισμό. Δεν αντέχεις τα σχόλια με περιεχόμενο που υποστηρίζουν την κοινωνική δικαιοσύνη.
Μεγάλη Ἰδέα χωρὶς ἀπαρτία τοῦ Ἑλληνισμοῦ καί τῆς ἱστορίας του δὲν μπορεῖ νὰ ὑπάρχει, ἀλλὰ καὶ οὔτε εἰς βάρος ἄλλων.
Εἶναι πολλὰ περισσότερα ἡ Μεγάλη Ἰδέα ἀπὸ μία ἐδαφικὴ ἔννοια, ἀφορᾶ τόπους σὲ ἕνα ἐπίπεδο ἀλλὰ ἔχει ὀντολογικὴ πρωτίστως σημασία, γιατί ἀφορᾶ τὶς ρίζες μας καὶ τὴν συνέχειά μας. Αὐτὲς τὶς ρίζες καὶ αὐτὴ τὴ συνέχεια ποὺ πολεμοῦν κάποιοι γιατί δὲν γνωρίζουν ὅτι κόβουν καὶ τὶς δικές τους ρίζες. Γιατί ἡ ὀντολογία μας δὲν εἶναι ἄνευ σημασίας, ἀφορᾶ ἀθανασία καὶ ἡ συνέχεια ἀφορᾶ καὶ τὴν ἀθανασία τῶν ἄλλων. Ἡ Εὐρώπη καὶ ὁ Χριστιανισμὸς ἔχουν ρίζες στὸν Ἑλληνισμό. Οἱ πρὸς Ἀνατολὴ περιοχὲς ἀφοροῦν τὸν Χριστιανισμὸ καὶ τὴν διάδοσή του στὴν Ἑλληνικὴ γλώσσα. Ὅ,τι συμβαίνει μᾶς ἀφορᾶ ὅλους, γιατί εἴμαστε συνδεδεμένοι ὅλοι μεταξύ μας μὲ πολλοὺς καὶ διαφορετικοὺς τρόπους, ὄχι μόνο οἱ Ἕλληνες. Ὅ,τι ἔχει συμβεῖ στὸ παρελθὸν δὲν ἀλλάζει. Τὸ κάθε κεφάλαιο φέρνει τὸ ἑπόμενο καὶ σὲ ἀτομικὸ καὶ σὲ συλλογικὸ ἐπίπεδο, ἔτσι ὥστε κανένα τμῆμα τῆς Ἑλληνικῆς ἱστορίας δὲν μπορεῖ νὰ διαγραφεῖ ὑπὲρ ἢ εἰς βάρος κάποιου ἄλλου κεφαλαίου. Δὲν προέκυψε ἡ συνέχεια τῆς ἱστορίας μας ἐπειδὴ κάποιοι ἔμαθαν Ἑλληνικά, δὲν οἰκοδομήθηκαν πόλεις καὶ ἱερὰ ἐπειδὴ ἔτυχε, ἀλλὰ ὅλα οἰκοδομήθηκαν ἐπάνω σὲ ἱερὲς συνδέσεις μὲ ἱεροὺς σκοπούς. Ἔτσι ἡ Ἀθήνα παραμένει αὐτὸ ποὺ εἶναι ἐξ ἀρχῆς. Οἱ πόλεις καὶ τὰ ἱερὰ βρίσκονται ἐκεῖ ποὺ χτίσθηκαν κι ἂς μὴν τὰ μνημονεύουμε, ὅπως τά ὀστά τῶν προγόνων μας βρίσκονται ἐκεῖ πού εἶναι κι ἄς μήν τούς μνημονεύουμε. Ὅταν τούς τιμοῦμε, ὅταν τούς μνημονεύουμε συμβαίνουν καί θαύματα. Ὁποιαδήποτε `ἀλλοίωση ` ἤ `τακτοποίηση ` γιὰ προσωρινὸ συμφέρον δὲν πρόκειται νὰ σταθεῖ. Ἡ ἀνθρώπινη ὕπαρξη δὲν εἶναι ἄνευ λόγου καὶ αἰτίας καὶ συνέχειας. Δὲν μπορεῖ νὰ ἀποκοπεῖ ἡ ζωὴ ἀπὸ τὰ σημαντικά της ποὺ εἶναι ἡ πορεία τῆς ψυχῆς. Ἔχουν χαθεῖ καὶ ξεχασθεῖ αὐτὲς οἱ ἔννοιες, αὐτὸ δὲν σημαίνει ὅτι δὲν ὑπάρχουν ἢ ὅτι δὲν θὰ τὶς ξαναβροῦν κάποιοι ἄνθρωποι ποὺ θὰ βροῦν τὴν σωστὴ σκέψη ὥστε νὰ τοὺς ἀποκαλυφθοῦν κάποτε. Ἡ ἐμβάθυνση εἶναι οἰκειοθελὴς καὶ ὥριμη πράξη.
Σὲ μία συνέντευξή της ἡ Μαρία Εὐθυμίου ἀναφέρεται στὴν Ἑλληνικὴ ταυτότητα καὶ πῶς καὶ ποῦ ἦταν ὁ Ἑλληνισμὸς στὶς ἀρχὲς τῆς Ἐπανάστασης τοῦ 1821.
https://youtu.be/9OGdfDww2lU?si=ANyeHl-cKJjBSdLP
Ὁ Μάνος Λαμπράκης ἔχει μία σημαντικὴ ἀνάρτηση στὸ fb γιὰ τὴν σημερινὴ παραβολὴ τοῦ ἄφρονα πλουσίου, πού ἀξίζει νά διαβασθεῖ. Μία φράση ἀπὸ ἐκεῖ ἀναρτῶ.
«Ο άφρων είναι η μορφή κάθε ανθρώπου που έχει υποκαταστήσει τον Θεό με το κεφάλαιο, τον άλλο με τη χρησιμότητα, τον χρόνο με την αίσθηση της διαρκούς παράτασης της ηδονής, την ψυχή με την ψευδαίσθηση ότι η φωνή του εαυτού του είναι αυτάρκης.»
Στο εξαιρετικό άρθρο και τα σχόλια θα πρόσθετα μερικές σκέψεις που αφορούν τη διαστρέβλωση ακόμη και της Μεγάλης Ιδέας, η οποία ήταν η ελπίδα των σκλαβωμένων Ελλήνων ότι δεν χάθηκαν όλα “πάλι με χρόνια με καιρούς” να μείνουν ζωντανοί και να αντέξουν. Είναι το τρομερό ελληνικό παράδοξο να νιώθουν ελεύθεροι να σκέφτονται υπό τον οθωμανικό ζυγό φτιάχνοντας Αμπελάκια, λαμπρές διασπορές και σπουδαίες προσωπικότητες και να ξεχνούν να σκέφτονται όταν “ελευθερώθηκαν” μιμούμενοι για να θυμίσω κι εγώ τον αγαπητό δάσκαλο Χρήστο Γιανναρά. Η γνήσια Μεγάλη Ιδέα νομίζω ήταν το ελεύθερο πνεύμα ότι θα ξαναγίνουμε μεγάλοι να πάρουμε την Πρωτεύουσά μας και να ξαναφτιάξουμε ένα νέο κλέος ΚΑΙΝΟΥΡΓΙΟ όχι να επαναλάβουμε το παρελθόν. Αν βρει ένα σπίτι ο Βρετανός πχ θα το αναστυλώσει αν το βρει ένας Έλληνας καλώς ή κακώς θα το γκρεμίσει για να το φτιάξει από την αρχή ή θα το αφήσει και θα φτιάξει ένα καινούργιο δίπλα! Επομένως, η Μεγάλη Ιδέα δεν ήταν η κατάκτηση, αλλά η δύναμη να ξανασηκωθούν από τη σκλαβιά και μάλιστα σε έναν υποδεέστερο κατακτητή που με τους διωγμούς τους θύμιζε ότι δεν έπρεπε να συνηθίσουν τη σκλαβιά αλλά να βρουν τρόπο να ελευθερωθούν, όταν βρουν την ευκαιρία. Τότε δεν μιλούσαν πολύ έπρατταν όποτε μπορούσαν. Αυτό χτυπάνε οι κατα καιρούς κατακτητές μας διαχρονικά και αυτό φοβούνται: το ανυπότακτο, ανήσυχο και απρόβλεπτο ελληνικό πνεύμα. Αυτό προσπαθούν να χτυπήσουν οι σύγχρονοι πολιτικοί και “πνευματικοί” ταγοί μας “είναι από άριστο υλικό”, για να ξεχάσουμε τον ελληνικό τρόπο σκέψης και την όποια Μεγάλη Ιδέα…. ΑΛΛΑ και μόνο που μας φοβούνται ακόμη είναι μια ελπίδα αλλά και εξαιρετική αφορμή για μία νέα Μεγάλη Ιδέα, για μια νέα αρχή!
Η Μεγάλη Ιδέα , -χωρίς πολλές αναλύσεις και ”πνευματικές” ερμηνείες ήταν -από την επομένη της Αλώσεως της Κωνσταντινουπόλεως μέχρι της εκκενώσεως της Ανατολικής Θράκης και ανταλλαγής των πληθυσμών της Μικράς Ασίας το 1923 -η δημιουργία μιας νέας πολυεθνικής Αυτοκρατορίας υπό ελληνική κατά βάση διοίκηση και Ρωμιό βασιλιά , την οποίαν μας την ”φιλοτέχνησαν” κάπως οι σύμμαχοι του αείμνηστου Βενιζέλου το 1920 με την Συνθήκη των Σεβρών , αλλά την είχαν υπονομεύσει από τον Μάϊο του 1919 όταν ”μας έστειλαν στη Σμύρνη (στο στόμα του λύκου)” και έκτοτε οι μεν Γαλλία και Ιταλία ΚΑΙ μας εγκατέλειψαν ΚΑΙ βοηθούσαν τον εθνικιστή , ανθέλληνα και αντιχριστιανό Κεμάλ , ενώ η Αγγλία επεδίωκε και ”άρπαξε” από την διαλυόμενη Οθωμανική Αυτοκρατορία όσα περισσότερα μπορούσε στην Εγγύς και Μέση Ανατολή .
ΚΑΙ ΓΙΑ ΕΞΙΛΕΩΣΗ ΤΟΥΣ ΟΛΟΙ ΜΑΖΙ ΜΑΣ ΦΟΡΤΩΣΑΝ ΚΑΙ ΕΝΑΝ ΒΑΘΥ ΕΘΝΙΚΟ ΔΙΧΑΣΜΟ , -τον οποίον αναπαράγουμε ή μας τον ”αναπαράγουν ”(όπως στην Κατοχή) για να μας διαιρούν και να ”βασιλεύουν”. ΓΙΑΤΙ αγαπητοί μου ,
τι συνέβη σε ένα λαό ,που από το 1910-1915 ορμητικός και ενθουσιώδης πολέμησε σκληρότατα και δούλεψε ενωμένος κάτω από την συνδυασμένη ηγεσία του Βασιλιά Κωνσταντίνου στο στρατό και του Ελευθερίου Βενιζέλου στην πολιτική ΝΑ ΠΑΡΑΣΥΡΘΕΙ ΣΤΟ ΔΙΧΑΣΜΟ;;;.
Σταύρος Αθαν.Ναλμπάντης.
Διπλωματία προσωπικής… επιβίωσης
Αυτή είναι η ωμή πραγματικότητα.
Για να έχουμε να μέτρο γνώσεως και κρίσεως για την πραγματικότητα στα εξωτερικά μας θέματα , θα πρέπει ο κάθε κύριος-και εν προκειμένω ο δημοσιογράφος ο κύριος Χαρβαλιάς -να έχει καταγράψει πληροφορίες και γεγονότα από όλα τα εξωτερικά θέματα που χειρίζεται αυτόν τον καιρό η κυβέρνηση και να μας τα ”καταδώσει” αυτολεξεί για να συμφωνήσουμε χωρίς επιφυλάξεις ότι η ελληνική διπλωματία -με τους δεκάδες ικανούς διπλωμάτες-, λειτουργεί , ”για να μη πεθάνει πολιτικά” ο κ. Μητσοτάκης , ο οποίος -παρόλα αυτά-με την ψήφο των Ελλήνων και τύχη αγαθή απέναντι στον αντιπολιτευτικό ”συρφετό” θα συνεχίσει να είναι πρωθυπουργός και μετά το 2027.
Υ.Γ Από σήμερα -με το βιβλίο του κ. Τσίπρα που κυκλοφορεί- ζούμε και τον αυτοεξευτελισμό του κ. Τσίπρα και των ”συντρόφων” του που ευθύνονται και αυτοί γιατί ΔΕΝ ΤΟΝ ΑΝΤΙΚΑΤΕΣΤΗΣΑΝ ”εν πλω” μετά το Δημοψήφισμα ,εκλέγοντας -όπως είχαν δικαίωμα οι βουλευτές του Σύριζα- άλλον Αρχηγό του , που θα αναλάμβανε πρωθυπουργός και δεν θα έκανε τις εκλογές του Σεπτεμβρίου του 2015 ,οι οποίες -για να επανέλθουμε στο επίδικο”- ΗΤΑΝ Η ΕΠΙΤΟΜΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΕΠΙΒΙΩΣΗΣ ΤΟΥ Κ.ΤΣΙΠΡΑ. .
Υ.Γ Ποτέ ξανά αριστερά.
Το “πάλι με χρόνια με καιρούς” από στόμα σε στόμα και η απάντηση του Κολοκοτρώνη στον Βρετανό φρούραρχο “η φρουρά μας είναι οι κλέφτες, τα φρούρια, η Μάνη και το Σούλι και τα βουνά” και ο μύθος του Μαρμαρωμένου Βασιλιά αυτό νομίζω ήταν η γνήσια Μεγάλη Ιδέα που κράτησε τον απλό λαό και τη πίστη του (ως τώρα)! Έχω την αίσθηση ότι η πολιτική της έκφραση δεν κατάφερε να την αποδώσει με τον πραγματικό και γνήσιο ελληνικό τρόπο σκέψης και γι αυτό φτάσαμε σε ξενόφερτα ιδεολογήματα ή όπως θα έλεγε κι ο λαός σε ακατανόητα “κορακίστικα” με τα γνωστά αποτελέσματα…. Είναι το μεγάλο πρόβλημα και ο μόνιμος διχασμός άλλα σκέφτεται ο λαός και άλλα οι κατά καιρούς κοτζαμπάσηδες που τον κυβερνούν γι αυτό δεν μπορούν να συνεννοηθούν.
Η ΙΔΕΑ ετάφη οριστικά το 1923 . ”Ονοματίστε” μας τους μέχρι τότε Κοτζαμπάσηδες-όπως τους λέτε-που σωφρόνως ή αφρόνως δεν ξεκίνησαν την υλοποίησή της και εκείνον που παράτολμα , με βαθιά διχασμένη την ελληνική κοινωνία και χωρίς καλή προετοιμασία την ρίσκαρε όταν την ξεκίνησε το 1919 ,για να την θάψει οριστικά .
Αρκετά το πένθος και ο μύθος.
Είναι καιρός να δεχθούμε και αλήθειες αφού δεν άφησε βιβλίο σαν τον κ. Τσίπρα , ο ικανός αλλά με πολλά πολιτικά λάθη μετά το 1915 αείμνηστος Ελ. Βενιζέλος .
Υ.Γ Τώρα ο λαός δεν είναι ο λαός του 19ου-αρχών του 20ου αιώνος.
Και μορφωμένος είναι και μυαλωμένος είναι .Εκφράζεται έτσι πολιτικά γιατί εδώ και 50 χρόνια είναι διαβουκολημένος από λαϊκιστές και ανίκανους πολιτικούς και έχασε την κριτική του σκέψη.
Προφανώς δεν τους μέμφθηκα γιατί δεν πήγαν στην …κόκκινη μηλιά και ευτυχώς που δεν το έκαναν τότε και ελπίζω να μην μας βάλουν σε πόλεμο ούτε τώρα και να θυσιαστούμε για τη διεφθαρμένη δύση ή το ισραηλινό γινάτι! Ο προβληματισμός μου είναι ότι υπάρχει διαχρονικά ο τεράστιος διχασμός του λαού με τους κυβερνήτες του (Κοτζαμπάσηδες). Νομίζω μόνο επί Καποδίστρια ταυτίστηκαν τα πολιτικά και λαϊκά αιτήματα έκτοτε ανταγωνίζονται στον μιμητισμό να γίνουμε αριστεροί, δεξιοί, δυτικοί, αγγλόφιλοι, αμερικανόφιλοι, τουρκόφιλοι κλπ για να μην πούνε ότι απλώς ….μηδίσαμε. Εάν ταυτίζονταν με τον λαό θα ήξεραν οι πολιτικοί μας ότι υπάρχει και η ταυτότητά μας που δεν κλείνεται στα στενά εθνικά σύνορα επειδή ο ελληνικός τρόπος σκέψης δεν είχε ποτέ σύνορα. Επομένως, ο ανθρωποκεντρικός πολιτισμός, η παιδεία και η γλώσσα μας αλλά και ο σεβασμός στις διάσπαρτες ομογενειακές κοινότητες θα ήταν αυτοσκοπός που εντάσσεται μία χαρά στη μεγάλη ιδέα που είχε ο λαός αλλά δεν χωράει στους κυβερνήτες μας που σπουδάζουν στη Δύση και ονειρεύονται να πάρουν ένα αξίωμα από την Δύση.
Η πανουργία της ιστορίας επιστρέφει πάντα και βγαίνει η αλήθεια που θα κρίνει και τον κάθε “εθνάρχη” μας αλλά και τους σύγχρονους πολιτικούς μας που ανέκαθεν εκπαιδεύονται στη Βρετανία και επιστρέφουν ανερυθρίαστα στον τόπο του εγκλήματος, για να παίξουν τον ρόλο που τους έχει ανατεθεί γράφοντας και κανένα βιβλίο ή ιδρύοντας και κανένα ίδρυμα για να “μπαλώσουν τα αμπάλωτα”!!! (Δεν βρήκα ποιο λόγια φράση και κατέφυγα στη λαϊκή έκφραση.)
Κύριε Σαββίδη,
“Ακόμη και ο Μεταξάς μιλούσε για ανάγκη μετασχηματισμού της Μεγάλης Ιδέας σε πολιτισμική, δεν χαιρόταν που τελείωσε”
Θα ήθελα να μού εξηγήσετε τι νόημα έχει αυτό το “Ακόμη”. Eν άλλοις, γιατί όχι και ο Μεταξάς;
Ευχαριστώ.