«Απόψε μπορώ να αναφέρω στον κόσμο ότι τα πλήγματα ήταν μια θεαματική στρατιωτική επιτυχία», δήλωσε ο πρόεδρος σε διάγγελμά του από τον Λευκό Οίκο.
🖋 Της Felicia Schwartz, Paul McLeary και Lisa Kashinsky
🗓 21 Ιουνίου 2025, 20:11 EDT – Ανανεώθηκε στις 22:55 EDT
Ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε το Σάββατο ότι οι ΗΠΑ βομβάρδισαν τρεις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις, εμπλέκοντας άμεσα την Ουάσινγκτον στον πόλεμο του Ισραήλ με την Τεχεράνη.
«Ολοκληρώσαμε με απόλυτη επιτυχία την επίθεση κατά των τριών πυρηνικών εγκαταστάσεων στο Ιράν, συμπεριλαμβανομένων των Φορντόου, Νατάνζ και Ισφαχάν», ανέφερε ο Τραμπ σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Truth Social το Σάββατο.
Στη συνέχεια, προχώρησε σε τηλεοπτικό διάγγελμα στις 10 το βράδυ. «Απόψε μπορώ να αναφέρω στον κόσμο ότι τα πλήγματα ήταν μια θεαματική στρατιωτική επιτυχία», δήλωσε ο Τραμπ στην περίπου τετράλεπτη ομιλία του από τον Λευκό Οίκο.
«Οι βασικές ιρανικές εγκαταστάσεις εμπλουτισμού ουρανίου έχουν καταστραφεί πλήρως και ολοσχερώς.»
Δεν ήταν άμεσα σαφές το μέγεθος των ζημιών ή το πόσο σημαντικό πλήγμα δέχθηκε το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης. Μπορεί να χρειαστεί χρόνος μέχρι να αποτιμηθούν τα αποτελέσματα. Ο Τραμπ ανέφερε ότι οι ΗΠΑ χρησιμοποίησαν «πλήρες φορτίο ΒΟΜΒΩΝ… κατά της κύριας εγκατάστασης, της Φορντόου», που είναι επίσης γνωστή ως Fordo.
Τα πλήγματα συνιστούν τη σοβαρότερη στρατιωτική επίθεση των ΗΠΑ κατά του Ιράν στη σύγχρονη ιστορία και αναμένεται να έχουν καταλυτική επίδραση στη δεύτερη θητεία του Τραμπ.
Ο πρόεδρος ανέφερε πως όλα τα αμερικανικά αεροσκάφη «επιστρέφουν με ασφάλεια» και έχουν αποχωρήσει από τον ιρανικό εναέριο χώρο. Μόλις την Πέμπτη, ο Τραμπ είχε δηλώσει ότι θα αποφάσιζε μέσα σε δύο εβδομάδες αν θα προχωρούσε σε στρατιωτικό πλήγμα ή αν θα άφηνε περιθώριο στη διπλωματία.
«ΤΩΡΑ ΕΙΝΑΙ Η ΩΡΑ ΤΗΣ ΕΙΡΗΝΗΣ!», είχε δηλώσει τότε σε ανακοίνωσή του.
Το Σάββατο, από τον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ μίλησε δίπλα στον Αντιπρόεδρο JD Vance, τον Υπουργό Άμυνας Pete Hegseth και τον Υπουργό Εξωτερικών Marco Rubio.
Ο Τραμπ δήλωσε ότι συνεργάστηκε «ομαδικά» με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου για την οργάνωση των επιθέσεων και τόνισε:
«Κάναμε ένα μεγάλο βήμα προς την εξάλειψη αυτής της φρικτής απειλής κατά του Ισραήλ.» Προειδοποίησε επίσης την Τεχεράνη ότι «αν δεν έρθει σύντομα η ειρήνη, θα ακολουθήσουν και άλλα πλήγματα.»
Η απόφαση του Τραμπ να εμπλέξει άμεσα τις ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ κορυφώνει εβδομάδες αντικρουόμενων μηνυμάτων από τον Ρεπουμπλικανό πρόεδρο, ο οποίος εξελέγη υποσχόμενος ότι θα τερματίσει τους πολέμους των προκατόχων του και θα αποφεύγει στρατιωτικές εμπλοκές στο εξωτερικό. Η επίθεση αναμένεται να οξύνει τον ενδοκομματικό διάλογο στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα για το τι ακριβώς σημαίνει η πολιτική «Πρώτα η Αμερική» και ενδέχεται να αποξενώσει σημαντικό τμήμα της βάσης του.
Ωστόσο, το Σάββατο μετά τις επιθέσεις, πολλοί Ρεπουμπλικάνοι που έως τότε εξέφραζαν σκεπτικισμό απέναντι σε στρατιωτική δράση των ΗΠΑ κατά του Ιράν, εξέφρασαν την υποστήριξή τους στις ενέργειες του προέδρου.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες είχαν ενισχύσει δραστικά τη στρατιωτική τους παρουσία στην περιοχή τις τελευταίες δύο εβδομάδες, αναπτύσσοντας νέες μοίρες μαχητικών αεροσκαφών F-16, F-22 και F-35, καθώς και αποστέλλοντας πολλαπλά αντιτορπιλικά στα ανοικτά των ισραηλινών ακτών. Ένα δεύτερο αεροπλανοφόρο, το USS Carl Vinson, κατευθύνεται προς τη Θάλασσα της Αραβίας συνοδευόμενο από δικά του πολεμικά πλοία και αναμένεται να καταπλεύσει τις επόμενες ημέρες, ενώ ένα τρίτο αεροπλανοφόρο, το USS Ford, πρόκειται να αποπλεύσει από τη Βιρτζίνια ενόψει προγραμματισμένης αποστολής στην Ευρώπη.
Ανώτατος αξιωματούχος του αμερικανικού Υπουργείου Άμυνας παραδέχθηκε ότι υπάρχουν ανησυχίες στο Πεντάγωνο σχετικά με το ενδεχόμενο μακροχρόνιων ανοιχτών αναπτύξεων, οι οποίες θα μπορούσαν να καταπονήσουν τις δυνάμεις στην περιοχή και να πλήξουν τη μαχητική τους ετοιμότητα. Ο ίδιος αξιωματούχος διευκρίνισε ότι αυτές οι ανησυχίες δεν αποτέλεσαν λόγο για την έναρξη των επιθέσεων, αλλά κάποιοι στρατιωτικοί κύκλοι πρότειναν να ληφθεί σύντομα απόφαση για ενδεχόμενο πλήγμα ώστε να αποφευχθεί η παρατεταμένη παραμονή των δυνάμεων χωρίς ξεκάθαρη αποστολή.
Δύο ακόμη Αμερικανοί αξιωματούχοι του Πενταγώνου δήλωσαν ότι είναι ακόμη νωρίς για την εκτίμηση των ζημιών από τα πλήγματα, αλλά το αμερικανικό Υπουργείο Άμυνας έχει ήδη στρέψει την προσοχή του στην προστασία των Αμερικανών στρατιωτών που εξακολουθούν να βρίσκονται στην περιοχή, καθώς η κυβέρνηση Τραμπ προσπαθεί να προβλέψει τα επόμενα βήματα του Ιράν.
Στην ευρύτερη περιοχή βρίσκονται περίπου 40.000 Αμερικανοί στρατιώτες, εκ των οποίων 2.500 στο Ιράκ, στα σύνορα με το Ιράν.
Το πυρηνικό εργοστάσιο εμπλουτισμού της Φορντόου είναι θαμμένο βαθιά μέσα σε βουνό, προκειμένου να προστατεύεται από αεροπορικές επιθέσεις.
Το Ισραήλ ασκούσε πιέσεις στις ΗΠΑ εδώ και μήνες ώστε να συμμετάσχουν στρατιωτικά στις επιχειρήσεις κατά του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος, εντείνοντας τις προσπάθειες αυτές μετά τα μονομερή πλήγματα που εξαπέλυσε κατά ιρανικών στόχων νωρίτερα αυτόν τον μήνα.
Μόνο οι ΗΠΑ διαθέτουν βόμβες βάρους 30.000 λιβρών ικανές να πλήξουν τόσο βαθιές υπόγειες εγκαταστάσεις όπως η Φορντόου – και αυτές μπορούν να μεταφερθούν μόνο από τα αμερικανικά βομβαρδιστικά B-2 stealth, λόγω του υπέρβαρου φορτίου. Πέρα από τις δηλώσεις του Τραμπ, δεν έχει αποσαφηνιστεί επακριβώς ποια ήταν τα αποτελέσματα των πληγμάτων ή ποια όπλα και αεροσκάφη χρησιμοποιήθηκαν. Νωρίτερα το Σάββατο, οι ΗΠΑ είχαν μετακινήσει B-2 βομβαρδιστικά προς το Γκουάμ στον Ειρηνικό, κίνηση που αρκετοί αναλυτές θεώρησαν ως προετοιμασία για επίθεση στη Φορντόου.
Ο Jonathan Panikoff, πρώην υψηλόβαθμος αξιωματούχος των υπηρεσιών πληροφοριών και νυν αναλυτής στο Atlantic Council, προειδοποίησε ότι το κατά πόσο το Ιράν θα επιλέξει να απαντήσει αναλογικά ή όχι θα μπορούσε να οδηγήσει «σε έναν γρήγορο σπειροειδή κύκλο κλιμάκωσης».
«Κάποιος πρέπει να αναρωτηθεί αν το Ιράν έχασε την ευκαιρία του, εξαιτίας της φαινομενικής του απροθυμίας ή έλλειψης διάθεσης να εμπλακεί διπλωματικά», είπε. «Πλέον, η αντίδραση του Ιράν θα καθορίσει πόσο μακριά θα φτάσει αυτή η σύγκρουση».
Αναλυτές εκτιμούν ότι, χωρίς πλέον διαθέσιμα διπλωματικά μέσα, ο Τραμπ κατέφυγε στην τελευταία εναλλακτική λύση: τη στρατιωτική οδό.
«Η ευρωπαϊκή διπλωματία της τελευταίας στιγμής απέτυχε. Δεν ήταν εξαπάτηση εκ μέρους του Τραμπ», σημείωσε ο Bilal Saab, πρώην αξιωματούχος του Πενταγώνου στην πρώτη κυβέρνηση Τραμπ.
«Πλέον αναμένουμε — και ιδανικά έχουμε προετοιμαστεί — για ιρανικά αντίποινα.»
Η αντίδραση του Ιράν, πρόσθεσε, «εξαρτάται εξ ολοκλήρου από το τι θα αποφασίσει ο Χαμενεΐ», ο ανώτατος ηγέτης της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
«Να υποχωρήσει ή να πολεμήσει μέχρι τέλους. Εμείς στείλαμε το μήνυμα ότι αυτή είναι η έκταση της επίθεσης — αλλά το Ιράν είναι αυτό που αποφασίζει τι θα συμβεί στη συνέχεια.»
Ο Jon Hoffman, ερευνητής στο φιλελεύθερο (libertarian) Cato Institute, το οποίο έχει διαχρονικά ταχθεί κατά της αμερικανικής εμπλοκής σε πολέμους, χαρακτήρισε την αμερικανική συμμετοχή «συνταγή καταστροφής».
«Ο πόλεμος με το Ιράν δεν είναι America First — είναι America Last», δήλωσε, προσθέτοντας ότι οι αρχικές ισραηλινές επιθέσεις σε ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις ήταν «μια παραπλανητική κίνηση, σχεδιασμένη να παρασύρει τις ΗΠΑ σε άμεση πολεμική εμπλοκή».
Η σημασία των αμερικανικών πληγμάτων «δεν μπορεί να υποτιμηθεί», δήλωσε η Dana Stroul, πρώην επικεφαλής για θέματα Μέσης Ανατολής στο Πεντάγωνο υπό τη διοίκηση Μπάιντεν.
Καθώς αρκετές προηγούμενες αμερικανικές κυβερνήσεις απέφυγαν τη στρατιωτική επιλογή για να σταματήσουν ή να επιβραδύνουν το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, ο Τραμπ «ανέτρεψε πλήρως αυτόν τον υπολογισμό ρίσκου», καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι οι ηγέτες του Ιράν δεν ήταν διατεθειμένοι να κάνουν ουσιαστικές παραχωρήσεις στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Οι αποτυχημένες συνομιλίες στην Ευρώπη την Παρασκευή φαίνεται να τον έπεισαν ότι η διπλωματία είχε φτάσει σε αδιέξοδο.
Συνεισφέροντες στο ρεπορτάζ: Nahal Toosi, Jack Detsch και Amy Mackinnon
Ο Τραμπ δηλώνει ότι τα αμερικανικά πλήγματα «κατέστρεψαν ολοκληρωτικά» τις βασικές πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν
Του Barak Ravid
Ο αμερικανικός στρατός πραγματοποίησε αεροπορικές επιδρομές στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν σε Φορντόου, Νατάνζ και Ισφαχάν τα ξημερώματα της Κυριακής, τοπική ώρα.
Τελευταίες εξελίξεις:
Σε ιστορικό διάγγελμα από τον Λευκό Οίκο, ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ χαρακτήρισε την επιχείρηση «θεαματική στρατιωτική επιτυχία», δηλώνοντας πως οι κύριες εγκαταστάσεις εμπλουτισμού ουρανίου του Ιράν «καταστράφηκαν πλήρως και ολοσχερώς».
«Το Ιράν, ο νταής της Μέσης Ανατολής, πρέπει πλέον να κάνει ειρήνη», τόνισε ο Τραμπ, πλαισιωμένος από τον Αντιπρόεδρο JD Vance, τον Υπουργό Εξωτερικών Marco Rubio και τον Υπουργό Άμυνας Pete Hegseth.
«Αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί. Ή θα υπάρξει ειρήνη ή θα υπάρξει τραγωδία για το Ιράν, πολύ χειρότερη απ’ ό,τι είδαμε τις τελευταίες οκτώ ημέρες.»
Γιατί έχει σημασία:
Η απόφαση του Τραμπ να παρέμβει άμεσα και στρατιωτικά υπέρ της ισραηλινής επιχείρησης αποσυναρμολόγησης του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος σηματοδοτεί ιστορική κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή.
Πρόκειται για εμπλοκή γεμάτη ρίσκο και αβεβαιότητα, την οποία τόσο ο ίδιος όσο και πολλοί προκάτοχοί του είχαν προσπαθήσει να αποφύγουν, κυρίως μέσω διαπραγματεύσεων με την Τεχεράνη.
Η επίθεση – που συνέβη την ένατη νύχτα του άνευ προηγουμένου πολέμου μεταξύ Ισραήλ και Ιράν – ενδέχεται να προκαλέσει αντίποινα από το Ιράν κατά αμερικανικών δυνάμεων και βάσεων στην περιοχή.
Σε ανάρτηση στην Truth Social, ο Τραμπ προειδοποίησε:
«ΟΠΟΙΑΔΗΠΟΤΕ ΕΚΔΙΚΗΤΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΤΟΥ ΙΡΑΝ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΗΠΑ ΘΑ ΑΝΤΑΠΟΔΟΘΕΙ ΜΕ ΠΥΡ ΣΑΦΩΣ ΙΣΧΥΡΟΤΕΡΟ ΑΠΟ Ο,ΤΙ ΕΙΔΑΜΕ ΣΗΜΕΡΑ ΤΟ ΒΡΑΔΥ.»
Το μήνυμα του Τραμπ:
Στην ομιλία του το Σάββατο το βράδυ, ο Τραμπ ξεκαθάρισε ότι στόχος των πληγμάτων ήταν η καταστροφή της ιρανικής ικανότητας εμπλουτισμού και η εξουδετέρωση της «πυρηνικής απειλής του υπ’ αριθμόν ένα χορηγού της τρομοκρατίας».
Ευχαρίστησε δημόσια τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου:
«Συνεργαστήκαμε σαν ομάδα, όπως καμία άλλη ομάδα στο παρελθόν, και κάναμε τεράστια πρόοδο στην εξάλειψη της απειλής για το Ισραήλ.»
Προειδοποίησε επίσης ότι οι ΗΠΑ έχουν ακόμη πολλούς στόχους στο Ιράν, δηλώνοντας πως ο στρατός «θα τους εξουδετερώσει εντός λεπτών» αν δεν υπάρξει άμεσα ειρήνη με την Ισλαμική Δημοκρατία.
Στο παρασκήνιο:
Ο Τραμπ συνεδρίασε με την ομάδα εθνικής ασφάλειας στο Situation Room του Λευκού Οίκου το βράδυ του Σαββάτου. Ισραηλινός αξιωματούχος επιβεβαίωσε στο Axios ότι η Ουάσινγκτον είχε ενημερώσει εγκαίρως το Ισραήλ για την επιχείρηση. Μετά τα πλήγματα, ο Τραμπ φέρεται να επικοινώνησε ξανά με τον Νετανιάχου.
Άλλος Ισραηλινός αξιωματούχος ανέφερε ότι χρησιμοποιήθηκαν αεροσκάφη B-2 stealth για την επιδρομή.
Η άλλη πλευρά:
Ο Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας του Ιράν επιβεβαίωσε ότι οι τρεις πυρηνικές εγκαταστάσεις χτυπήθηκαν, καταγγέλλοντας τις ΗΠΑ ως «εχθρό» και την επίθεση ως «βάρβαρη πράξη που παραβιάζει το διεθνές δίκαιο».
Η οργάνωση διακήρυξε ότι «παρά τις μοχθηρές συνωμοσίες των εχθρών μας, το Ιράν δεν θα εγκαταλείψει την ανάπτυξη της εθνικής του πυρηνικής ενέργειας».
Οι δηλώσεις του Τραμπ:
«Εδώ και 40 χρόνια, το Ιράν φωνάζει ‘Θάνατος στην Αμερική’, ‘Θάνατος στο Ισραήλ’. Έχουν σκοτώσει τον λαό μας, ακρωτηρίασαν στρατιώτες με αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς,» είπε.
«Εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι σε όλη τη Μέση Ανατολή και τον κόσμο πέθαναν λόγω του μίσους τους. Πολλοί σκοτώθηκαν από τον στρατηγό τους, τον Κασέμ Σουλεϊμανί,» συνέχισε, αναφερόμενος στον Ιρανό στρατιωτικό που διέταξε να δολοφονηθεί κατά την πρώτη του θητεία.
«Πήρα εδώ και καιρό την απόφαση ότι αυτό δεν θα επαναληφθεί. Δεν θα συνεχιστεί.»
Ο Νετανιάχου, σε βιντεοσκοπημένο μήνυμα στα αγγλικά, δήλωσε:
«Ο Πρόεδρος Τραμπ κι εγώ λέμε συχνά: ‘Ειρήνη μέσω ισχύος’. Πρώτα έρχεται η ισχύς, μετά η ειρήνη. Και απόψε, ο Τραμπ και οι Ηνωμένες Πολιτείες ενήργησαν με αποφασιστική δύναμη.»
Πριν το χτύπημα:
Τις ημέρες πριν την επίθεση, η ομάδα Τραμπ κατέληξε ότι η διπλωματία είχε φτάσει στο τέλος της και πως η στρατιωτική λύση ήταν πλέον αναπόφευκτη.
Αν και ο ίδιος είχε δηλώσει την Πέμπτη ότι θα αποφάσιζε εντός δύο εβδομάδων, οι προετοιμασίες επιταχύνθηκαν δραστικά μέσα στο Σαββατοκύριακο.
Πολλαπλά B-2 stealth αεροσκάφη — ικανά να φέρουν «bunker-busters» 30.000 λιβρών — εντοπίστηκαν να κατευθύνονται δυτικά μέσω του Ειρηνικού το Σάββατο, ενισχύοντας τις υποψίες ότι επίκειται επίθεση στη Φορντόου.
Ο ίδιος ο Τραμπ είχε δημόσια εκφράσει αμφιβολίες για την ικανότητα του Ισραήλ να καταστρέψει τις υπόγειες εγκαταστάσεις μόνο του, λέγοντας την Παρασκευή:
«Μπορούν να διαπεράσουν μια επιφανειακή στρώση, αλλά δεν μπορούν να φτάσουν βαθιά.»
Στο παρασκήνιο:
Ο Τραμπ, του οποίου η εκλογική βάση του δόγματος «Πρώτα η Αμερική» είναι βαθιά διχασμένη ως προς το αν οι ΗΠΑ πρέπει να εμπλακούν στον πόλεμο του Ισραήλ, έχει παραμείνει σταθερός σε μία θέση:
Το Ιράν δεν πρέπει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικό όπλο.
Την περασμένη εβδομάδα, κατέβαλε ύστατη προσπάθεια αποφυγής της αμερικανικής επέμβασης, διερευνώντας το ενδεχόμενο μυστικής συνάντησης με Ιρανούς αξιωματούχους στην Κωνσταντινούπολη, με τη διαμεσολάβηση του Τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Ο Τραμπ φέρεται πρόθυμος να αποστείλει ως εκπροσώπους του τον απεσταλμένο του Λευκού Οίκου Στιβ Γουίτκοφ, τον Αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς, ή ακόμη και να συμμετάσχει ο ίδιος στις συνομιλίες, αν χρειαζόταν.
Ωστόσο, η προσπάθεια κατέρρευσε όταν δεν κατέστη δυνατόν να εντοπιστεί ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος φέρεται να είχε κρυφτεί υπό το φόβο ισραηλινής απόπειρας δολοφονίας, με αποτέλεσμα να μην μπορέσει να εγκρίνει την επαφή.
Έκτοτε, το Ιράν αρνείται να εμπλακεί σε οποιαδήποτε άμεση επικοινωνία με τις ΗΠΑ, εκτός εάν το Ισραήλ σταματήσει τις επιθέσεις του. Ο Τραμπ, πλέον πεπεισμένος ότι δεν υπάρχει κανένα περιθώριο συμφωνίας, φαίνεται να επέλεξε τελικά τη στρατιωτική επιλογή που προηγουμένως επιδίωκε να αποφύγει.
