Οι Ευρωπαίοι ηγέτες φαίνεται πως το έχουν πάρει πλέον απόφαση και προετοιμάζονται για ένα διαζύγιο με τις ΗΠΑ του Ντόναλντ Τραμπ και μια Δύση χωρίς το ΝΑΤΟ. Αυτό συζητείται σε κατ’ ιδίαν συνομιλίες, σε «στενούς κύκλους» μέσω εφαρμογών επικοινωνίας.

Πρόκειται για το «Washington Group», στο οποίο σύμφωνα με το Politico, οι Κιρ Σταρμερ, Εμανουέλ Μακρόν, Φρίντρι Μέρτς, Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν, Τζόρτζια Μελόνι και Αλεξάντερ Στουμπ. Οι ηγέτες ανταλλάσσουν τακτικά μηνύματα, στην ομαδική συνομιλία, η οποία έλαβε τον τίτλο της από το όνομα της ομάδας των Ευρωπαίων ηγετών που επισκέφτηκε τον περασμένο Αύγουστο τον Λευκό Οίκο, μαζί με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, οι Ευρωπαίοι εξετάζουν μια νέα «ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική ασφάλειας», χωρίς την ομπρέλα της αμερικανικής προστασίας. Πλέον, όπως επισημαίνεται, οι Ευρωπαίοι «δεν δυσκολεύονται να φανταστούν ένα μετα-αμερικανικό μέλλον» με τη «Συμμαχία των Προθύμων» να αποτελεί τον κεντρικό άξονα της νέας Ευρώπης και εκτιμάται πως θα μπορούσε να εγγυηθεί τη στρατιωτική ασφάλεια και αποτροπή, αντικαθιστώντας ένα ΝΑΤΟ, χωρίς τις ΗΠΑ.

Από το ΝΑΤΟ στη «Συμμαχία των Προθύμων»

«Ανώτεροι αξιωματούχοι» της ΕΕ – τους οποίους επικαλείται το Politico – περιγράφουν τη ρήξη ανάμεσα στις δύο όχθες του Ατλαντικού ως δεδομένο γεγονός. «Η Αμερική του Τραμπ δεν είναι πλέον αξιόπιστος εμπορικός εταίρος και ακόμη λιγότερο αξιόπιστος σύμμαχος σε όρους ασφάλειας».

Δεν θα πρέπει καν να ελπίζει κανείς σε επιστροφή στο παρελθόν, ακόμη κι αν ο Τραμπ απομακρυνθεί μέσω εκλογών. «Υπάρχει μια αλλαγή στην αμερικανική πολιτική και σε μεγάλο βαθμό είναι μόνιμη», δήλωσε στο Politico κορυφαίο στέλεχος ευρωπαϊκής κυβέρνησης.

Το αποτέλεσμα θα ήταν «μια ριζική αναδιοργάνωση της Δύσης, που θα ανέτρεπε την παγκόσμια ισορροπία ισχύος. Οι επιπτώσεις εκτείνονται από τις διατλαντικές οικονομικές ζημίες λόγω της αύξησης των εμπορικών εντάσεων έως τους κινδύνους για την ασφάλεια». Δεν αποδέχονται όμως όλοι οι ηγέτες τη νέα πραγματικότητα. Για παράδειγμα η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι επιδιώκει να διατηρήσει την επαφή με τον Ντόναλντ Τραμπ και να αναπτύξει διμερείς σχέσεις με τις ΗΠΑ. Είναι ενδεικτικό πως η Ρώμη, διαφοροποιούμενη από άλλους Ευρωπαίους που προωθούν ισχυρά αντίποινα κατά των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία και την απειλή Τραμπ για κυρώσεις σε όσες χώρες αντιτίθενται στους σχεδιασμούς, έχει δηλώσει πως θα προτιμούσε να συνεχίσει τις συνομιλίες αποκλιμάκωσης με την Ουάσιγκτον.

Το βασικό πρόβλημα για την Ευρώπη είναι η στρατιωτική ασφάλεια χωρίς την αμερικανική στήριξη — άρα χωρίς το ΝΑΤΟ. Γι’ αυτό οι ηγέτες στρέφουν το βλέμμα τους στη Συμμαχία των Προθύμων. «Αν ληφθεί υπόψη η στρατιωτική ισχύς της Ουκρανίας, όπως αυτή έχει διαμορφωθεί μετά τον πόλεμο, σε συνδυασμό με εκείνη της Γαλλίας, της Γερμανίας, της Πολωνίας και του Ηνωμένου Βασιλείου, μεταξύ άλλων, η δυνητική στρατιωτική δύναμη της Συμμαχίας των Προθύμων θα ήταν τεράστια και θα περιλάμβανε τόσο πυρηνικά όσο και μη πυρηνικά κράτη», σημειώνει το Politico. Η νέα συμμαχία «δεν θα απέκλειε τη συνεργασία με την Αμερική, αλλά δεν θα τη θεωρούσε και δεδομένη».

Το σχέδιο για τον ευρωπαϊκό επανεξοπλισμό στοχεύει στην ετοιμότητα έως το 2030. «Η Συμμαχία των Προθύμων δημιουργήθηκε για την Ουκρανία», δήλωσε ανώτερος διπλωμάτης στο Politico. «Όμως δημιούργησε πολύ στενούς δεσμούς ανάμεσα σε ορισμένα από τα βασικά πρόσωπα στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Έχτισαν εμπιστοσύνη, αλλά και την ικανότητα να συνεργάζονται. Γνωρίζονται με το μικρό τους όνομα και είναι εύκολο να επικοινωνήσουν και να στείλουν μηνύματα».

Η διπλωματία των chatrooms

Το Politico αποκαλύπτει πώς οι συνομιλίες μέσω chat έχουν εξελιχθεί στον βασικό χώρο πολιτικού συντονισμού για τους Ευρωπαίους ηγέτες: «Τον τελευταίο χρόνο οι ηγέτες έχουν αναπτύξει μια καθιερωμένη ρουτίνα ανταλλαγής μηνυμάτων κάθε φορά που ο Τραμπ κάνει κάτι παράλογο και δυνητικά επιζήμιο».

Αυτός είναι και ο ρόλος του Washington Group: «Όταν τα πράγματα κινούνται γρήγορα, είναι δύσκολο να υπάρξει συντονισμός και αυτή η συνομιλία είναι πραγματικά αποτελεσματική», αποκάλυψε ανώνυμη πηγή στο Politico. «Λέει πολλά για τις προσωπικές σχέσεις και το πόσο σημαντικές είναι».

Στο Washington Group συμμετέχει και ο Ζελένσκι. Ωστόσο δεν πρόκειται για το μοναδικό δίκτυο. Και οι «σύμβουλοι εθνικής ασφάλειας 35 κυβερνήσεων βρίσκονται σε τακτική επαφή, συναντώμενοι συχνά διαδικτυακά και δια ζώσης», με σοβαρούς κινδύνους για τη διαφάνεια.

Το περιεχόμενο των μηνυμάτων σχεδόν ποτέ δεν αποκαλύπτεται, δεν αρχειοθετούνται και συχνά διαγράφονται. Μόνη εξαίρεση, όταν αποδέκτης είναι ο Ντόναλντ Τραμπ. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ δημοσίευσε στην πλατφόρμα Truth ένα μήνυμα που του είχε στείλει ο Μακρόν: «Δεν καταλαβαίνω τι κάνεις με τη Γροιλανδία». Το σχόλιο του Ελιζέ ήταν σύντομο: «Πρόκειται για ένα ιδιωτικό μήνυμα».

Η διπλωματία των chatroom, δημιουργεί σοβαρά ζητήματα διαφάνειας. Αρκεί να θυμηθεί κανείς την υπόθεση των εμβολίων εν μέσω πανδημίας, με μια συμφωνία δισεκατομμυρίων ευρώ, η οποία έγινε μέσω SMS ανάμεσα στην Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και τον διευθύνοντα σύμβουλο της Pfizer, Άλμπερτ Μπουρλά. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αρνήθηκε το αίτημα πρόσβασης στο περιεχόμενο που υπέβαλε η «New York Times». Η υπόθεση κατέληξε στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο απέρριψε την άρνηση των Βρυξελλών, δικαιώνοντας την αμερικανική εφημερίδα, ωστόσο το ακριβές περιεχόμενο των μηνυμάτων δεν έγινε ποτέ γνωστό.

Η πιο πρόσφατη υπόθεση αφορά την ομάδα συνομιλίας στο Signal που διαχειρίζεται η Ύπατη Εκπρόσωπος Κάγια Κάλας, στην οποία συμμετέχουν οι υπουργοί Εξωτερικών των 27. Εκεί συζητούνται δυνητικά τα πιο «καυτά» θέματα — Γάζα, Ουκρανία, Γροιλανδία — ωστόσο τόσο οι κυβερνήσεις όσο και η ΕΥΕΔ (η διπλωματική υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής) αρνούνται την πρόσβαση στα σχετικά έγγραφα.

https://www.ieidiseis.gr/kosmos/676661/oi-eyropaioi-proetoimazontai-gia-rixi-me-tis-ipa-ti-einai-to-washington-group-poioi-igetes-symmetechoyn/