10 Νοεμβρίου 2025
Alicia Erickson
Getty Images
Οι σιλουέτες τριών ανθρώπων παρακολουθούν την έναρξη μιας ηλιακής έκλειψης πάνω από τον ωκεανό (Πηγή: Getty Images)
Από την αναζήτηση της ιδανικής τοποθεσίας έως την εξασφάλιση του κατάλληλου εξοπλισμού, το «κυνήγι» μιας έκλειψης απαιτεί προσεκτικό σχεδιασμό. Δείτε πώς να βεβαιωθείτε ότι θα βρεθείτε στο σωστό μέρος, τη σωστή στιγμή.
Στις 8 Απριλίου 2024, καθόμουν στην κορυφή ενός καταπράσινου λόφου στο Imperial του Μιζούρι, περιμένοντας να εξαφανιστεί ο Ήλιος. Μια ηλιακή έκλειψη πλησίαζε και βρισκόμουν στη ζώνη του 99% της ολικότητας.
Ήμουν αγχωμένη αλλά ενθουσιασμένη· είχα χάσει τον πυρετό της αμερικανικής ηλιακής έκλειψης του 2017 και είχα ορκιστεί ότι δεν θα έχανα την επόμενη. Στην κορυφή του λόφου, η οικογένειά μου κι εγώ παίζαμε με τις σκιές, φορώντας ο καθένας μας τα λεπτά γυαλιά ηλιακής παρατήρησης που θα μας επέτρεπαν να δούμε τις φάσεις της έκλειψης, καθώς η σκιά της Σελήνης πλησίαζε τον Ήλιο. Φάγαμε στρογγυλά γλυκίσματα — Oreos και Moon Pies — για να τιμήσουμε την περίσταση.
Σταδιακά, ο ουρανός σκοτείνιασε, τα πουλιά σώπασαν και ένα ψύχος απλώθηκε στον αέρα. Ένα ζευγάρι ελάφια στάθηκε ακίνητο στην άκρη του δάσους. Ο λόφος μας είχε πλέον βυθιστεί στο σκοτάδι· παγωμένος απόλυτα στον χρόνο και στον χώρο.
Κι ύστερα, ο ουρανός φώτισε ξανά και ο κόσμος επέστρεψε τόσο γρήγορα όσο είχε χαθεί. Έμεινα άφωνη. Όλα ήταν όπως πριν — όμως ήξερα ότι εγώ είχα αλλάξει για πάντα.
Η εμπειρία μου δεν είναι καθόλου μοναδική· εκείνη την ημέρα ήμουν απλώς μία από τους πολλούς σύγχρονους «κυνηγούς» εκλείψεων, που αναζητούν κάτι που πραγματικά συμβαίνει μία φορά στο τόσο. Χαρακτηριστικό είναι ότι, μεταξύ 2026 και 2030, θα υπάρξουν μόλις λίγες ολικές ηλιακές εκλείψεις, προσφέροντας στους αστροπερίεργους ταξιδιώτες περιορισμένες ευκαιρίες να βιώσουν τη ζώνη της ολικότητας. Γι’ αυτό και η προετοιμασία — από την επιλογή της ιδανικής τοποθεσίας έως την κράτηση καταλύματος — είναι απαραίτητη. Και με ολικές ηλιακές εκλείψεις να διασχίζουν την Ισλανδία, την Ισπανία, την Αίγυπτο και τη Βόρεια Αφρική το 2026 και το 2027, αστρονόμοι και ειδικοί στα ταξίδια διαστήματος λένε ότι τώρα είναι η ώρα να ξεκινήσετε τον σχεδιασμό. Δείτε πώς.
Γιατί ο τουρισμός των εκλείψεων γνωρίζει άνθηση
Οι άνθρωποι θαυμάζουν τις εκλείψεις εδώ και χιλιετίες — από τους παρατηρητές του ουρανού στη Μεσοποταμία έως τους «κυνηγούς» εκλείψεων του 19ου αιώνα. Όμως ήταν η έκλειψη του 1970 που διέσχισε την Ανατολική Ακτή των ΗΠΑ και, δύο χρόνια αργότερα, η πρώτη κρουαζιέρα αφιερωμένη στο κυνήγι εκλείψεων που μετέτρεψαν αυτά τα ουράνια φαινόμενα σε παγκόσμια ταξιδιωτικά γεγονότα.
Σήμερα, ο τουρισμός εκλείψεων έχει περάσει στο mainstream, εξελισσόμενος σε μια βιομηχανία πολλών δισεκατομμυρίων δολαρίων. Η NASA ανέφερε περισσότερους από 300.000 συμμετέχοντες σε επίσημες εκδηλώσεις κατά τη διάρκεια της βορειοαμερικανικής έκλειψης του 2024, ενώ τα εξειδικευμένα ταξίδια για εκλείψεις εξαντλούνται μέσα σε λίγες εβδομάδες.
Γνωρίζατε ότι;
Υπάρχουν δύο τύποι εκλείψεων. Η σεληνιακή έκλειψη συμβαίνει κατά την πανσέληνο, όταν η σκιά της Γης καλύπτει τη Σελήνη· η ηλιακή έκλειψη λαμβάνει χώρα στη φάση της νέας Σελήνης, όταν η σκιά της Σελήνης καλύπτει ολόκληρο τον Ήλιο. Εξαιτίας της στενής ζώνης της ολικότητας σε μια ηλιακή έκλειψη —που οφείλεται στο μικρό μέγεθος της σκιάς της Σελήνης— μια ηλιακή έκλειψη είναι ορατή από πολύ πιο περιορισμένη λωρίδα της Γης σε σύγκριση με μια σεληνιακή.
«Για όσους επιθυμούν να ταξιδέψουν για να παρακολουθήσουν μια ολική ηλιακή έκλειψη, είναι σημαντικό να κάνουν κρατήσεις το συντομότερο δυνατό», δήλωσε ο Κέβιν Κάρι, διευθυντής του New Scientist Discovery Tours, που διοργανώνει ταξίδια για εκλείψεις. «Αυτό είναι απαραίτητο κυρίως για να εξασφαλίσετε θέση στα καλύτερα πακέτα ή, αν οργανώνετε το ταξίδι μόνοι σας, στο καλύτερο δυνατό κατάλυμα — δηλαδή σε τοποθεσία κοντά στη γραμμή της ολικότητας».
Ο αστρονόμος Μάρτιν Γκρίφιθς συνδέει το αυξημένο ενδιαφέρον με την πανδημία, σχολιάζοντας ότι κατά τη διάρκεια των lockdown «το μόνο που μπορούσαν να κάνουν οι άνθρωποι ήταν να βγουν έξω και να κοιτάξουν τον νυχτερινό ουρανό».
Οι ηλιακές εκλείψεις δεν βυθίζουν απλώς τη Γη στο σκοτάδι· το περιβάλλον μεταμορφώνεται πλήρως για εκείνα τα πολύτιμα λεπτά. Σε προηγούμενες εμπειρίες παρακολούθησης εκλείψεων, η Λία Κρέιν, υπεύθυνη θεμάτων στο New Scientist, έχει παρατηρήσει λεπτομέρειες όπως «λωρίδες φωτός» που εμφανίζονται στο στέμμα του Ήλιου και τη σκιά της Σελήνης να ορμά προς το μέρος της.
«Ο τουρισμός εκλείψεων έχει εξελιχθεί σε φαινόμενο, επειδή συνδυάζει την επιστήμη, το δέος και την περιπέτεια σε ένα», σχολίασε η Στέφανι Ντεραμελαίρ, εκτελεστική διευθύντρια του Robert Ferguson Observatory στη Βόρεια Καλιφόρνια. «Η εμπειρία μιας ολικής ηλιακής έκλειψης, έστω και μία φορά, έχει τον τρόπο να αλλάζει την αντίληψή σου για τη θέση μας στο Σύμπαν». Αυτό το κοσμικό θαύμα συμβαίνει παγκοσμίως, κατά μέσο όρο, μόλις τέσσερις έως επτά φορές τον χρόνο, με τη μορφή μερικών, ολικών και δακτυλιοειδών εκλείψεων (όταν σχηματίζεται ένα “δαχτυλίδι φωτιάς” γύρω από τη Σελήνη). Είναι πολύ πιθανό να μη μας δοθεί ποτέ η ευκαιρία να δούμε ηλιακή έκλειψη στο ίδιο σημείο δύο φορές στη ζωή μας, γεγονός που καθιστά καθεμία μοναδική εμπειρία.
«Αν δεν έχετε ζήσει ποτέ μία, πηγαίνετε να τη δείτε», προτρέπει ο Γκρίφιθς. «Είναι κάτι που θα θυμάστε για το υπόλοιπο της ζωής σας».
Πότε (και πού) θα δείτε τις επόμενες εκλείψεις
Το 2026, η ολική ηλιακή έκλειψη θα πραγματοποιηθεί στις 12 Αυγούστου. Η ζώνη της ολικότητας θα διασχίσει τον Αρκτικό Ωκεανό, την ανατολική Γροιλανδία, τη δυτική Ισλανδία και τη βόρεια Ισπανία.
Ισπανία: Η ηλιακή έκλειψη του 2026 θα «αγγίξει» τη Μαγιόρκα, τη Μενόρκα και την Ίμπιζα, όπου θα είναι ορατά ενάμισι έως δύο λεπτά ολικότητας πάνω από το Βαλεαρικό Πέλαγος· το ξενοδοχείο Jumeirah Mallorca, χτισμένο σε απόκρημνο βράχο, έχει ήδη αναφερθεί ως ένα από τα κορυφαία πιθανά σημεία παρατήρησης. Ορεινές περιοχές της βόρειας και κεντρικής Ισπανίας, συμπεριλαμβανομένων των μεσαιωνικών πόλεων Μπούργκος και Σόρια, προσφέρουν επίσης εξαιρετικές βάσεις. Η Wilderness Travel συγκαταλέγεται στους πολλούς διοργανωτές που προσφέρουν ταξίδια για την έκλειψη του 2026 στην Ισπανία, με εμπειρία παρατήρησης την ημέρα της έκλειψης σε οινοποιείο σε λόφο και ομιλίες από τον αστροφυσικό και βετεράνο «κυνηγό» εκλείψεων, δρα Άλεξ Φιλιπένκο.
Ισλανδία: Η μέγιστη ολικότητα, διάρκειας δύο λεπτών και 18 δευτερολέπτων, θα παρατηρηθεί στον κόλπο Breiðafjörður, ανάμεσα στα Δυτικά Φιόρδ και τη χερσόνησο Snæfellsnes. Οι λάτρεις της πεζοπορίας μπορούν να συμμετάσχουν σε οργανωμένη ανάβαση σε παγετώνα και να βιώσουν την έκλειψη από την κορυφή του παγετώνα Snæfellsjökull. Εναλλακτικά, υπάρχει εξαήμερη εκδρομή για παρακολούθηση της έκλειψης από το Άρναρσταπι, ένα απομονωμένο ψαροχώρι στη νότια ακτή της χερσονήσου Snæfellsnes. Παγετώνες, ηφαίστεια και παραλίες με μαύρη άμμο θα προσφέρουν ένα απόκοσμο σκηνικό για το φαινόμενο.
Γροιλανδία: Η ζώνη της ολικότητας, διάρκειας περίπου δύο λεπτών και 17 δευτερολέπτων, θα καλύψει απομακρυσμένα και ακατοίκητα τμήματα της ανατολικής ακτής και των θαλασσών της Γροιλανδίας. Η καλύτερη επιλογή είναι μια κρουαζιέρα, όπως η Greenland Expedition του New Scientist Discovery Tours, η οποία θα πλεύσει στο φιόρδ Scoresby Sund για βέλτιστη θέαση την ημέρα της έκλειψης. Η Polar Latitudes Expeditions διοργανώνει επίσης κρουαζιέρες για την έκλειψη στη Γροιλανδία, μεταφέροντας τους συμμετέχοντες στην αρια ακτή Blosseville, ώστε να παρακολουθήσουν το φαινόμενο ανάμεσα σε παγετώνες.
Ακολουθήστε τις συμβουλές των ειδικών μας για να διασφαλίσετε ότι η εμπειρία της έκλειψης θα σας μείνει αξέχαστη
Η τοποθεσία είναι το παν: Μια έκλειψη διαρκεί μόλις λίγα λεπτά, γι’ αυτό επιλέξτε έναν προορισμό που θα αποτελέσει ιδανικό σκηνικό και για περαιτέρω εξερευνήσεις. Όσον αφορά την ίδια την παρατήρηση, ο Γκρίφιθς συνιστά ένα σημείο με καθαρό ορίζοντα και άφθονο χώρο.
Κυνηγήστε υπεύθυνα: Πολλοί από τους επερχόμενους προορισμούς εκλείψεων βιώνουν έντονη αύξηση του τουρισμού, οπότε προτιμήστε ξενοδοχεία και εκδρομές που ανήκουν σε ντόπιους, στηρίζοντας τις μικρότερες επιχειρήσεις. Αν ταξιδέψετε αεροπορικώς, εξετάστε το ενδεχόμενο να μείνετε περισσότερες ημέρες, ώστε να μειώσετε το ανθρακικό αποτύπωμα του ταξιδιού σας.
Βελτιστοποιήστε την εμπειρία της ημέρας: Φτάστε νωρίς στο σημείο παρατήρησης για να αποφύγετε την κυκλοφοριακή συμφόρηση και προμηθευτείτε εγκαίρως τα γυαλιά ηλιακής παρατήρησης, πριν εξαντληθούν. Η Ντεραμελαίρ τονίζει τη σημασία να γνωρίζετε εκ των προτέρων τις καιρικές συνθήκες της περιοχής και να αφήσετε στον εαυτό σας χρόνο απλώς να σηκώσει το βλέμμα και να απολαύσει τη στιγμή.
Μείνετε παρόντες: Οι εκλείψεις είναι φευγαλέες· απομακρύνετε κάθε περισπασμό. Αν είστε φωτογράφος, η Κρέιν προτείνει τη χρήση τηλεχειριστηρίου λήψης, ώστε να μη χάσετε ούτε δευτερόλεπτο από το φαινόμενο.
Το 2027, η ηλιακή έκλειψη θα πραγματοποιηθεί στις 2 Αυγούστου, διασχίζοντας τη νότια Ισπανία, τη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή. Θα πρόκειται για τη μεγαλύτερης διάρκειας έκλειψη που θα είναι ορατή από ξηρά τον 21ο αιώνα, με μέγιστη διάρκεια έξι λεπτών και 23 δευτερολέπτων στο Λούξορ της Αιγύπτου. Μια πρώτη γεύση:
Αίγυπτος: Οι διοργανωτές σχεδιάζουν κρουαζιέρες στον Νείλο για την έκλειψη του 2027, μεταξύ των οποίων και αυτή η 11ήμερη εμπειρία με το Smithsonian Journeys. Η Όαση Σίβα και το Ασιούτ θα βρεθούν επίσης εντός της ζώνης της ολικότητας. Η Wilderness Travel έχει ανακοινώσει την κρουαζιέρα της για την ηλιακή έκλειψη του 2027 στο Λούξορ.
Μαρόκο: Σταθερά εντός της ζώνης της ολικότητας για περίπου τέσσερα λεπτά και 50 δευτερόλεπτα, η Ταγγέρη θα αποτελέσει τον κορυφαίο προορισμό παρατήρησης της έκλειψης στο Μαρόκο. Το 11ήμερο πακέτο 2027 Total Solar Eclipse της Eclipse Travel περιλαμβάνει, πέρα από το μεγάλο γεγονός, περιηγήσεις σε σαχαριανά τοπία και αρχαίες μεντίνες.
Νότια Ισπανία: Η Μάλαγα και το Κάδιθ, που θα βρεθούν στη ζώνη της ολικότητας για, αντίστοιχα, ένα λεπτό και 50 δευτερόλεπτα και για λίγο λιγότερο από τρία λεπτά, θα αποτελέσουν ιδανικές βάσεις παρατήρησης. Διατίθενται ταξίδια εκλείψεων για τη νότια Ισπανία, όπως το ταξίδι του Smithsonian Journeys για το 2027 με πλοίο κατά μήκος των ακτών της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, με στάσεις στο Κάδιθ και την Κοΐμπρα.
Για όσους αναζητούν την αδρεναλίνη, διοργανωτές όπως η Untamed Borders προσφέρουν πλέον αποστολές για την έκλειψη του 2027 στην Αλγερία, τη Λιβύη και το Πούντλαντ, περιοχές που θα βρεθούν στη ζώνη της ολικότητας για αρκετά —κυριολεκτικά— καθοριστικά για τη ζωή λεπτά.
