Για δεκαετίες το Ισραήλ έσωζε ζωές στη Δύση σιωπηλά. Πλέον δεν σιωπά.
20 Νοεμβρίου 2025
Τους τελευταίους μήνες συμβαίνει κάτι ασυνήθιστο. Το Ισραήλ έχει αρχίσει να αποχαρακτηρίζει δημόσια σειρά αντιτρομοκρατικών επιχειρήσεων με τη συνδρομή της Μοσάντ, καθώς και κοινές δράσεις που βοήθησαν δυτικές κυβερνήσεις να διαλύσουν τρομοκρατικά δίκτυα, να αποτρέψουν επιθέσεις και να συλλάβουν μαχητές που δρούσαν στο έδαφός τους.
Για δεκαετίες, το Ισραήλ υπήρξε σιωπηλά μία από τις πιο πολύτιμες μηχανές συλλογής πληροφοριών στον κόσμο. Οι δυτικοί ηγέτες το γνωρίζουν. Οι επαγγελματίες των υπηρεσιών πληροφοριών το γνωρίζουν. Τα εχθρικά κράτη και οι τρομοκρατικές οργανώσεις το γνωρίζουν σίγουρα. Αυτό που έχει αλλάξει δεν είναι η ουσία της συνεισφοράς του Ισραήλ, αλλά η ορατότητά της.
Πρόσφατα, το Γραφείο του Πρωθυπουργού, μιλώντας εκ μέρους της Μοσάντ, αποκάλυψε την ύπαρξη ενός δομημένου τρομοκρατικού δικτύου της Χαμάς που δρούσε σε ολόκληρη την Ευρώπη, και ιδιαίτερα στη Γερμανία και την Αυστρία. Η Μοσάντ βοήθησε τις αρχές να εντοπίσουν κρυψώνες όπλων, συμπεριλαμβανομένων πυροβόλων όπλων και εκρηκτικών, που ήταν κρυμμένα στην Αυστρία, ενώ τρεις επιχειρησιακοί παράγοντες συνελήφθησαν στη Γερμανία.
Αναδεικνύοντας το βάθος της άγνοιας των δυτικών κρατών για τις απειλές που δρουν στο ίδιο τους το έδαφος, ένας από τους συλληφθέντες επιχειρησιακούς παράγοντες της Χαμάς είναι ο γιος του ανώτερου στελέχους της οργάνωσης, Μπασέμ Ναΐμ. Δεν επρόκειτο για χαμηλόβαθμα πρόσωπα, αλλά για τμήμα μιας συντονισμένης υποδομής που προετοίμαζε επιθέσεις σε ευρωπαϊκό έδαφος. Αναρωτιέται κανείς: ποιος και γιατί θα επέτρεπε στον γιο ενός ανώτερου αξιωματούχου της Χαμάς να ζει στην Ευρώπη;
Σε μια άλλη περίπτωση, η Μοσάντ και η Σιν Μπετ συνεργάστηκαν με τις μυστικές υπηρεσίες της Δανίας για να αποτρέψουν μια επιχείρηση υπό την ηγεσία της Χαμάς, η οποία εκτεινόταν σε πολλές δυτικές χώρες. Σύμφωνα με κοινές δανέζικες και ισραηλινές αποκαλύψεις, επτά επιχειρησιακοί παράγοντες συνελήφθησαν — τρεις στη Δανία, ένας στην Ολλανδία, ενώ και άλλοι ταυτοποιήθηκαν καθώς η έρευνα συνεχιζόταν.
Παράλληλα, το Ισραήλ αποκάλυψε μια πολυεθνική ιρανική τρομοκρατική επιχείρηση που εκτεινόταν στη Γερμανία, την Ελλάδα και την Αυστραλία. Το δίκτυο φέρεται να καθοδηγούνταν από τον Σαρντάρ Αμάρ, ανώτερο διοικητή της Δύναμης Κουντς των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC), ο οποίος συντόνιζε επιθέσεις εναντίον ισραηλινών και εβραϊκών πολιτικών στόχων εκτός Μέσης Ανατολής. Μετά από ενημερώσεις της Μοσάντ, η Αυστραλία προχώρησε στην απέλαση του Ιρανού πρέσβη — μια σπάνια κίνηση που υπογράμμισε ότι δεν επρόκειτο για απλή συλλογή πληροφοριών, αλλά για ενεργή τρομοκρατική εκστρατεία σχεδιασμένη σε δημοκρατικό έδαφος.
Τα πιο πρόσφατα περιστατικά ανέδειξαν τον τρόπο με τον οποίο οι ισραηλινές υπηρεσίες πληροφοριών αποκαλύπτουν απειλές που οι τοπικές κυβερνήσεις δεν είχαν ακόμη εντοπίσει. Για δεκαετίες, το Ισραήλ παρείχε σιωπηλά στις Ηνωμένες Πολιτείες και στα δυτικά κράτη πιο αξιοποιήσιμες πληροφορίες αντιτρομοκρατίας από όσες παρήγαγε συνολικά το ΝΑΤΟ — μόνο που τώρα αυτές οι πληροφορίες γίνονται δημόσιες σχεδόν σε πραγματικό χρόνο.
Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, οι ισραηλινές πληροφορίες για τις σοβιετικές δυνάμεις διαμόρφωσαν τις στρατιωτικές εκτιμήσεις των ΗΠΑ, όμως ο ρόλος αυτός παρέμεινε απόρρητος για χρόνια. Το ίδιο συνέβη και στον Πόλεμο του Κόλπου, όταν το Ισραήλ παρείχε δεδομένα σε πραγματικό χρόνο για τον εντοπισμό των ιρακινών πυραυλικών συστημάτων, βελτιώνοντας την ακρίβεια των αμερικανικών πληγμάτων, χωρίς όμως να το γνωρίζει ποτέ το ευρύ κοινό.
Κατά τις δεκαετίες του 1980 και του 1990, το Ισραήλ βοήθησε επίσης τις αμερικανικές υπηρεσίες να χαρτογραφήσουν παλαιστινιακά, ιρανικά και ισλαμιστικά δίκτυα στη Δύση, πολύ πριν οι περισσότεροι Αμερικανοί αξιωματούχοι αντιληφθούν το πραγματικό μέγεθος της απειλής. Μετά την άνοδο της Αλ Κάιντα, η Μοσάντ προειδοποίησε την Ουάσιγκτον για μια θεμελιώδη μετατόπιση στην παγκόσμια τρομοκρατία — κάτι που αναγνωρίστηκε επισήμως μόνο χρόνια μετά την 11η Σεπτεμβρίου. Μόνο εκ των υστέρων, πρώην ηγετικά στελέχη της Μοσάντ αποκάλυψαν δημόσια ότι αυτές οι προειδοποιήσεις είχαν πράγματι δοθεί.
Το 2015, οι βρετανικές αρχές απέτρεψαν αθόρυβα ένα μεγάλο βομβιστικό σχέδιο της Χεζμπολάχ στο Λονδίνο, ύστερα από πληροφορίες που έλαβαν από τη Μοσάντ. Βάσει αυτών των στοιχείων, η MI5 και η Μητροπολιτική Αστυνομία του Λονδίνου εντόπισαν μια τρομοκρατική κρύπτη που περιείχε πάνω από τρεις τόνους νιτρικής αμμωνίας, αποθηκευμένους σε εμπορικά κτίρια στο βόρειο Λονδίνο. Το υλικό —παρόμοιο με αυτό που έχει χρησιμοποιήσει η Χεζμπολάχ σε μεγάλες βομβιστικές επιθέσεις στο εξωτερικό— εκτιμήθηκε ότι αποτελούσε μέρος ενός «υπνωτικού» σχεδίου για μελλοντικές επιθέσεις εναντίον βρετανικών ή εβραϊκών στόχων. Το περιστατικό κρατήθηκε μυστικό από το κοινό και ακόμη και από πολλούς ανώτερους αξιωματούχους για χρόνια, και έγινε γνωστό μόλις το 2019 μέσω ερευνητικής δημοσιογραφίας.
Τα επεισόδια αυτά αποτελούν εντυπωσιακά παραδείγματα της αθέατης, καθημερινής αντιτρομοκρατικής συνεργασίας ανάμεσα στο Ισραήλ και τις δυτικές κυβερνήσεις — και του τρόπου με τον οποίο οι ισραηλινές υπηρεσίες πληροφοριών έχουν επανειλημμένα αποτρέψει επιθέσεις σε συμμαχικό έδαφος πολύ πριν μάθει οτιδήποτε η κοινή γνώμη. Η συμβολή του Ισραήλ στην αντιτρομοκρατία υπήρξε πάντοτε τεράστια, βαθιά ενσωματωμένη στη δυτική αρχιτεκτονική ασφάλειας και συχνά καθοριστική — όμως παρέμενε σε μεγάλο βαθμό αόρατη. Αυτό που αλλάζει σήμερα δεν είναι η ίδια η συμβολή, αλλά η απόφαση του Ισραήλ να την καταστήσει δημόσια, πριν ο κόσμος ξεχάσει τι ακριβώς συνέβη.
Το Ισραήλ βρίσκεται σε μια παράδοξη θέση. Έχει ορκισμένους εχθρούς στη Μέση Ανατολή που επιδιώκουν ανοιχτά την καταστροφή του και, ταυτόχρονα, αντιμετωπίζει αυξανόμενη εχθρότητα από πολιτικούς και μέσα ενημέρωσης σε δυτικές χώρες που υποτίθεται ότι θεωρούνται «φιλικές». Οι ίδιες αυτές κυβερνήσεις επωφελούνται σιωπηλά από τις ισραηλινές πληροφορίες, ενώ δημόσια καταδικάζουν το Ισραήλ. Πρόκειται για μια κραυγαλέα υποκρισία: χώρες που κατηγορούν το Ισραήλ για «αποσταθεροποιητικές ενέργειες» είναι συχνά εκείνες που γλιτώνουν από τρομοκρατικές επιθέσεις χάρη σε ισραηλινές πληροφορίες τις οποίες δεν αναγνωρίζουν ποτέ.
Έτσι, το Ισραήλ φαίνεται πως προσαρμόστηκε. Αν οι δυτικές κυβερνήσεις αρνούνται να πουν την αλήθεια στους ίδιους τους πολίτες τους, το Ισραήλ αποφάσισε πλέον να το κάνει εκείνο. Για πρώτη φορά, το ευρύ κοινό μπορεί να δει αυτό που οι παγκόσμιοι ηγέτες και οι επαγγελματίες των υπηρεσιών πληροφοριών γνωρίζουν εδώ και δεκαετίες: ότι το Ισραήλ αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες αντιτρομοκρατικών πληροφοριών στον δυτικό κόσμο. Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο:
«Εμείς είμαστε αυτοί που συμβάλλουμε στο να παραμένετε ζωντανοί».
Οι ανακοινώσεις της Μοσάντ πλέον θυμίζουν σχεδόν δικογραφίες:
Να το κύτταρο που εξαρθρώθηκε.
Να η χώρα στην οποία δρούσε.
Να η επίθεση που σχεδιαζόταν.
Να πώς οι ισραηλινές πληροφορίες την απέτρεψαν.
Το Ισραήλ παρακάμπτει τις σάπιες δυτικές κυβερνήσεις και τα ακόμη πιο σάπια οικοσυστήματα μέσων ενημέρωσης για να παρουσιάσει απευθείας το επιχείρημά του: ότι δεν είναι μια «αποσταθεροποιητική δύναμη», αλλά ένας από τους βασικούς πυλώνες που αποτρέπουν την Ευρώπη και τις Ηνωμένες Πολιτείες από το να ζουν υπό καθημερινή τρομοκρατική απειλή. Αυτή η νέα στρατηγική δεν είναι αμυντική· είναι επιθετικός πολιτικός πόλεμος με όπλα τα γεγονότα και τη διαφάνεια. Αν οι δυτικές ελίτ επιμένουν να συμπεριφέρονται σαν το Ισραήλ να αποτελεί βάρος, το Ισραήλ πλέον αποδεικνύει απευθείας στους πολίτες τους ότι αυτό είναι ψέμα.
Διότι η πραγματική απειλή για τη Δύση δεν είναι το Ισραήλ. Είναι η δυτική δειλία. Το Ισραήλ μπορεί να προστατεύσει τον εαυτό του. Το ερώτημα είναι αν η Δύση μπορεί ακόμη να προστατεύσει τον εαυτό της — και αν θα συνεχίσει να βασίζεται στο Ισραήλ προσποιούμενη ότι δεν το κάνει.
Το Ισραήλ σταμάτησε να προσποιείται.
Τώρα ο κόσμος βλέπει όσα οι κυβερνήσεις του προσπάθησαν τόσο επίμονα να κρύψουν.
