Οι αρχές αναγνωρίζουν ότι η ποινική δίωξη από μόνη της δεν επαρκεί
Υγεία
Magdalena Kensy
Euractiv
Γυναίκες διαδηλώνουν κατά τη Διεθνή Ημέρα Μηδενικής Ανοχής στον ακρωτηριασμό γυναικείων γεννητικών οργάνων. (Φωτογραφία: Marcos del Mazo/LightRocket μέσω Getty Images)
Καθώς τα παγκόσμια ποσοστά του ακρωτηριασμού γυναικείων γεννητικών οργάνων (Female Genital Mutilation – FGM) παραμένουν ανησυχητικά υψηλά, οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανανεώνουν τις εκκλήσεις για τον τερματισμό της πρακτικής, η οποία επηρεάζει επίσης γυναίκες και κορίτσια που ζουν στην Ευρώπη.
«Ο ακρωτηριασμός γυναικείων γεννητικών οργάνων αποτελεί σοβαρή παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Είναι εργαλείο ελέγχου και καταπίεσης που επιβάλλεται σε γυναίκες και κορίτσια», δήλωσαν σε κοινή ανακοίνωση η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας, η επίτροπος Κοινωνικών Δικαιωμάτων Ροξάνα Μινζάτου και η επίτροπος Ετοιμότητας Χάντζα Λαχμπίμπ, με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα Μηδενικής Ανοχής στον Ακρωτηριασμό Γυναικείων Γεννητικών Οργάνων (FGM), την Παρασκευή.
Σύμφωνα με τον ορισμό του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ο FGM αναφέρεται σε πρακτικές που περιλαμβάνουν τη μερική ή ολική αφαίρεση των εξωτερικών γυναικείων γεννητικών οργάνων ή άλλες βλάβες στα γυναικεία γεννητικά όργανα, οι οποίες πραγματοποιούνται για μη ιατρικούς λόγους.
Οι τρεις επίτροποι προειδοποίησαν ότι ο FGM παραμένει πραγματικότητα στην Ευρώπη και ζήτησαν την πλήρη εξάλειψή του: «Δεν υπάρχει καμία ιατρική, πολιτισμική ή ηθική δικαιολόγηση για την πρακτική αυτή».
Παρότι ο FGM είναι πιο διαδεδομένος σε περιοχές της Αφρικής, καθώς και σε ορισμένες ασιατικές και μεσανατολικές χώρες, ειδικοί επισημαίνουν ότι η πρακτική έχει φτάσει και στην Ευρώπη μέσω της μετανάστευσης.
Στοιχεία σε ολόκληρη την Ευρώπη
Σε παγκόσμιο επίπεδο, εκτιμάται ότι περισσότερα από 200 εκατομμύρια γυναίκες και κορίτσια ζουν με τις συνέπειες του FGM. Η αξιόπιστη καταγραφή στοιχείων για τον FGM στην Ευρώπη παραμένει δύσκολη, καθώς τα δεδομένα είναι συχνά αποσπασματικά ή υποτιμημένα, λόγω της υποαναφοράς και του «κρυφού» χαρακτήρα της πρακτικής, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο για την Ισότητα των Φύλων (EIGE), το οποίο διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στη συλλογή στατιστικών.
Το EIGE εκτιμά ότι στην Ευρώπη περισσότερες από 600.000 γυναίκες και κορίτσια ζουν με τις συνέπειες του FGM, ενώ σε 17 ευρωπαϊκές χώρες περίπου 190.000 κορίτσια θεωρούνται σε κίνδυνο.
Διαδραστικός χάρτης που συγκεντρώνει εθνικές μελέτες και δεδομένα από την Ευρωπαϊκή Απογραφή του 2011 δείχνει σημαντικές διαφοροποιήσεις μεταξύ 16 χωρών της ΕΕ.
Η Γαλλία καταγράφει από τα υψηλότερα ποσοστά. Σύμφωνα με το Υπουργείο Ισότητας των Φύλων, 139.000 γυναίκες έχουν υποστεί FGM, ενώ 28.521 κορίτσια θεωρούνται σε κίνδυνο.
Αν και ο FGM αποτελεί ποινικό αδίκημα σε όλες τις χώρες της ΕΕ, η γαλλική νομοθεσία ποινικοποιεί την πράξη και όταν τελείται στο εξωτερικό, προβλέποντας ποινές έως και 20 έτη κάθειρξης για γονείς ή νόμιμους κηδεμόνες.
Σε άλλες χώρες, τα προβλήματα εντοπίζονται λιγότερο στο νομικό πλαίσιο και περισσότερο στον εντοπισμό και τη φροντίδα των θυμάτων. Στην Ολλανδία, μαίες παραδέχονται ότι συχνά δεν αναγνωρίζουν ή δεν καταγράφουν σωστά τα περιστατικά, ενώ στη Γερμανία επαγγελματίες υγείας επισημαίνουν την ανεπαρκή συνεργασία μεταξύ νοσοκομείων και συμβουλευτικών κέντρων. Ως αποτέλεσμα, πολλές γυναίκες σε ολόκληρη την Ευρώπη εξακολουθούν να μην έχουν πρόσβαση σε επαρκή ή εξειδικευμένη υποστήριξη.
Οι αρχές αναγνωρίζουν ολοένα και περισσότερο ότι η ποινική δίωξη από μόνη της δεν αρκεί. Για τον λόγο αυτό, η ΕΕ έχει ενισχύσει την έμφαση στην πρόληψη, την ευαισθητοποίηση και τη βελτιωμένη προστασία των θυμάτων, μέσω διαφόρων στρατηγικών, σχεδίων δράσης και οδηγιών.
Η Αυστρία είναι μία από τις λίγες χώρες που έχουν αναπτύξει εξειδικευμένες υπηρεσίες για επιζώσες, παρέχοντας ιατρική και ψυχολογική φροντίδα, καθώς και εκπαίδευση για επαγγελματίες υγείας. Ωστόσο, μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό BMC Public Health δείχνει ότι, ακόμη και στην Αυστρία, τα περισσότερα περιστατικά παραμένουν αθέατα.
(bms, aw)
