του Εσμαΐλ Μπαγκαεΐ, Εκπροσώπου Τύπου του Υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν
Πολιτική | 14 Ιουνίου 2025 – 22:23
Ο κόσμος οφείλει να ενωθεί απέναντι στον επιτιθέμενο
ΤΕΧΕΡΑΝΗ – Τις πρώτες πρωινές ώρες της 13ης Ιουνίου 2025, το Ισραήλ εξαπέλυσε άνευ προκλήσεως, μεγάλης κλίμακας ένοπλη επίθεση κατά του Ιράν. Πρόκειται για μια κατάφωρη πράξη επιθετικότητας, υπό κάθε νομικό και πολιτικό ορισμό. Μέσω συντονισμένων αεροπορικών, πυραυλικών και drone επιθέσεων, στόχευσε κατοικημένες περιοχές, πολιτικές υποδομές, δημόσιες αρχές και πυρηνικές εγκαταστάσεις που τελούν υπό την επιτήρηση της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (IAEA).
Αυτές οι ενέργειες συνιστούν σοβαρή και αδιαμφισβήτητη παραβίαση του διεθνούς δικαίου, και συγκεκριμένα του Διεθνούς Ανθρωπιστικού Δικαίου, του Διεθνούς Δικαίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ. Σε μια ιδιαίτερα αποτρόπαια περίπτωση, ισραηλινό πλήγμα σε πολυκατοικία προκάλεσε το θάνατο 60 αμάχων, εκ των οποίων οι 35 ήταν γυναίκες και παιδιά. Σε νεότερες επιθέσεις, το Ισραήλ επέκτεινε τους στόχους του και σε κρίσιμες βιομηχανικές και υποδομές κοινής ωφελείας.
Το κυρίως πρόσχημα της επίθεσης ήταν το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Όμως, όπως έχει επαναλαμβανόμενα πιστοποιηθεί από την IAEA, οι ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για ειρηνικούς σκοπούς και υπόκεινται στο πιο αυστηρό και εξονυχιστικό καθεστώς επιθεωρήσεων διεθνώς. Η στοχευμένη επίθεση του Ισραήλ σε αυτές τις εγκαταστάσεις συνιστά προμελετημένο επιθετικό πλήγμα και κατάφωρη παραβίαση των διεθνών κανόνων περί πυρηνικής ασφάλειας και προστασίας.
Όπως επανέλαβε ο Γενικός Διευθυντής της IAEA, Ραφαέλ Γκρόσι, κατά την έκτακτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, τα ψηφίσματα GC(XXIX)/RES/444 και GC(XXXIV)/RES/533 δηλώνουν ξεκάθαρα ότι οποιαδήποτε ένοπλη επίθεση σε πυρηνικές εγκαταστάσεις ειρηνικού χαρακτήρα αποτελεί παραβίαση του Χάρτη του ΟΗΕ, του Καταστατικού της IAEA και του διεθνούς δικαίου εν γένει.
Η φύση της ισραηλινής επίθεσης δεν αφήνει περιθώρια αμφιβολίας: πρόκειται για πράξη επιθετικότητας και κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Το νομικό όριο έχει ξεπεραστεί με σαφήνεια.
Το Ισραήλ έχει ένα μακρύ και τεκμηριωμένο ιστορικό χρήσης παράνομης βίας κατά κυρίαρχων κρατών. Η συστηματική στόχευση αμάχων, κρίσιμων υποδομών και προστατευόμενων περιοχών αποτελεί έκφραση συνεχούς περιφρόνησης για τις βασικές αρχές του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Η παρούσα επίθεση δεν είναι απομονωμένο περιστατικό. Είναι μέρος μιας μακροχρόνιας πολιτικής στρατιωτικοποίησης της εξωτερικής πολιτικής, όπου η εξαναγκαστική βία αντικαθιστά τη διπλωματία.
Η ευρύτερη συμπεριφορά του ισραηλινού καθεστώτος δεν μπορεί να αγνοηθεί. Το Ισραήλ είναι αντικείμενο προσφυγής ενώπιον του Διεθνούς Δικαστηρίου (ICJ) για πιθανές πράξεις γενοκτονίας στη Γάζα, ενώ η ηγεσία του – συμπεριλαμβανομένου του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου – αντιμετωπίζει αξιόπιστες κατηγορίες για εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, μεταξύ άλλων για σκόπιμες επιθέσεις κατά αμάχων, λιμοκτονία ως μέθοδο πολέμου και συλλογική τιμωρία.
Σε μια εποχή όπου η αξιοπιστία του διεθνούς συστήματος δοκιμάζεται, η επιλεκτική εφαρμογή νομικών αρχών και η εξάρτηση από πολιτικές σκοπιμότητες απειλούν να υπονομεύσουν τις θεμελιώδεις αξίες της συνέπειας, της λογοδοσίας και του κράτους δικαίου.
Η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν, ασκώντας το θεμελιώδες δικαίωμά της στην αυτοάμυνα όπως αυτό προβλέπεται από το Άρθρο 51 του Καταστατικού Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών, αντέδρασε νόμιμα στην επίθεση. Η ιρανική απάντηση συνάδει πλήρως με τις αρχές του διεθνούς δικαίου, ήταν μετρημένη, αναγκαία και αναλογική. Οι στόχοι περιορίστηκαν αποκλειστικά σε στρατιωτικούς – κέντρα διοίκησης, εγκαταστάσεις και υποδομές σχετιζόμενες με την ισραηλινή επίθεση – με διαρκή σεβασμό στο ανθρωπιστικό δίκαιο και μέριμνα για την αποφυγή παράπλευρων απωλειών.
Η απραξία του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ συνιστά εγκατάλειψη της βασικής του αποστολής: τη διατήρηση της διεθνούς ειρήνης και ασφάλειας. Το 1981, μετά την επίθεση του Ισραήλ στον πυρηνικό αντιδραστήρα Osirak στο Ιράκ, το Συμβούλιο ενήργησε άμεσα, καταδικάζοντας την επίθεση με το Ψήφισμα 487. Σήμερα, παραμένει σιωπηλό, εγκλωβισμένο σε πολιτικές πιέσεις και προστατευτικά βέτο ισχυρών κρατών. Αυτή η αδράνεια απειλεί να διαβρώσει τα θεμέλια της πολυμερούς διεθνούς τάξης.
Το Ιράν καλεί τη διεθνή κοινότητα να καταδικάσει αυτή την πράξη επιθετικότητας και επαναβεβαιώνει τη δέσμευσή του στον Χάρτη του ΟΗΕ και στις θεμελιώδεις αρχές του διεθνούς δικαίου. Η κυριαρχία δεν είναι διαπραγματεύσιμη. Οι πυρηνικές εγκαταστάσεις που τελούν υπό διεθνή επιτήρηση δεν πρέπει να γίνονται στόχος. Η ένοπλη βία δεν μπορεί να αντικαταστήσει τη διπλωματία. Το ισραηλινό καθεστώς δεν μπορεί να επαναδιατυπώσει τους κανόνες της διεθνούς συμπεριφοράς μέσα από συνεχείς παραβιάσεις και εσκεμμένες προκλήσεις.
Ο δρόμος για την ειρήνη περνά μέσα από τη λογοδοσία. Και το διεθνές σύστημα οφείλει να σταθεί στο ύψος του.
