Ψευδοεπιστήμη: χρόνια ασθένεια, εποχιακή, επιδημία ή πανδημία;

19/7/20 | 0 | 0 | 339 εμφανίσεις

του Ζαχαρία Σκούρα, καθηγητή Γενετικής ΑΠΘ.

Αφορμή για τις παρακάτω επισημάνσεις αποτέλεσε ένα «αναγκαστικό κρυφάκουσμα» μιας έντονης συζήτησης από το διπλανό τραπέζι, κατά τη διάρκεια δεκατιανού καφέ.

Όλο και περισσότερο γίνεται αισθητή η προσπάθεια «επιστημονικοποίησης» απόψεων, πεποιθήσεων ή πρακτικών που στερούνται επιστημονικής απόδειξης και είναι ασυμβίβαστες με την επιστημονική μέθοδο και την εξ αυτής απορρέουσα αλήθεια που αφορά τη ζωή και τον κόσμο μας.

Τι είναι ψευδοεπιστήμη;

Σύμφωνα με την Βικιπαιδεία (την αναφέρω γιατί υπάρχει εύκολη πρόσβαση στον καθένα μας), η ψευδοεπιστήμη αποτελείται από προσωπικές απόψεις, πεποιθήσεις ή πρακτικές που ενώ ισχυρίζονται ότι είναι επιστημονικές και πραγματικές, είναι ασυμβίβαστες με την επιστημονική μέθοδο, όπως προκύπτει από την θεωρητική και πειραματική τεκμηρίωση.

Η ψευδοεπιστήμη χαρακτηρίζεται συχνά από αντιφατικούς, υπερβολικούς ή αβάσιμους ισχυρισμούς, όπως:

-άμεση εξάρτηση από την προκατάληψη της επιβεβαίωσης και όχι από τις αυστηρές προσπάθειες επιχειρημάτων και τεκμηρίωσης της όποιας διαφωνίας,

-έλλειψη διαφάνειας για αξιολόγηση από άλλους εμπειρογνώμονες,

-απουσία συστηματικών πρακτικών κατά την ανάπτυξη υποθέσεων, και

-εμμονή στην «ψευδοεπιστημονική υπόθεση» παρά την επανειλημμένως θεωρητική και πειραματική απόρριψή της.

Η ψευδοεπιστήμη έχει άμεσες φιλοσοφικές, κοινωνικές, πολιτικές, επιστημονικές, πρακτικές και πολλές ακόμη επιπτώσεις, για παράδειγμα,

  • στην υγεία (υγειονομική περίθαλψη),
  • στη μαρτυρία εμπειρογνωμόνων,
  • στο περιβάλλον (περιβαλλοντικές πολιτικές),
  • στην εκπαίδευση,
  • στην επιβολή βεβαιοτήτων (θρησκείες, ιδεολογίες, μεταφυσικές δοξασίες) και εν γένει
  • στην παραποίηση ή απόκρυψη της αλήθειας και της πραγματικής ζωής.

Η διάκριση επιστημονικών γεγονότων και θεωριών από ψευδοεπιστημονικές πεποιθήσεις (όπως αυτές που βρίσκονται στην αστρολογία, την αλχημεία, περιπτώσεις εναλλακτικής ιατρικής, τις αποκρυφιστικές πεποιθήσεις, τις θρησκευτικές πεποιθήσεις και την ψευδοεπιστήμη της δημιουργίας, κ.ά.) είναι καθήκον εκάστου ανθρώπου και πρέπει να αποτελεί μέρος της επιστημονικής εκπαίδευσης και του επιστημονικού εγγραμματισμού.

Η ψευδοεπιστήμη αποδεικνύεται καθημερινά επιβλαβής!

Ας σταθούμε σε κάποιες ενέργειες όπως, ο ψευδοεπιστημονικός ακτιβισμός κατά των εμβολίων, η λήψη αίματος, οι υγειονομικές και επιδημιολογικές συμπεριφορές και η προώθηση ανεπιβεβαίωτων ομοιοπαθητικών θεραπειών, προκαταλήψεων, βασκανιών και μαγικών φίλτρων ως εναλλακτικών θεραπειών ασθενειών που είναι κρίσιμες για τη ζωή του ατόμου και του κοινωνικού και φυσικού περιβάλλοντός του.

Οι αντιλήψεις αυτές μπορεί να οδηγήσουν πάσχοντα άτομα καθώς και ολόκληρες κοινωνίες, μακρά από αποδεδειγμένα οφέλη για την υγεία, την πρόληψη και την θεραπεία.

Απαιτείται λοιπόν ουσιαστική παιδεία και γνώση και αγάπη για την αλήθεια. Δυστυχώς τα προγράμματα για την εγκύκλιο παιδεία και κατ επέκταση την ανάδειξη του ανθρώπου σε ευδαίμονα πολίτη και όχι υπήκοο, δεν βοηθούν …

Αντίθετα, αναζωογονούν ξεπερασμένες βεβαιότητες και «ευκολοχώνευτες αλήθειες» προς διασφάλιση του διαχωρισμού των υπερκειμένων από τα υποκείμενα εις τους αιώνες …

 

Category: Προτεινόμενα άρθρα

Leave a Reply

 characters available

 


Το σχόλιο της ημέρας

    26/9/20 | (0 σχόλια)
    Protagon Team 25 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2020 «Μας επιτρέπει να αντιμετωπίσουμε τα προβλήματα με έναν τρόπο πραγματιστικό», ισχυρίζεται η αρμόδια επίτροπος. Θα είναι ευθύνη εκείνων που οραματίζονται μια «Ευρώπη-φρούριο» ο επαναπατρισμός όλων όσοι αποβιβάζονται ή ξεβράζονται στα ελληνικά νησιά ή στην ...

Ροή Ειδήσεων


Εορτολόγιο

Φωτογραφία της ημέρας